სამშაბათი, აგვისტო 11, 2026

ტელეფონის უცნობი ფუნქციები, რომლითაც მომხმარებლის თვალთვალი შეიძლება

სმარტფონების მომხმარებლები, რომლებიც ჰაკერებს და სპეცსამსახურებს უფრთხიან, როგორც წესი, ყურადღებას აქცევენ კამერების, მიკროფონების და გეოლოკაციის სერვისების მუშაობას თავიანთ მობილურ მოწყობილობებზე. თუმცა ტელეფონებში არის სხვა სენსორები და ელემენტები, რომლებიც ბოროტმოქმედებს გამოადგებათ. ეს ნაწილებია, მაგალითად, გიროსკოპი, აქსელერომეტრი და ბატარეა.

გიროსკოპი

მომხმარებლის ფარულად მოსმენისათვის გიროსკოპის გამოყენება შეიძლება. რა თქმა უნდა, ყველა ტელეფონშია ჩვეულებრივი მიკროფონი, მაგრამ მასზე წვდომის მოპოვება იოლი არ არის. 2014 წელს ამერიკელმა და ისრაელელმა მეცნიერებმა აჩვენეს, რომ გიროსკოპები (სივრცეში ორიენტაციის სენსორები) შესაძლებელია ერთგვარ მიკროფონებად გადაკეთდეს. ისინი იმდენად მგრძნობიარეა, რომ შეუძლია ადამიანის ხმის ბგერის დაფიქსირება. გიროსკოპის მონაცემებით საკმაოდ მაღალი სიზუსტით შეიძლება ოთახში ცალკეული ადამიანების ხმების იდენტიფიცირება ან მათი ცალკეული სიტყვების აღდგენა. ამასთან გიროსკოპის მაჩვენებლები ტელეფონზე ჩამოწერილი ფაქტობრივად ყველა აპლიკაციისთვის ხელმისაწვდომია, რაც იმას ნიშნავს, რომ ბოროტმოქმედს ფარული მოსმენისათვის თქვენს ტელეფონში მხოლოდ მავნე აპლიკაციის ჩანერგვა დასჭირდება, რომელიც მას მონაცემებს საჭირო სენსორებიდან გადასცემს.

აქსელერომეტრი

აქსელერომეტრს შეუძლია გაიგოს მომხმარებლის პაროლი, რომელსაც ის კომპიუტერზე კრეფს. წარმოიდგინეთ, რომ კლავიატურაზე (ჩვეულებრივზე და არა სენსორულზე) ტექსტს კრეფთ და ტელეფონი იქვე მაგიდაზე გიდევთ. ტელეფონის აქსელერომეტრს (დაჩქარების სენსორი) შეუძლია კლავიშზე თითის დაჭერის ვიბრაციის აღქმა. გიროსკოპს შეუძლია ამ მონაცემების ხმაურისგან “გაწმენდა”. სპეციალური პროგრამების დახმარებით შესაძლებელია ვიბრაციის გაანალიზება და დადგენა, თუ რომელ ღილაკებს მიკუთვნება ისინი. პროგრამა ვიბრაციებს ერთმანეთს ადარებს და ხვდება, თუ რომელი ღილაკია განთავსებული ტელეფონისგან შორს ან ახლოს და შესაბამისად “აღადგენს” კლავიატურას სრულად ან მის დიდ ნაწილს.

ამგვარად, ბოროტმოქმედს თქვენი, მაგალითად, ელექტრონული ფოსტის პაროლის ამოცნობაც შეუძლია. მართალია, თუ პაროლი შედგება არამხოლოდ ცალკეული სიტყვის არამედ ასოების შემთხვევითი კომბინაციისგან, დიდი ალბათობით ჰაკერს არაფერი გამოუვა. მაგრამ თუ ეს ცალკეული სიტყვა ან ფრაზაა, მეთოდი სავარაუდოდ იმუშავებს. ასეთი ექსპერიმენტი 2011 წელს ამერიკელმა მკვლევრებმა iPhone 4-ზე ჩაატარეს. ანალოგიური მეთოდი გამოიყენა 2015 წელს ფრანგმა სტუდენტმა პინ-კოდის ამოსაცნობად – ინფორმაცია Sony SmartWatch 3-ის „ჭკვიანმა საათმა“ შეაგროვა, რომელიც კლავიატურის გვერდით იდო.

ბატარეა

ტელეფონის აკუმულატორმა (ბატარეამ) შეიძლება თქვენი ადგილსამყოფელი გასცეს. ბოროტმოქმედის აპლიკაციას ამისთვის თქვენს ტელეფონზე GPS-ის მონაცემებთან წვდომა არ სჭირდება. მისთვის საკმარისია თვალი ადევნოს აკუმულატორის განმუხტვის დონეს. სიჩქარე, რომლითაც ტელეფონის აკუმულატორი “ჯდება” მნიშვნელოვნადაა დამოკიდებული მობილურ ანძებთან დაშორების მანძილზე ან ისეთ ბუნებრივ ან ხელოვნურ ბარიერებზე, როგორებიცაა მთები ან შენობები. 2015 წელს, მკვლევრებმა გაარკვიეს, რომ ეს კავშირი საკმაოდ ძლიერია იმისთვის, რომ ბატარეის განმუხტვის სხვა მიზეზები (ზარების მიღება, ფოტოგადაღება ან აპლიკაციის ამუშავება) გაცხრილოს. მაგრამ “მსხვერპლის” გადაადგილების ზუსტად განსაზღვრისათვის ბოროტმოქმედს აუცილებლად მოუწევს წინასწარ იმავე მიდამოების დეტალურად შესწავლა – ანალოგიური მოდელის ტელფონით სხვადასხვა მარშრუტის რამდენჯერმე გავლა.

აკუმულატორს შეუძლია ასევე ვებგვერდებს თქვენს თვალთვალში დაეხმაროს. ბრაუზერები ბევრ სხვადასხვა ინფორმაციას გადასცემენ ვებგვერდებს, რომლებზეც მომხმარებელი შედის. მათ შორის „ფლაგინებზე“, რომლებსაც ოპერაციული სისტემა იყენებს, საათობრივ სარტყელზე, ენაზე, სისტემურ შრიფტებზე და სხვა. ამ მონაცემების დახმარებით ადამიანის იდენტიფიცირება საკმაოდ ზუსტად შეიძლება.

2015 წელს, ფრანგმა და ბელგიელმა მეცნიერებმა გაარკვიეს, რომ იმ შემთხვევაშიც, თუ ტელეფონის მფლობელი ვებგვერდიდან Log Out-ით გამოვა, წაშლის ყველა იდენტიფიკატორს (cookie) და ბრაუზერში პრივატულ რეჟიმს გამოიყენებს, მას აკუმულატორი გასცემს. იმისთვის, რომ ვებგვერდებმა იცოდნენ თუ როდის ჩატვირთონ საიტების გაიოლებული ვერსიები, მობილური ბრაუზერები მათ ატყობინებენ ტელეფონის აკუმულატორის დატენვის დონეს და დროს, რომლის განმავლობაშიც ის სრულად “დაჯდება”. ეს მონაცემები დროის მოკლე მონაკვეთში მომხმარებლის იდენტიფიცირებისათვის საკმარისი აღმოჩნდა. 2016 წელს ამერიკელმა მკვლევრებმა აღმოაჩინეს, რომ ზოგიერთი ვებგვერდი თავისი მომხმარებლების იდენტიფიცირებისათვის ამ ტექნიკასაც იყენებდა.

ქეთევან ნინუაhttp://tiflisnews.ge
საინფორმაციო სააგენტო tiflisnews.ge კონტაქტი- ☎️ 555 100 929

ცნობილია ბათუმში ტრაგიკულად დაღუპული გოგოს ვინაობა

ბათუმში, კორპუსიდან გადმოვარდნის შედეგად დაღუპული ახალგაზრდა ქალის ვინაობა ცნობილია. გარდაცვლილი ლიზა მოისწრაფიშვილია. მომხდარით შეძრწუნებულია ბათუმის სახელოვნებო საზოგადოება.ლიზი მოისწრაფიშვილი ცნობილი რეჟისორის, ნანა ახვლედიანის ერთადერთი შვილი იყო.ლიზას 11 წლის გოგონა დარჩა.

ამინდი იცვლება – სინოპტიკოსების გაფრთხილება

გარემოს ეროვნული სააგენტოს ცნობით, 11 აგვისტოს საქართველოში კვლავ ნალექიანი ამინდია მოსალოდნელი.სინოპტიკოსების პროგნოზით, 11 აგვისტოს კახეთის, ქვემო ქართლის და მცხეთა-მთიანეთის რეგიონებში მოსალოდნელია დროგამოშვებით წვიმა ზოგან ძლიერი ინტენსივობის. შესაძლებელია ელჭექი, სეტყვა და ქარის გაძლიერება.„მოსალოდნელმა ძლიერმა ნალექებმა შესაძლებელია პატარა მდინარეებზე წყალმოვარდნები, ხოლო გორაკ-ბორცვიან და მთიან ზონებში მეწყრულ- ღვარცოფული პროცესების ჩასახვა-გააქტიურება გამოიწვიოს ~, – წერია გარემოს ეროვნული სააგენტოს მიერ გავრცელებულ ინფორმაციაში.

როდესაც ვაჭრობა ციფრებიდან შესაძლებლობად იქცევა

საქართველოს ოფიციალური სტატისტიკის თანახმად, 2026 წლის პირველ ექვს თვეში საქართველოსა და ირანს შორის სავაჭრო ბრუნვამ დაახლოებით 231.4 მილიონი აშშ დოლარი შეადგინა. ამ პერიოდში საქართველოდან ირანში ექსპორტმა 106.9 მილიონ დოლარს მიაღწია, მაშინ როდესაც 2025 წლის იმავე პერიოდში ეს მაჩვენებელი დაახლოებით 14.6 მილიონი დოლარი იყო. შესაბამისად, საქართველოს ექსპორტი ირანის ბაზარზე დაახლოებით 7.3-ჯერ გაიზარდა. ეს ციფრები ჩემთვის მხოლოდ სტატისტიკა არ არის. როდესაც ქართული პროდუქცია, ავტომობილები, სატრანსპორტო ან ლოჯისტიკური მომსახურება ირანის ბაზარზე ხვდება, ამ პროცესში მონაწილეობენ ქართული კომპანიები, მეწარმეები, სატრანსპორტო კომპანიები, საბაჟო და ლოჯისტიკური სერვისები. იქმნება შემოსავალი და ჩნდება ბიზნესკავშირის ახალი შესაძლებლობები. და სწორედ აქ იბადება მნიშვნელოვანი შეკითხვა: რა უნდა გაკეთდეს იმისთვის, რომ ეს ზრდა ერთჯერად სავაჭრო ოპერაციებად არ დარჩეს და საქართველოსთვის გრძელვადიან ეკონომიკურ შესაძლებლობად იქცეს? რამდენი ქართული კომპანია შეიძლება გახდეს ამ ურთიერთობის მუდმივი მონაწილე? რამდენი ახალი სატრანსპორტო და ლოჯისტიკური სერვისი შეიძლება განვითარდეს? რამდენად შეიძლება გაიზარდოს ქართული პროდუქციის ექსპორტი ირანში? და რამდენად შეუძლია საქართველოს გამოიყენოს თავისი უნიკალური გეოგრაფიული მდებარეობა — როგორც შავი ზღვის ინდოეთის ოკეანესა და ცენტრალურ აზიასთან დამაკავშირებელი — ახალი სავაჭრო მარშრუტებისა და შესაძლებლობების შესაქმნელად? ამ კითხვებზე პასუხი მხოლოდ ხელისუფლებებს არ ეკუთვნის. ის ასევე ეხება ქართულ ბიზნესს, მეწარმეებს, ლოჯისტიკურ კომპანიებსა და მთლიანად ქართულ საზოგადოებას. ირანი არ არის უსაზღვრო ბაზარი და არც გარანტია არსებობს, რომ ყველა ქართული ბიზნესი იქ წარმატებით იმუშავებს. თუმცა ირანი არის ბაზარი 95 მილიონზე მეტი მოსახლეობით, მრავალფეროვანი ეკონომიკითა და მნიშვნელოვანი სატრანზიტო პოტენციალით. ამავე დროს, საქართველოსთვის მნიშვნელოვანია, რომ ირანთან ნებისმიერი ეკონომიკური თანამშრომლობა იყოს კანონიერი, გამჭვირვალე და საერთაშორისო ვალდებულებებთან შესაბამისი. როგორც ირანის ისლამური რესპუბლიკის ელჩი საქართველოში, განსაკუთრებით მოხარული ვარ, რომ ჩემი მისიის დაწყების დღეს, რწმუნებათა სიგელების ასლების წარდგენისას აღებული ერთ-ერთი ვალდებულების — ირანსა და საქართველოს შორის სავაჭრო ურთიერთობებში საქართველოსთვის დადებითი სავაჭრო ბალანსის შექმნის ხელშეწყობის — შესრულებას ჩემს კოლეგებთან ერთად უკვე მნიშვნელოვნად მივუახლოვდით. მაგრამ ეს მხოლოდ დასაწყისია. ჩვენი მიზანი არ უნდა იყოს მხოლოდ მეტი ვაჭრობა. ჩვენი მიზანი უნდა იყოს მეტი ქართული კომპანია, მეტი ქართული პროდუქტი, მეტი ლოჯისტიკური სერვისი, მეტი გამჭვირვალობა და მეტი ორმხრივი სარგებელი. საქართველოსა და ირანს შორის ეკონომიკური ურთიერთობა მხოლოდ გეოპოლიტიკის ჭრილში არ უნდა განიხილებოდეს. ზოგჯერ, იმის ნაცვლად, რომ მხოლოდ ვიკითხოთ, ვინ რას ფიქრობს ამ ურთიერთობაზე, საკუთარ თავს უნდა დავუსვათ კითხვა: რა შესაძლებლობების შექმნა შეუძლია ამ ურთიერთობას რეალურად საქართველოსთვის? უდავოდ ღირს ამ შესაძლებლობებზე ერთად დაფიქრება.

საგზაო უსაფრთხოების ეროვნული სტრატეგიის თანახმად, ახალბედა მძღოლებისთვის სპეციალური გამოსაცდელი პერიოდის დაწესება იგეგმება

ახალბედა მძღოლებისთვის სპეციალური გამოსაცდელი პერიოდის დანერგვა იგეგმება.ამის შესახებ საუბარია 2026-2030 წლების საგზაო უსაფრთხოების ეროვნული სტრატეგიაში, რომელიც მთავრობამ 5 აგვისტოს მიღებული დადგენილებით დაამტკიცა.საგზაო უსაფრთხოების ეროვნული სტრატეგიის თანახმად, იგეგმება ახალბედა მძღოლების მიერ ჩადენილი საგზაო მოძრაობის წესების დარღვევების მიმართ დიფერენცირებული და უფრო მკაცრი სამართლებრივი რეაგირების მექანიზმების გამოყენება, მათ შორის ფინანსური სანქციების გამკაცრების და მართვის მოწმობის ქულების გაზრდილი რაოდენობით ჩამოკლების გზით. დოკუმენტში წერია, რომ ასეთი მიდგომა ხელს შეუწყობს დამწყები მძღოლების ქცევის კორექტირებას, პასუხისმგებლობის მაღალი სტანდარტის ჩამოყალიბებას და საბოლოო ჯამში, მათი მონაწილეობით საგზაო-სატრანსპორტო შემთხვევების პრევენციას.საქართველოში 2024 წელს განხორციელებული კვლევის თანახმად, საგზაო-სატრანსპორტო შემთხვევების 18%-ზე მეტი 4 წლამდე გამოცდილების მქონე მძღოლების ბრალეულობით ხდება.“ახალბედა მძღოლები საგზაო მოძრაობის მომეტებულ რისკის წყაროს წარმოადგენენ. ზემოაღნიშნული ფაქტორი რამდენიმე მიზეზითაა განპირობებული. პირველ რიგში, მათ აკლიათ პრაქტიკული გამოცდილება, რის გამოც უჭირთ საფრთხის წინასწარ განსაზღვრა და რთულ საგზაო სიტუაციებში გადაწყვეტილების სწრაფად მიღება. ამასთან, არასაკმარისი გამოცდილება მოიაზრებს მართვის ტექნიკასთან დაკავშირებულ სირთულეებს, რაც ზრდის სატრანსპორტო საშუალების მართვისას შეცდომების დაშვების ალბათობას. დამატებით, ახალგაზრდულ ასაკთან დაკავშირებული ფსიქოლოგიური ფაქტორები - რისკისადმი მეტი ტოლერანტობა, სიჩქარისადმი მიდრეკილება და თანატოლების ზეგავლენა - აძლიერებს საგზაო-სატრანსპორტო შემთხვევის ალბათობას. შედეგად, გამოცდილების ნაკლებობისა და ქცევითი თავისებურებების ერთობლიობა ახალბედა მძღოლებს მაღალრისკიან კატეგორიად აქცევს.ევროკავშირში 2025 წელს მიღებულ იქნა გადაწყვეტილება, რომელიც მიზნად ისახავს ახალბედა მძღოლებისთვის მინიმუმ ორწლიანი გამოსაცდელი პერიოდის დაწესებას, რომლის განმავლობაშიც მძღოლის მიერ ჩადენილი სამართალდარღვევები გამოიწვევს მეტად მკაცრ სანქცირებას“, - ნათქვამია მთავრობის მიერ მიღებულ სტრატეგიაში.

იდუმალი შენობა-სახლი, რომელიც ქალიშვილის ხსოვნას ეძღვნება

თბილისში, რუსთაველის გამზირზე, დგას ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული და იდუმალი შენობა — ალექსანდრე მელიქ-აზარიანცის სახლი. ამ უზარმაზარ შენობას ერთი ძალიან ტრაგიკული ისტორია უკავშირდება. მელიქ-აზარიანცის ერთადერთი ქალიშვილი, თაქუი, 22 წლის ასაკში მძიმე ავადმყოფობის შედეგად გარდაიცვალა. ქალიშვილის დაკარგვამ მამაზე უდიდესი გავლენა მოახდინა და, გავრცელებული ცნობით, სწორედ ამის შემდეგ გადაწყვიტა, მის ხსოვნას გრანდიოზული შენობა აეგო. მშენებლობა 1912–1913 წლებში დაიწყო, ხოლო შენობა 1915 წელს დასრულდა. ამბობენ, რომ შენობის არქიტექტურულ დეტალებშიც აისახა მელიქ-აზარიანცის მწუხარება — ფასადზე გვხვდება ცრემლის ფორმის დეკორატიული ელემენტები და სამგლოვიარო გვირგვინების მოტივები. მაგრამ ამ შენობას კიდევ ერთი საიდუმლო აქვს — მიწისქვეშა სივრცეები. სწორედ ასეთ ადგილს ვხედავთ ამ ფოტოზე: ძველი აგურის კედლები, თაღები და კამაროვანი სათავსები, რომლებიც დღესაც გვიჩვენებს, რამდენად მასშტაბური იყო საუკუნეზე მეტი ხნის წინ აშენებული ნაგებობა. მელიქ-აზარიანცის სახლი თავიდანვე მხოლოდ საცხოვრებელი შენობა არ ყოფილა. აქ იყო სხვადასხვა დანიშნულების კომერციული და საზოგადოებრივი სივრცეები, ხოლო მისი საინჟინრო გადაწყვეტები იმდროინდელი თბილისისათვის განსაკუთრებულად თანამედროვე ითვლებოდა. ერთი ქალიშვილის დაკარგვით დაწყებული ისტორია დღესაც თბილისის ერთ-ერთ ყველაზე ცნობილ არქიტექტურულ სიმბოლოდ რჩება.შენობა, რომელიც თითქოს მამის უდიდესი მწუხარების ქვითა და აგურით შექმნილ მემორიალად იქცა.

ბოლო სიახლეები