ხუთშაბათი, ოქტომბერი 29, 2026

5 არასწორი მოსაზრება, რომელიც დაბერების შესახებ არსებობს

დღეს 65 წელზე უფროსი ადამიანების რაოდენობა პლანეტის მოსახლეობის იმაზე მეტ პროცენტს შეადგენს, ვიდრე ოდესმე. მეცნიერები ამბობენ, რომ ამ ფონზე, დაბერების პროცესის შესახებ წარმოდგენები, ხშირად მცდარია. 5 ყველაზე გავრცელებულ არასწორ შეხედულებაზე დაბერების შესახებ სტატიას ავსტრალიური გამოცემა The Conversation-ი აქვეყნებს.

სექსუალური აქტივობა მცირდება

ასაკის მატებასთან ერთად ჰორმონალური დონე იცვლება, მაგრამ ეს აუცილებლად არ აისახება ლიბიდოზე. სინამდვილეში მენოპაუზის შემდეგ ქალებში ლიბიდოს მატებაც შეიმჩნევა. მისი დაქვეითება ასაკში შეიძლება გამოიწვიოს დაავადებებმა, როგორებიცაა დიაბეტი და გულის პრობლემები, ასევე წამლების უკუჩვენებებმა, უიღბლო ცოლქმრულმა ურთიერთობამ და მოწყენილობამ.

როგორც წესი, ასაკში სექსის სიხშირეს სექსუალური პარტნიორის არსებობა განსაზღვრავს. რადგან ბევრი ქალი ცოლად ასაკით უფროსს კაცს მიჰყვება, ხოლო კაცების სიცოცხლის ხანგრძლივობა კი ნაკლებია, ასაკოვანი ქალები არ ცხოვრობენ სექსუალური ცხოვრებით უფრო იმიტომ, რომ ქვრივები ხდებიან. ანუ ლიბიდოზე და სექსუალურ აქტოვობაზე არა ასაკი, არამედ ამ ასაკისთვის დამახასიათებელი გარემოებები მოქმედებს და სექსუალური სურვილის დაქვეითება ხშირად დაკავშირებულია ამ გარემოებებთან და არა ორგანიზმში ფიზიკურ ცვლილებებთან.

ასაკის გამო ტვინი ცუდად ფუნქციონირებს

როდესაც ადამიანი ბერდება ნეირონები სხვაგვარად მუშაობს და შეიძლება რაღაცის დამახსოვრება უფრო უჭირდეს. მაგრამ, როგორც სექსის შემთხვევაშია, ეს უნარები ძალიან არის დამოკიდებული სოციალურ გარემოებებზე. მაგალითად, გონებრივი შესაძლებლობები მჭიდროდაა დაკავშირებული სოციალურ ურთიერთობებთან, ასევე ფიზიკურ და გონებრივ აქტივობასთან. რადგან ადამიანს სოციალური გარემოებების შეცვლა შეუძლია, მას შეუძლია ასევე გონებაზე დაბერებით გამოწვეული ფიზიკური ეფექტების კომპენსირებაც.

ზოგადად, ოქროს სტანდარტად მიჩნეულია ახალგაზრდა და საშუალო ასაკის ადამიანების გონებრივი შესაძლებლობები. ამ მოსაზრებას ხშირად არასწორი დასკვნები მოსდევს. დაბერებასთან ერთად, ადამიანს შეუძლია სხვაგვარად და სხვა სიჩქარით იფიქროს, მაგრამ ამის გამო მისი ფიქრი არ ხდება ნაკლებად ღრმა, შემოქმედებითი და გააზრებული.

ადამიანი უფრო კონსერვატიული ხდება

60 წლის ადამიანი შეიძლება უფრო ლიბეალური იყოს, ვიდრე 80-ის, მაგრამ უფრო კონსერვატიული, ვიდრე 40 წლის. ამის გამო ადამიანებმა შეიძლება დაასკვნან, რომ რაც უფრო ასაკოვანია ადამიანი, მით უფრო კონსერვატიულია ის. მაგრამ ის შეცდება თუ ივარაუდებს, რომ დასაწყისში ყველას ერთნაირი პოლიტიკური შეხედულებები ჰქონდა.

100 წლის ქალს, რომელიც 1918 წელს დაიბადა, თავისი პოლიტიკური შეხედულებები აბსოლუტურად განსხვავებულ დროს ჩამოუყალიბდა. ის რაც ლიბერალური იყო 1940 წელს, დღეს კონსერვატიულად მიიჩნევა (შეიცვალა რასობრივი ურთიერთობები, ფემინიზმი, სექსუალური ნორმები). ამიტომ ჩანს, რომ 100 წლის ქალის პოლიტიკური შეხედულებები შეიძლება ნაკლებად კონსერვატიული იყოს თავის წინამორბედებთან შედარებით, მაგრამ უფრო კონსერვატიული ვიდრე მის შვილებს და შვილიშვილებს აქვთ, რომლებიც სხვა ეპოქებში დაიბადნენ.

აშშ-ში შეისწავლეს 30 წელზე უფროსი, სხვადასხვა ასაკობრივი ჯგუფის ადამიანების პოლიტიკური შეხედულებები და აღმოჩნდა, რომ ასაკოვან ადამიანებს შორის შეხედულებების შეცვლა ისეთივე გავრცელებულია, როგორც ახალგაზრებში.

ასაკის მატებასთან ერთად ადამიანი ნაკლებად ბედნიერია

ჩიკაგოს უნივერსიტეტის სოციოლოგებმა გაარკვიეს, რომ ბედნიერების განცდა უფრო ღრმაა ადამიანებში 30 და 40 წლებს შორის, და ზოგადად, ბედნიერების დონე ასაკთან ერთად სულ უფრო იზრდება, თუ სხვა ფაქტორებს არ გავითვალისწინებთ. მიზეზი ის არის, რომ ახალგაზრდები მუდმივად სტრესულ სიტუაციებში ხვდებიან, მაგალითად სამსახურის დაკარგვა, ხელფასის შემცირება. პენსიონრები კი ამისგან დაცულები არიან. მეორეც, ადამიანს ასაკი რაც უფრო ემატება, ის მით უფრო კონცენტრირდება კარგ მოგონებებზე და უკეთ აკონტროლებს თავის ემოციებს.

იმუნური სისტემა სუსტდება

ზოგადად ასეა, მაგრამ მოხუცების იმუნური სისტემა შეიძლება ძალიან განსხვავებული იყოს. 100 წლის ქალი, რომელიც 11 წლისა დიდი დეპრესიის დროს ცხოვრობდა და ბავშვობის წლები ფინანსური და ეკონომიკური არასტაბილურობის ეპოქაში გაატარა, სავარაუდოდ ცუდად იკვებებოდა, რაც დიდი ალბათობით მის იმუნურ სისტემაზე აისახა. არაერთი კვლევა ადასტურებს იმას, რომ ცუდი კვება იმუნიტეტს ასუსტებს, განსაკუთრებით ახალგაზრდების და მოხუცების შემთხვევაში. ამიტომ ამ 100 წლის ქალს, ზრდასრულ ასაკშიც რომ ცუდი კვება ჰქონოდა, მის იმუნურ სისტემას ორმაგი ზიანი მიდგებოდა.

იმავდროულად, მას გაციების ნაკლები შანსი აქვს, რადგან ორგანიზმი იმუნიტეტს ზოგიერთი ვისურისის მიმართ, წლობით გამოიმუშავებს, ზოგჯერ კი მთელი ცხოვრების განმავლობაშიც. დროსთან ერთად ადამიანი უფრო ძლიერი ხდება ვირუსების დიდი ნაწილის წინააღმდეგ, ანუ რაც უფრო დიდია ის, მით ნაკლები ვირუსი უქმნის მას საფრთხეს. თუმცა გასათვალისწინებელია ახალი ვირუსების გაჩენის ფაქტიც. მოკლედ, ყველაფერი ადამიანის გარე სამყაროსთან ურთიერთქმედებაზეა დამოკიდებული. სწორედ ეს აყალიბებს მის სიბერეს.

ქეთევან ნინუაhttp://tiflisnews.ge
საინფორმაციო სააგენტო tiflisnews.ge კონტაქტი- ☎️ 555 100 929

„ბიბისი“ – ისრაელის საპარლამენტო არჩევნების წინასწარი შედეგებით, ბენიამინ ნეთანიაჰუს ბლოკი ლიდერობს, თუმცა მთავრობის ფორმირებისთვის საჭირო 61 მანდატის მოპოვებას ვერ ახერხებს

ისრაელის საპარლამენტო არჩევნების წინასწარი შედეგებით, პრემიერ-მინისტრ ბენიამინ ნეთანიაჰუს მხარდამჭერი ბლოკი ლიდერობს, თუმცა მთავრობის ფორმირებისთვის საჭირო 61 მანდატის მოპოვებას ვერ ახერხებს.ბიულეტენების 85%-ის დათვლის შემდეგ, ნეთანიაჰუს პარტიასა და მის მოკავშირეებს 120-ადგილიან ქნესეთში 53 მანდატი აქვთ, ხოლო გადი აიზენკოტის ხელმძღვანელობით მოქმედ ბლოკს – 48.როგორც „ბიბისი“ წერს, არაბულმა პარტიებმა, რომლებიც ჯამში რეკორდულ 19 მანდატს იღებენ, შესაძლოა, გადამწყვეტი როლი შეასრულონ.მედიის ცნობით, შედეგები წინასწარია და ხმების დათვლის პროცესში შესაძლოა, შეიცვალოს. დასათვლელია ჯარისკაცებისა და დიპლომატების მიერ საზღვარგარეთ ან სამხედრო ბაზებზე მიცემული 430-დან 480 ათასამდე ხმა. შესაბამისად, საბოლოო შედეგების გამოქვეყნებას შესაძლოა, ორ დღემდე დასჭირდეს.ორივე ლიდერი აცხადებს, რომ მმართველი კოალიციის შექმნას შეეცდება.შედეგების ოფიციალურად დადასტურების შემდეგ, პრეზიდენტი ისააკ ჰერცოგი ყველა ფრაქციასთან კონსულტაციებს გამართავს და მთავრობის ფორმირებას იმ პოლიტიკურ ლიდერს დაავალებს, რომელსაც, მისი შეფასებით, ამის მეტი შანსი ექნება.

„რესპირაციული ვირუსული ინფექციების შემთხვევებმა იმატა“ – პედიატრი მიმართვას ავრცელებს

პედიატრი, ინგა მამუჩიშვილი მიმართვას ავრცელებს:„შემოდგომის დადგომასთან ერთად რესპირაციული ვირუსული ინფექციების შემთხვევებმა იმატა. მშობლები ხშირად მეკითხებიან: “გრიპი უკვე დაიწყო?“, “როგორ გავარჩიოთ გრიპი ჩვეულებრივი გაციებისგან?“ და “როგორ მოვუაროთ ბავშვს სახლის პირობებში?“რა ვითარებაა ამჟამად?2026 წლის ოქტომბრის ბოლო მონაცემებით, საქართველოში ძირითადად ცირკულირებს: რინოვირუსი -ამჟამად ყველაზე გავრცელებული რესპირაციული ვირუსია, რომელიც უმეტესად იწვევს სურდოს, ცხვირის გაჭედვას, ცემინებასა და ხველას.ადენოვირუსი-ხშირად მიმდინარეობს ცხელებით, ყელის ტკივილით, კონიუნქტივიტით, ზოგჯერ დიარეითაც. პარაგრიპის ვირუსი-განსაკუთრებით საყურადღებოა მცირეწლოვან ბავშვებში, რადგან შეიძლება გამოიწვიოს ლარინგიტი და ცრუ კრუპი.რესპირაციულ-სინციტიური ვირუსი (RSV)-ჩვილებში შეიძლება გამოიწვიოს ბრონქიოლიტი, ხიხინი და სუნთქვის გაძნელება.კორონავირუსი-კვლავ ცირკულირებს და შესაძლოა გამოვლინდეს როგორც მსუბუქი გაციებით, ისე უფრო გამოხატული რესპირაციული სიმპტომებით.  გვხვდება თუ არა გრიპი? სეზონის დასაწყისში A ტიპის გრიპის ცალკეული შემთხვევები დაფიქსირდა, თუმცა ოქტომბრის ბოლო კვირების მონაცემებით მისი აქტიური გავრცელება ჯერ არ დასტურდება. გრიპის შემთხვევების მატება მომდევნო თვეებშია მოსალოდნელი.როგორ ამოვიცნოთ გრიპი?გრიპისთვის უფრო დამახასიათებელია დაავადების უეცარი დასაწყისი, მაღალი ტემპერატურა, თავისა და კუნთების ტკივილი, ძლიერი სისუსტე და მშრალი ხველა.ჩვეულებრივი გაციებისას კი ხშირად წამყვანია სურდო, ცემინება, ყელის დისკომფორტი და შედარებით მსუბუქი საერთო მდგომარეობა.თუმცა მხოლოდ კლინიკური ნიშნებით ვირუსის ზუსტი იდენტიფიცირება ყოველთვის შეუძლებელია.  როგორ ვუმკურნალოთ ბავშვს სახლის პირობებში?თუ ბავშვის ზოგადი მდგომარეობა დამაკმაყოფილებელია და არ აღენიშნება საგანგაშო ნიშნები: მიეცით საკმარისი სითხე, ჩვილებში გააგრძელეთ ძუძუთი კვება ან ფორმულა. უზრუნველყავით დასვენება, ოთახის განიავება და კომფორტული ტემპერატურა. ცხვირის გაჭედვისას გამოიყენეთ ფიზიოლოგიური ხსნარი. ცხელებისა და დისკომფორტის დროს გამოიყენეთ პარაცეტამოლი ან, 6 თვის ასაკიდან, იბუპროფენი ასაკისა და წონის შესაბამისი დოზით.1 წელზე უფროს ბავშვებში ხველის შესამსუბუქებლად შეიძლება თაფლის გამოყენება.არ გამოიყენოთ ანტიბიოტიკი ექიმის დანიშნულების გარეშე ვირუსებზე ის არ მოქმედებს.არ არის რეკომენდებული ბავშვებში ასპირინი და თვითნებურად ხველის საწინააღმდეგო კომბინირებული პრეპარატები.  როდის უნდა მივმართოთ ექიმს დაუყოვნებლივ?თუ ბავშვს აღენიშნება სუნთქვის გაძნელება, ტუჩების სილურჯე, გამოხატული მოდუნება, გაუწყლოების ნიშნები, კრუნჩხვა ან მდგომარეობის მკვეთრი გაუარესება, აუცილებელია გადაუდებელი სამედიცინო შეფასება. 3 თვემდე ასაკის ჩვილში 38°C ან მეტი ტემპერატურა დაუყოვნებელი შეფასების საფუძველია.  როგორ დავიცვათ ბავშვები?გრიპის პრევენციის ყველაზე ეფექტიანი სპეციფიკური საშუალებაა ყოველწლიური ვაქცინაცია, რომელიც რეკომენდებულია 6 თვის ასაკიდან.ასევე მნიშვნელოვანია ხელების ჰიგიენა, დახურული სივრცეების განიავება, ავადმყოფ ადამიანებთან ახლო კონტაქტის შეზღუდვა და სიმპტომების მქონე ბავშვის სახლში დატოვება.ჯანმრთელობას გისურვებთ ყველას

პედრო სანჩესმა სარკინიგზო ავარიის შედეგად დაღუპულთა ოჯახებს სამძიმარი გამოუცხადა – „მსგავსი ტრაგედია ესპანეთში აღარ უნდა განმეორდეს, ნათელია, რომ უსაფრთხოების დონე უნდა გავზარდოთ“

მსგავსი ტრაგედია ესპანეთში აღარ უნდა განმეორდეს, – ამის შესახებ ესპანეთის პრემიერ-მინისტრმა, პედრო სანჩესმა მატარებლების შეჯახებასთან დაკავშირებით განაცხადა.პედრო სანჩესმა მომხდარს საშინელი ტრაგედია უწოდა და საგანგებო სამსახურებს გაწეული დახმარებისთვის მადლობა გადაუხადა.პედრო სანჩესმა ასევე სამძიმარი გამოუცხადა დაღუპულთა ოჯახებს.„ესპანეთის მთავრობის მთავარი პრიორიტეტია დაზარალებულებზე ზრუნვა, მათთვის დახმარების გაწევა და უზრუნველყოფა, რომ რაც შეიძლება მეტი ადამიანი გადარჩეს“, – განუცხადა ავარიის ადგილზე მყოფმა პრემიერ-მინისტრმა ჟურნალისტებს.ამასთან, პედრო სანჩესის თქმით, მთავრობის მთავარი მიზანი ამჟამად ავარიის გამომწვევი მიზეზების დადგენაა.„უსაფრთხოების სისტემაში ხარვეზები თუ იყო, ცხადია, ისინი უნდა აღმოვფხვრათ. ნათელია, რომ უსაფრთხოების დონე კიდევ უფრო უნდა გავზარდოთ, რადგან მსგავსი ტრაგედია ჩვენს ქვეყანაში აღარ უნდა განმეორდეს“, – აღნიშნა სანჩესმა.ესპანეთში მომხდარი სარკინიგზო ავარიის შედეგად, სულ მცირე, 68 ადამიანი დაიღუპა. მიმდინარე წლის იანვარში ესპანეთის სამხრეთ ნაწილში კიდევ ერთი მასშტაბური სარკინიგზო ავარია მოხდა.

უეფა-ს ახალგაზრდული ლიგა | თორნიკე კვარაცხელიას დუბლი და საგოლე გადაცემა – „დინამო თბილისმა“ დანიის ჩემპიონი დაამარცხა

უეფა-ს ახალგაზრდულ ლიგაზე „დინამო თბილისმა“ „კოპენჰაგენს“ უმასპინძლა, შესანიშნავი თამაში აჩვენა და დანიის ჩემპიონი დამაჯერებლად დაამარცხა – 3:0.ტურნირის მეორე რაუნდის პირველი შეხვედრა, რომელიც „დინამო არენაზე“ გაიმართა, თბილისელებმა შესანიშნავად დაიწყეს – ანგარიში თორნიკე კვარაცხელიამ მე-4 წუთზე გახსნა, მერე მისი გადაცემით სანდრო მიქაუტაძემ (27) „დინამოს“ უპირატესობა გაზარდა.მატჩის გმირი კი თორნიკე კვარაცხელია გახდა. მან შესვენების შემდეგ, 51-ე წუთზე, მარცხენა ფლანგზე წამოწყებული სწრაფი კონტრშეტევა შესანიშნავი დარტყმით დააგვირგვინა, გოლი კი ხვიჩას სტილში აღნიშნა.ახალაგზრდული ჩემპიონთა ლიგის მე-2 რაუნდის საპასუხო შეხვედრა 4 ნოემბერს დანიაში გაიმართება. მატჩს კოპენჰაგენის „ვალბი სპორტს პარკი“ უმასპინძლებს.

საქართველოს ტექნიკურ უნივერსიტეტში ენერგოდამზოგი ტექნოლოგიებისა და გარემოს ინჟინერიის საკითხებზე VI საერთაშორისო სამეცნიერო-პრაქტიკული სემინარი გაიმართა

საქართველოს ტექნიკურ უნივერსიტეტში VI საერთაშორისო სამეცნიერო-პრაქტიკული სემინარი - „ენერგოდამზოგი ტექნოლოგიები და გარემოს ინჟინერია“ გაიმართა. საერთაშორისო სამეცნიერო ღონისძიებამ სხვადასხვა ქვეყნის მკვლევრებსა და დარგის სპეციალისტებს ენერგოეფექტურობის, გარემოს დაცვისა და მდგრადი საინჟინრო განვითარების აქტუალურ საკითხებზე სამეცნიერო გამოცდილებისა და კვლევის შედეგების გაზიარების შესაძლებლობა მისცა.ინფორმაციას საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტი ავრცელებს.უნივერსიტეტის ცნობით, სემინარი საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტისა და მისი საერთაშორისო პარტნიორი უნივერსიტეტებისა და ორგანიზაციების თანამშრომლობით ჩატარდა. ღონისძიების თანადამფუძნებლები არიან ბელოსტოკის ტექნოლოგიური უნივერსიტეტი, ლუბლინის სიცოცხლის შემსწავლელ მეცნიერებათა უნივერსიტეტი, თურქეთის ეკონომიკური და სოციალური კვლევის ინსტიტუტი, სომხეთის არქიტექტურისა და მშენებლობის ეროვნული უნივერსიტეტი და ტაშკენტის არქიტექტურისა და სამოქალაქო ინჟინერიის უნივერსიტეტი.სემინარი გახსნა საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის სამშენებლო ფაკულტეტის დეკანმა, პროფესორმა ზურაბ გვიშიანმა. მისასალმებელი სიტყვით ღონისძიების მონაწილეებს შესაძლებლობა მიეცათ, გაცნობოდნენ სემინარის მიზნებსა და საერთაშორისო სამეცნიერო თანამშრომლობის მნიშვნელობას ენერგოდამზოგი ტექნოლოგიებისა და გარემოს ინჟინერიის მიმართულებით.„ენერგოეფექტურობა და გარემოსდაცვითი მდგრადობა თანამედროვე მსოფლიოს ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი ტექნოლოგიური და საზოგადოებრივი გამოწვევაა. ენერგორესურსების რაციონალური გამოყენება, გარემოზე ტექნოგენური ზემოქმედების შემცირება და ინოვაციური საინჟინრო გადაწყვეტილებების დანერგვა მოითხოვს არა მხოლოდ მაღალკვალიფიციურ კვლევებს, არამედ სხვადასხვა ქვეყნის სამეცნიერო და საგანმანათლებლო ინსტიტუტების მჭიდრო თანამშრომლობას. ამ კონტექსტში საქართველოს ტექნიკურ უნივერსიტეტში ჩატარებული საერთაშორისო სემინარი მნიშვნელოვანია როგორც სამეცნიერო ცოდნის გაცვლის, ისე პროფესიული დიალოგისა და ახალი თანამშრომლობითი შესაძლებლობების განვითარების თვალსაზრისით.კვლევების შედეგები, თანამედროვე ტექნოლოგიური მიდგომები და საერთაშორისო გამოცდილება ქმნის საფუძველს ისეთი გადაწყვეტილებების შემუშავებისთვის, რომლებიც ხელს შეუწყობს ენერგეტიკული რესურსების ეფექტიან გამოყენებას, საინჟინრო სისტემების გაუმჯობესებასა და გარემოსდაცვითი პასუხისმგებლობის გაძლიერებას“, - აღნიშნა თავის გამოსვლაში ზურაბ გვიშიანმა.სემინარზე 20 ქვეყნის მეცნიერთა მონაწილეობით 58 სამეცნიერო ნაშრომი იყო წარმოდგენილი.სემინარში მონაწილეობდნენ უცხოელი მეცნიერები და მკვლევრები ჩეხეთის რესპუბლიკის, პოლონეთისა და სომხეთის წამყვანი საგანმანათლებლო და სამეცნიერო დაწესებულებებიდან. მოხსენებებით წარდგნენ სამხრეთ ბოჰემიის უნივერსიტეტის ჯანმრთელობისა და სოციალურ მეცნიერებათა ფაკულტეტის წარმომადგენლები სტეფან კავანი და ჟანა რედინოვა; ლუბლინის სიცოცხლის შემსწავლელ მეცნიერებათა უნივერსიტეტის მეცნიერები მაია ბრუკი და მალგოჟატა კორალ-კოვალჩუკი; სომხეთის არქიტექტურისა და მშენებლობის ეროვნული უნივერსიტეტის (NUACA) წარმომადგენლები სამველ საჰაკიანი, არესტაკ სარუხანიანი და სტეფან ხაჩატრიანი. სამეცნიერო მოხსენებებით ასევე წარდგნენ აკადემიკოს ეგიაზაროვის წყლის პრობლემებისა და ჰიდრავლიკური ინჟინერიის ინსტიტუტის პროფესორები ჰოვანეს ტოკმანჯიანი და ვაჩე ტოკმანჯიანი.სტუ-ის ინფორმაციით, VI საერთაშორისო სამეცნიერო-პრაქტიკული სემინარი „ენერგოდამზოგი ტექნოლოგიები და გარემოს ინჟინერია“ ოთხ დღეს გასტანს.

ბოლო სიახლეები