შაბათი, აპრილი 25, 2026

XI საუკუნის რელიგიური ტექსტის ქვეშ დამალული უძველესი სამედიცინო ჩანაწერები რენტგენით აღმოაჩინეს

XI საუკუნის რელიგიური ტექსტის ქვეშ დამალული უძველესი სამედიცინო ჩანაწერები რენტგენით აღმოაჩინეს-ამის შესახებ ინფორმაციას 1tv ავრცელებს.

ნათქვამია, რომ წიგნი ყდით არასოდს უნდა განსაჯოთ, მაგრამ თურმე, ზოგჯერ არც მის ფურცლებზე დაწერილ სიტყვებს დაეჯერება.

რამდენიმე დღის წინ, კალიფორნიელმა მცნიერებმა მე-11 საუკუნის რელიგიური ტექსტების შემცველი წიგნის კვლევა დაიწყეს. ერთი შეხედვით, ეს გამძლე წიგნი ფასდაუდებელ ისტორიულ არტეფაქტს ჰგავს. მაგრამ საქმე იმაშია, რომ ვითარება იმაზე გაცილებით სხვანაირია, ვიდრე ერთი შეხედვით ჩანს.

რელიგიური ხელნაწერი შენიღბულია: უძველესი საფარი ქვეშ სიმართლეს მალავს — ჩანაწერებს ადამიანის შესახებ, რომელიც ამ წიგნამდე რამდენიმე საუკუნით ადრე მოღვაწეობდა და მიჩნეულია თანამედროვე სამედიცინო მეცნიერების ერთ-ერთ მამად.

ეს გახლდათ  კლავდიუს გალენოსი— მე-2 საუკუნეში რომის იმპერიაში მოღვაწე ბერძენი ექიმი და ფილოსოფოსი, რომელიც თავის სწავლებითა და ნაშრომებით ანტიკურ ხანის მედიცინის ერთ-ერთი უდიდეს კლასიკოსად იქცა.

მაგრამ ისტორიამ ბევრი რამ მაინც ვერ შემოგვინახა.

პერგამენტი აშშ-ის ენერგიის დეპარტამენტის SLAC-ის ეროვნული აქსელერატორის ლაბორატორიის მეცნიერებმა შეამოწმეს. აღმოჩნდა, რომ ხელნაწერი შეიცავდა გალენოსის სწავლებებს, რომელიც მისი სიკვდილიდან საუკუნეების შემდეგ, უცნობი ადამიანის მიერ იყო შესრულებული. საოცარი კი ისაა, რომ გალენოსის სწავლებაზე გადაწერილი იყო ფსალმუნები.

საფარის ქვეშ მოქცეული გალენოსის სამედიცინო ტრაქტატები შესრულებულია ძველ სირიულ ენაზე, მე-6 საუკუნეში, ეგვიპტეში, სინაის ნახევარკუნძულზე მოქმედ წმინდა ეკატერინეს მონასტერში.

მაგრამ დაახლოებით 500 წლის შემდეგ, მე-11 საუკუნეში, მელანი ფურცლებიდან წაუშლიათ და ზედ ფსალმუნები გადაუწერიათ. თითქმის გადაჭრით შეიძლება ითქვას, რომ მიზეზი ეკონომიკურია — პერგამენტი სულაც არ ღირდა იაფი.

დაახლოებით ათი წელიწადია, მეცნიერები და სწავლულები მულტისპექტრულ ვიზუალიზაციას იყენებდნენ საფარის ქვეშ არსებული გახუნებული უძველესი ტექსტის აღსადგენად.

ბოლოსდაბოლოს, ამის მიღწევა შესაძლებელი გახდა SLAC-ის სტენფორდის სინქროტრონული რადიაციის სინათლის წყაროს საშუალებით. შედეგად, ადვილად გაიშიფრა დამალული ხელნაწერი.

პერგამენტის თავდაპირველი წარწერების უკიდურესად უმნიშვნელო კვალის გამოსავლენად, მკვლევრებმა გამოიყენეს ციკლურ ნაწილაკთა აქსელერატორის მიერ წარმოქმნილი რენტგენული სხივები. შედეგად, მათ თვალწინ გადაიშალა თითქმის 2000 წლის წინ არსებული სამედიცინო ცოდნის ამსახველი უპრეცედენტო ხედები.

მოცემულ ფოტოზე ვერტიკალურად დახრილი სიმბოლოები ასახავს მე-11 საუკუნის რელიგიურ ტექსტებს, მკრთალი, ჰორიზონტალური ხაზები კი მის ქვეშ დამალული გალენის ტრაქტატების სირიულ თარგმანს.

დაკარგული ტექსტის პოვნის წინა მცდელობისას არაერთხელ გამოიყენს ულტრაიისფერი, ხილული თუ ინფრაწითელი სინათლის ტალღის სიგრძები, მაგრამ ამაოდ, ტექსტის პოვნა ყოვლ ჯერზე შეუძლებელი აღმოჩნდა.

„ბოლოს მიღწეული შედეგები აბსოლუტურად განსაცვიფრებელია, როგორც იქნა, ჩვენ წინაშეა მართლაც უნიკალური ტექსტი“, — უთხრა მანჩესტერის უნივერსიტეტის მკვლევარმა პტერ პორმანმა Newsweek-ს.

ახალი ტექნოლოგიით ვიზუალიზაციას 10 საათი დასჭირდა. ანალიზი ჩაუტარდა წიგნის 26 გვერდს. მკვლევართა წინაშე წარსდგა ხელნაწერი, რომელიც ათასი წელა, არავის უნახავს.

თუ ყველაფერი წარმატებით დასრულდა, სრულიად ახალი თავი გაიხსნება მედიცინის უძველესი ფუძემდებლების ჩვენეულ გაგებაში. არ დაგავიწყდეთ, რომ დღის სინათლის ხილვას კიდევ 200 გვერდის ქვეშ დამალული წარწერები ელოდება და ვინ იცის, რამდენ საიდუმლოს შეიძლება აეხადოს ფარდა?

„კლავდიუს გალენოსი დანამდვილებით არის ყველა დროის ყველაზე მნიშვნელოვანი და გავლენიანი ექიმი“, — განუცხადა პორმანმა Newsweek-ს.

ქეთევან ნინუაhttp://tiflisnews.ge
საინფორმაციო სააგენტო tiflisnews.ge კონტაქტი- ☎️ 555 100 929

ემანუელ მაკრონი – ჩვენ იმ ომის მსხვერპლი ვართ, რომელიც რამდენიმე თვის წინ დაიწყო, ყველანი ერთ ნავში ვართ და ეს ნავი ჩვენ არ აგვირჩევია

ჩვენ ერთ ნავში ვართ და ეს არ არის ნავი, რომელიც ჩვენ ავირჩიეთ, – ამის მის შესახებ საფრანგეთის პრეზიდენტმა, ემანუელ მაკრონმა ათენში, საბერძნეთის პრემიერ-მინისტრ კირიაკოს მიცოტაკისთან ერთად გამართულ პრესკონფერენციაზე განაცხადა.ემანუელ მაკრონმა კიდევ ერთხელ გამოთქვა სურვილი, რომ ჰორმუზის სრუტე ნავთობის გადაზიდვისთვის „უახლოეს დღეებსა და კვირებში“ გაიხსნას. ამასთან, საფრანგეთის პრეზიდენტის თქმით, გეოპოლიტიკური გაურკვევლობით გამოწვეულმა პანიკამ, შესაძლოა, თავად გამოიწვიოს დეფიციტი.„ჩვენ ყველანი ერთ ნავში ვართ და ეს არ არის ნავი, რომელიც ჩვენ ავირჩიეთ, თუ შეიძლება ასე ითქვას. ჩვენ ვართ გეოპოლიტიკის მსხვერპლნი და ამ ომის მსხვერპლნიც, რომელიც რამდენიმე თვის წინ დაიწყო,“ – აღნიშნა მაკრონმა.მედიის ინფორმაციით, ათზე მეტმა ქვეყანამ განაცხადა, რომ მზად არის შეუერთდეს საერთაშორისო მისიას, რომელსაც საფრანგეთი და დიდი ბრიტანეთი ხელმძღვანელობენ.საერთაშორისო მისია შესაბამისი პირობების არსებობის შემთხვევაში ჰორმუზის სრუტეში საზღვაო გადაზიდვების დაცვას უზრუნველყოფს.

„ორმაგი სტანდარტები საერთაშორისო სამართალში -ირანის ელჩის გზავნილი“

,,ევროპული ღირებულებები დავის ადგილმდებარეობაზეა დამოკიდებული. საერთაშორისო სამართალი ევროპისთვის წმინდა რამაა, მაგრამ სხვებისთვის მოლაპარაკების საგანია უპირატესობის მოსაპოვებლად. ირანი მიიჩნევს, რომ საერთაშორისო სამართლის პრინციპები ყველა ქვეყანას თანაბრად უნდა ეხებოდეს''-ამის შესახებ ირანის ელჩი ალი მოჯანი წერს.

გერმანიის სამხედრო ინდუსტრია უფრო სწრაფად განვითარდებოდა ჩვენც, უკრაინის მსგავსად, ომი რომ გაგვემართა, მაგრამ ვკითხოთ ქართულ საზოგადოებას – აწყობს ეს? – გურამ მაჭარაშვილი

გერმანიის კანცლერის, ფრიდრიხ მერცი განცხადებას, სადაც მან აღნიშნა, რომ რუსეთის ომმა უკრაინაში სამხედრო ტექნოლოგიების განვითარების უპრეცედენტო ტალღა გამოიწვია გამოეხმაურა პარტია „ხალხის ძალის“ აღმასრულებელი მდივანი გურამ მაჭარაშვილი. მისი განცხადებით, საქართველოში შესაძლო ომის სცენარი მძიმე შედეგებს გამოიწვევდა და ამის თავიდან აცილებაში დიდი როლი ითამაშა როგორც „ხალხის ძალის“ პოლიტიკამ, ისე ხელისუფლების პრაგმატულმა გადაწყვეტილებებმა.„გერმანიის სამხედრო ინდუსტრია უფრო სწრაფად განვითარდებოდა ჩვენც, უკრაინის მსგავსად, ომი რომ გაგვემართა, მაგრამ ვკითხოთ ქართულ საზოგადოებას - აწყობს ეს? სწორედ ეს არის შედეგი, რაც სამწუხაროდ დადგებოდა საქართველოში, რომ არა ჩვენი - „ხალხის ძალის“ პოლიტიკა და ხელისუფლების მიერ მიღებული სწორი პრაგმატული გადაწყვეტილებები, მას მერე, რაც ჩვენ გავედით "ქართული ოცნებიდან" და საზოგადოებას ავუხსენით, რომ სახელმწიფოზე იყო ზეწოლა,”- განაცხადა მაჭარაშვილმა.

„ტყუილს მოკლე ფეხები აქვს“, ნაცურ“ მედიაზე არის ზედგამოჭრილი, ისეთ უტოპიაში გადადიან, მთელი ერის დასაცინად იხდიან თავს – რაც შეეხება ბიძინა ივანიშვილს და მისი ოჯახის...

„ტყუილს მოკლე ფეხები აქვს”, ნაცურ მედიაზე არის ზედგამოჭრილი! უტვინოები რომ არიან, იმითაც ამტკიცებენ, ნაცებს ემონებიან და ისეთ უტოპიაში გადადიან, მთელი ერის დასაცინად იხდიან თავს! - ასე ეხმიანება "ქართული ოცნების" რეგიონული მდივანი, დიმიტრი სამხარაძე, "ტვ პირველის" ინფორმაციას, რომლის მიხედვით, "ქველმოქმედებისთვის შექმნილი ფონდიდან ივანიშვილები პროცენტიან სესხებს გასცემენ".სამხარაძის განცხადებით, საქართველოსთვის და ქართველი ხალხისთვის, მსგავსი ქველმოქმედება არასდროს არავის გაუკეთებია, რაც ბიძინა ივანიშვილმა და მისმა ოჯახმა გააკეთა. ის აქვეყნებს "ქართული ოცნების" დამფუძნებლისა და საპატიო თავმჯდომარის ქველმოქმედების ნაწილის ჩამონათვალს და წერს, რომ სია შეიძლება უსასრულოდ გაგრძელდეს.“ტყუილს მოკლე ფეხები აქვს”, ნაცურ მედიაზე არის ზედგამოჭრილი! უტვინოები რომ არიან, იმითაც ამტკიცებენ, ნაცებს ემონებიან და ისეთ უტოპიაში გადადიან, მთელი ერის დასაცინად იხდიან თავს! რაც შეეხება ერისკაც ბატონ ბიძინა ივანიშვილს და მისი ოჯახის ქველმოქმედებას საქართველოსთვის, ქართველი ხალხისთვის, მსგავსი არავის, არასდროს გაუკეთებია! არ არსებობს ქართველი, რომელმაც საკუთარ სამშობლოს იმდენი სიკეთე მოუტანა, რამდენიც ბატონმა ბიძინამ და მისმა ოჯახმა! ბიზნესი ახალი დაწყებული ჰქონდა, როდესაც პირველი მილიონი შემოუვიდა და ამ მილიონიდან, 750 ათასის ტრაქტორები იყიდა და საქართველოში გამოაგზავნა ხალხისთვის! რატომ ვიწყებ იცით ამ მაგალითით? მაშინ არავინ იცოდა, არც ბატონმა ბიძინამ, ბიზნესი როგორ გაუგრძელდებოდა, წარმატებას მიაღწევდა ისევ თუ არა! შანსი გამოუჩნდა და უფრო მეტი მის ხალხს დაახარჯა, ვიდრე თავის ოჯახს! ვინმე შეძლებდა? 1.ააშენა სამების ტაძარი 2.გაარემონტა და თანამედროვე ტექნიკით აღჭურვა თსუ-ს 1 კორპუსი 3.გაარემონტა კონსერვატორია 4.გაარემონტა სამხატვრო აკადემია 5.გაარემონტა პირველი კლასიკური გიმნაზია 6.აშენებს ტექნოლოგიურ უნივერსიტეტს, 7.ააშენა ფრანგული სკოლა 8.საქართველოში ააშენა და თანამედროვე ტექნიკით აღჭურვა 36 სკოლა 9.გარემონტდა 400-ზე მეტი სკოლა 10.აღდგა და რესტავრაცია ჩაუტარა 540 ტაძარს და ძეგლს. (აგრეთვე კაცხის მონასტერს, ვარძიას, მცხეთა – სვეტიცხოველი, გერგეტის სამებას, უფლისციხეს და ა.შ.) 11.ჯანსულ კახიძის მუსიკალური ცენტრს ჩაუტარა სრული რეკონსტრუქცია, 12.ოპერისა და ბალეტის თეატრს სრული რეკონსტრუქცია 13.განაახლა და სრული რეკონსტრუქცია ჩაუტარა თბილისის დიდ საკონცერტო დარბაზს (ფილარმონია) 14.შოთა რუსთაველის თეატრს ჩაუტარა სრული რეკონსტრუქცია 15.მარჯანიშვილის თეატრს ჩაუტარა სრული რეკონტრუქცია 16.გრიბოედოვის თეატრის სრული რეკონსტრუქცია 17.თავისუფალი თეატრის სრული რეკონსტრუქცია 18.მოზარდმაყურებელთა თეატრი, 19.თუმანიშვილის თეატრი 20.მარიონეტების თეატრი 21.მუსიკისა და დრამის თეატრი 22.მსახიობების ხელფასით უზრუნველყოფა 23.ააშენა ბათუმის დელფინარიუმი 24.ბათუმის ზოოპარკი 25.ბათუმის ეშმაკის ბორბალი 26.გასართობი ცენტრი “ციცინათელა” 27.,სიღნაღის სრული რეკონსტრუქცია 28.ბაკურიანის საბაგირო გზა 29.საქართველოს ეროვნული მუზეუმი 30.ილია ჭავჭავაძის სახლ-მუზეუმი 31.იოსებ გრიშაშვილის სახლმუზეუმი 32.აკაკი წერეთლის სახლ-მუზეუმი 33.მაიაკოვსკის სახლ-მუზეუმი 34.თეატრის, კინოსა და ქორეოგრაფიის მუზეუმი 35.ებრაელთა მუზეუმი 36.დააფინანსა 20-ზე მეტი მუსიკალური ანსამბლი 37.პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკა 38.ბოტანიკური ბაღი 39.2004-2007 წლებში მინისტრების, დეპუტატებისა და ა.შ. პირების ხელფასები 40.დააფინანსა სტიქიით დაზარალებულები 41.უამრავ ადამიანს უფასოდ უმკურნალა და არაერთ სტუდენტის სწავლას აფინანსებს საზღვარგარეთ 42.საერთაშორისო აუქციონებზე შეიძინა ფიროსმანის რამდენიმე ნახატი და საქართველოს ეროვნულ მუზეუმს გადასცა საჩუქრად 43.ქართული ჯარის ყაზარმების რემონტი და ხელფასები 44.საპატრულო პოლიციის სრული ეკიპირება და დაფინანსება 45.სოფელ ჭორვილის მოსახლეობისათვის სახლების მშენებლობა და მათთვის ყველანაირი დახმარების გაწევა 46.ურეკის დიდი საკონცერტო დარბაზის მშენებლობა 47.ძვ.თბილისის რეაბილიტაცია, 48.გორი-ჭიათურა-ზესტაფონი ტრასის ასფალტიზაცია 49.თბილისი ხაშურის ავტობანის თანადაფინანსება 50.ქუთაისის ძველი უბნის რეაბილიტაცია 51.საპატრულოს ავტომობილები 52.საჩხერის და გორის სამხედრო ბაზები 53.ყველა სარაგბო სტადიონი 54.რაგბის ნაკრების დასპონსორება 55.საფეხბურთო ცენტრი “ბასა” 56.თბილისის კანალიზაცია 57.აშენდა და გარემონტდა საჩხერისა და ურეკის კულტურის სახლები 58.აშენდა ბოტანიკის ინსტიტუტი 59.აშენდა პოლიციის შენობები 60.ფინანსდება ისტორიული საბავშვო ჟურნალი ,,დილა” 61.განახლდა ბაკურიანისა და საჩხერის კინოთეატრები და ხელოვნების სახლები; 62.საერთაშორისო ტურნირებისა და ჩემპიონატებში მონაწილეობისათვის ეკიპირების შესაძენად და ხელფასებისათვის წლების მანძილზე ფინანსდება 14 სპორტული ფედერაცია და 6 სპორტული კლუბი 63.ათიათასობით წიგნი საჩუქრად გადაეცა საქართველოს ეროვნულ, მეცნიერებათა აკადემიის, თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ბიბლიოთეკებს 64.წლების განმავლობაში სოციალურ დახმარებას სისტემატურად იღებს ხელოვნებისა და სპორტის 500-ზე მეტი მოღვაწე 65.ააშენა შეკვეთილში მდებარე დენდროლოგიური პარკი 66.ააშენა და სახელმწიფოს საჩუქრად გადასცა შეკვეთილში მდებარე საკონცერტო დარბაზი Black Sea Arena 67.იოანე ზოსიმეს ხელნაწერი, სინას მთის კოლექციიდან (V-VII საუკუნეები) არამეულ და ქართულ ენაზე. ხელნაწერი აუქციონზე 1 მილიონი გირვანქა 68.კორონა ვირუსის ფონდს 100 მილიონი ჩაურიცხა ეს სია არ არის სრული და უსასრულოდ შეიძლება გაგრძელდეს, მაგრამ ესეც საკმარისია იმის გასაგებად, რომ საქმე გვაქვს ერისკაცთან — ადამიანთან, რომელიც თავის ხალხს და ქვეყანას ეკუთვნის. მის მიერ გაკეთებული კეთილი საქმეები თავად ლაპარაკობს, ის იცავს ტრადიციებს, აფასებს ისტორიას და, რაც მთავარია, საკუთარ ქვეყანას გულით ატარებს," - წერს დიმიტრი სამხარაძე. 

დაკავებულია სუს-ის ყოფილი და შს სამინისტროს მოქმედი თანამშრომელი – სუსი განცხადებას ავრცელებს

სახელმწიფო უსაფრთხოების სამსახურის გენერალურმა ინსპექციამ შინაგან საქმეთა სამინისტროს გენერალურ ინსპექციასთან ერთად, ერთობლივად ჩატარებული ღონისძიების ფარგლებში, სუს-ის ყოფილი და ამჟამად შინაგან საქმეთა სამინისტროს მოქმედი თანამშრომელი დააკავა, რომელსაც ბრალი სახელმწიფო უსაფრთხოების სამსახურიდან საიდუმლო ინფორმაციის გატანაში ედება.გამოძიება სისხლის სამართლის კოდექსის 321-ე მუხლით მიმდინარეობს.სახელმწიფო უსაფრთხოების სამსახური ყოველთვის განსაკუთრებით მკაცრი და შეუვალი იქნება ნებისმიერი, მცირე მასშტაბის შიდა ინფორმაციის გატანის მიმართაც კი და პირი, რომელიც მსგავს ქმედებას ჩაიდენს, უმკაცრესად იქნება დასჯილი.

ბოლო სიახლეები