საქართველოს ტექნიკურ უნივერსიტეტში ვლადიმერ ჭავჭანიძის სახელობის კიბერნეტიკის სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტისა და ინსტიტუტ „ტალღის“ დღე აღინიშნა

პარტია „ხალხის ძალის“ წევრი, თამარ ჩიიბურდანიძე სოციალურ ქსელში ეხმაურება ირაკლი კობახიძის განცხადებას გეორგიევსკის ტრაქტატის შესახებ. ანალიტიკოსი წერს, რომ პრემიერ-მინისტრი სწორ შეფასებას უკეთებს ტრაქტატის მნიშშვნელობას.ჩიბურდანიძე აღნიშნავს, რომ რუსეთის იმპერიამ მრავალი საშინელი ქმედება განახორციელა საქართველოს წინააღმდეგ, თუმცა, ქვეყანას უფრო გაუჭირდებოდა სამხრეთის ქვეყნებისგან გადარჩენა-რელიგიისა და კულტურის შენარჩუნება.„გავუძლებდით კი რუსეთის ნაცვლად სამხრეთის სახელმწიფეობთან გაერთიანებას? გადარჩებოდა კი მაშინ ჩვენი კულტურა, რელიგია, ჩვენი გენოფონდი? რა თქმა უნდა, ვერა! ამ საკითხზე კამათიც კი დიდი პოლიტიკური უწიფრობაა“, - წერს ჩიბურდანიძე.ანალიტიკოსი ხაზს უსვამს იმასაც, რომ გეორგიევსკის ტრაქტატის გაფორმების შემდეგ, ქართველების რაოდენობა 740 000-დან 2 მილიონამდე გაიზარდა და ამ რიცხვს გადააჭარბა კიდეც. ანალიტიკოსის სიტყვებით, ერეკლე მეფემ საქართველო გადაარჩინა „ფიზიკური წყვეტისგან“.„ვინც არ იცის საქართველოს დემოგრაფიული ისტორია, მისთვის მარტივია ფაქტებზე საუბარი, მით უმეტეს, პოლიტიკური სტიგმების ფონზე. პრემიერ-მინისტრმა განაცხადა, რომ გეორგიევსკის ტრაქტატით საქართველო გადარჩა და ეს სწორედ რომ ასეა. ამას მოწმობს სტატისტიკური ციფრებიც. მეთვრამეტე საუკუნის ბოლოს, გეორგიევსკის ტრაქტატამდე საქართველოს მთლიანი მოსახლეობა 5 მილიონიდან 740 000- მდე იყო დასული გამუდმებული ომებისა და გავრცელებული პანდემიის შედეგად. ხოლო ტრაქტატის შემდეგ, მეცხრამეტე საუკუნის ბოლოს, 2 მილიონს გადააჭარბა (წყარო: ანზორ თოთაძე -“საქართველოს დემოგრაფიული მომაცემები”). ასეთი სწრაფი მატება ბუნებრივი მატების და არა მოსახლეობის შევსების კუთხით, საქართველოს იატორიას არ ახსოვს. დიახ, ერეკლე მეფემ გადაარჩინა ქვეყანა “ფიზიკური წყვეტისგან”. სწორედ ასე გაქრა უამრავი უძველესი ერი სამყაროდან. ვისთვისაც ეს ციფრები ძვირფასი არ არის, მისთვის არც ქვეყანაა ძვირფასი, არც ეროვნება, რელიგია და არც ჩვენი გენოფონდი. რა თქმა უნდა, არავის მოსწონს საქართველოს უახლეს ისტორიაში რუსეთის იმპერიის მიერ ჩადენილი საშინელი ქმედებები - გუბერნიად ქცეული ქვეყანა, კირით შეღებილი ეკლესიები, საქართველოდან გატანილი უამრავი საეკლესიო ქონება, ძვირფასეულობა და ბოლოს, სახელმწიფო ენის წართმევის მცდელობაც. ჩვენ ამას გავუძელით, მაგრამ გავუძლებდით კი რუსეთის ნაცვლად სამხრეთის სახელმწიფეობთან გაერთიანებას? გადარჩებოდა კი მაშინ ჩვენი კულტურა, რელიგია, ჩვენი გენოფონდი? რა თქმა უნდა, ვერა! ამ საკითხზე კამათიც კი დიდი პოლიტიკური უწიფრობაა. როდესაც გეორგიევსკის ტრაქტატს უარყოფით კონტექსტში მოიხსენიებენ, არავის ახსენდება მისი პოზიტიური შედეგებიც. ან იციან, მაგრამ პოლიტიკური დაკვეთა არ აძლევთ ამის თქმის უფლებას. ვინმეს უფიქრია, როგორ შეიქმნა საქართველოს ისტორიაში ერთ-ერთი უძლიერესი ეპოქა - თერგდალეულები? კლასიკოსები, პროფესიონალები, რომლებიც მაშინ ევროპას კვებავდნენ თავიანთი აზროვნებით. არ არის გადაჭარბებული, თუ ვიტყვით, რომ მეცხრამეტე საუკუნის საქართველომ დიდად შეუწყო ხელი ევროპის, როგორც ფენომენის ჩამოაყალიბებას ხელოვნების, ეკონომიკის, არქიტექტურის, უფლებრივი დაცვისა თუ თანასწორობის საკითხებში. აღარაფერს ვსაუბრობთ ქრისტიანული სწავლების მიმართულებით. რომ არა სოციალისტური რევოლუცია, რომელიც ისევ დასავლეთის პირმშო იყო, საქართველოს ძლიერ იდენტურ სახელმწიფოდ ჩამოყალიბებას წინ ვერავინ გადაეღობებოდა. თუ ვინმემ დაგვადო ბროკილები, ეს საბჭოთა რევოლუცია იყო, რომლის სათავეც ევროპიდან მოდიოდა. როდესაც ამაზე ვსაუბრობთ, ოპოზიცია რუსულ იარლიყს გვაწებებს, ეს მათი ნარატივია, რომელსაც მხოლოდ მათი მცირე მხარდამჭერები მიყვებიან. ამ სტიგმის არავის ეშინია. თუ გვინდა სწორად ჩამოვაყალიბოთ სახელმწიფო, ჯერ წარსული უნდა გავაანალიზოთ და შემდეგ განვსაზღვროთ მისი მომავალი. გეორგიევსკის ტრაქტატმა და ერეკლე მეფის პატრიოტულმა, გონივრულმა გადაწყვეტილებამ საქართველო სრული დემოგრაფიული, ეთნიკური და რელიგიური განადგურებისგან გადაარჩინა. დიახ, ასევე ბევრჯერ ვიგემეთ რუსის ჩექმა, ჩაგვრა, ოკუპაცია, მაგრამ ამას მოვერიეთ და ბოლომდე გავიმარჯვებთ, მაგრამ იმ “სხვა გადაწყვეტილებით” მიღებულ შედეგს ვეღარავინ გამოასწორებდა“, - წერს თამარ ჩიბურდანიძე.

,,საუბარი ავღანეთზე, საქართველოსა და ბიზნესშესაძლებლობებზე, რომელიც შესაძლოა უფრო სერიოზული იყოს, ვიდრე წარმომედგინა გუშინ, ერთ ჩემს ავღანელ მეგობართან და წარმატებულ ბიზნესმენთან საუბრისას, დეტალები განვიხილეთ, რომელიც, ვფიქრობ, ჩვეულებრივი საქმიანი საუბრის ჩარჩოებს გასცდა. ის მეგობრობისა და ნაცნობობის გამო დამიკავშირდა, თბილისში თავისი მომავალი ვიზიტის გათვალისწინებით. რათა საქართველოს ბიზნესგარემოზე, ექსპორტის შესაძლებლობებსა და განსაკუთრებით, ავღანეთის ბაზრის საჭიროებების უზრუნველყოფის თაობაზე დამატებითი ინფორმაცია მიეღო საუბარი ავტომობილებით დაიწყო. მან ყურადღება გაამახვილა 2024 წელს საქართველოდან ავღანეთში ავტომობილების რეექსპორტზე და თქვა, რომ როგორც გამოცდილებამ აჩვენა, ავღანეთის ბაზარი შეიძლება მნიშვნელოვანი მიმართულება იყოს ქართული ბიზნესისთვის. როგორც მან აღნიშნა, საქმე მხოლოდ მსუბუქ ავტომობილებს არ ეხება; ტრაქტორები, მძიმე სატვირთო მანქანები და კომერციული მანქანები ასევე შეიძლება იყოს ავღანეთის ბაზრისთვის მნიშვნელოვანი საჭიროება. 2024 წელს საქართველოდან ავღანეთში მსუბუქი ავტომობილების ექსპორტმა დაახლოებით 30,5 მილიონი დოლარი შეადგინა; ეს მაჩვენებელი შეიძლება არც ისე დიდი იყოს საქართველოს საგარეო ვაჭრობის მასშტაბის გათვალისწინებით, თუმცა მნიშვნელოვანია მზარდი სავაჭრო მარშრუტის გაცნობის თვალსაზრისით. შემდეგ ჩვენი საუბარი კიდევ უფრო გაფართოვდა. მან აღნიშნა, რომ 2025 წელს ავღანეთის საგარეო ვაჭრობის მოცულობა, დაახლოებით, 13.9 მილიარდ დოლარს შეადგენდა, საიდანაც 12.1 მილიარდ დოლარზე მეტი იმპორტი იყო. ეს კი ნიშნავს, რომ ავღანეთის თემა მხოლოდ მცირე რეგიონული ბაზარი არ არის; არსებობს საქონლის, დანადგარებისა და წარმოების საშუალებების დიდი და მრავალფეროვანი მოთხოვნა. მისი აზრით, ამ ბაზრის ერთ-ერთი ყველაზე მიმზიდველი სეგმენტი მანქანა-დანადგარები და აღჭურვილობაა: სასოფლო-სამეურნეო ტექნიკა, განსაკუთრებით მეორადი; სატვირთო მანქანები; სამთო ტექნიკა; გენერატორები; სამაცივრე მოწყობილობები; მეორადი წარმოების ხაზები; საჩარხი და სამრეწველო მანქანა-დანადგარები. თუმცა მისი სია ამით არ ამოწურულა და ისეთ პროდუქტებს მოიცავდა, როგორიცაა ფქვილი, ზეთი, შაქარი, საქონლის საკვები და სასოფლო-სამეურნეო რესურსები, რომლებიც ავღანეთის ბაზარს ესაჭიროება. საუბრისას ჩემთვის კიდევ ერთი საკითხი გახდა მნიშვნელოვანი. როგორც მან მითხრა, ავღანეთი, პაკისტანთან არსებული ურთიერთობებისა და ამ მიმართულებით შექმნილი შეზღუდვების გათვალისწინებით, სულ უფრო მეტად ესწრაფვის ალტერნატიულ მარშრუტებს ზღვასა და საერთაშორისო ბაზრებზე. მარშრუტები, რომლებიც მხოლოდ გეოგრაფიული მანძილი კი არ არის არამედ მნიშვნელოვანია ფასით, დროის, უსაფრთხოებისა და ტრანსპორტირების პროგნოზირების თვალსაზრისით. სწორედ აქ შეეხო ჩვენი საუბარი შავ ზღვას. მან თქვა, რომ შავი ზღვის გავლით ავღანეთში სავაჭრო მარშრუტის შექმნა სურდა და ამის გამო დაინტერესდა საქართველოს პოტენციალით, რა სახის საქონლის მიწოდებაა შესაძლებელი, რომელი საქონლის რეექსპორტი, ან რა კომპანიებისა და ბიზნესმენების ქსელი არსებობს და შესაძლებელია თუ არა საქართველოს ჩართვა ავღანეთის ბაზრის უზრუნველყოფის ჯაჭვში. ამ პერსპექტივიდან, კითხვა მხოლოდ ის აღარ არის, თუ რას გაიტანს საქართველო ავღანეთში? შეკითხვა უფრო ფართოა - შეიძლება თუ არა საქართველოს სავაჭრო და ლოჯისტიკური პოტენციალის ნაწილი ავღანეთის ბაზრის უზრუნველყოფისათვის იქნას გამოყენებული? და ეს პოტენციალი შეიძლება ორმხრივი იყოს. ერთი მხრივ, ავღანეთი შეიძლება გახდეს ბაზარი მანქანა-დანადგარების, კომერციული სატრანსპორტო საშუალებების, სატვირთო მანქანების, სამრეწველო აღჭურვილობის, სასოფლო-სამეურნეო, საკვებისა და წარმოების საშუალებებისათვის. მეორე მხრივ, ავღანეთიდან ისეთი პროდუქტები, როგორიცაა ხმელი ხილი, ზაფრანა, სასოფლო-სამეურნეო პროდუქტები და ზოგიერთი დამატებითი ღირებულების მქონე საქონელი, შეიძლება ახალ ბაზრებზე მოხვდეს საქართველოს გავლით. შეგვიძლია კიდევ უფრო შორს წავიდეთ. ამგვარად საქართველოს ლოჯისტიკური შესაძლებლობები შეიძლება მომავალში ავღანეთის სავაჭრო ქსელის ნაწილი გახდეს შავი ზღვისა და მის მიმდებარე ბაზრებთან. საუბრის ბოლოს, ჩემს ავღანელ მეგობარს დავპირდი, რომ მისთვის ყოვლისმომცველ წერილობით ანგარიშს მოვამზადებ; ანგარიშს საქართველოს სავაჭრო პოტენციალის, არსებული საქონლის, რეექსპორტის შესაძლებლობების, სატრანსპორტო მარშრუტებისა და ქართულ კომპანიებთან თანამშრომლობის სფეროების შესახებ. ამიტომ, ამ შაბათ-კვირას ჩემი მუშაობის ნაწილი ავღანეთსა და საქართველოს შორის ვაჭრობის, ასევე შავი ზღვიდან ავღანეთამდე რეგიონული ვაჭრობის შესახებ ძირითადი ინფორმაციის შეგროვებას დაეთმობა. თუმცა, ვფიქრობ, რომ ეს სამუშაო მხოლოდ ზოგადი ინფორმაციით არ იქნება სრულყოფილი. თუ ქართულ კომპანიებს, ბიზნესმენებს, ლოჯისტიკურ ინსტიტუტებსა და ეკონომიკურ სექტორს აქვთ გამოცდილება, შესაძლებლობები, წინადადებები ან კონკრეტული ინფორმაცია ამ სფეროში (მანქანების, მაწევრების და დანადგარების მიწოდებიდან დაწყებული, საკვების, სასოფლო-სამეურნეო მასალების, სამრეწველო აღჭურვილობის, საწყობების, ტრანსპორტირებისა და რეექსპორტის მიწოდებით დამთავრებული), სიამოვნებით გაგიზიარებთ ინფორმაციას. საქართველოს ეკონომიკის წარმომადგენელთაგან მიღებული ნებისმიერი კონკრეტული ინფორმაცია ხელს შეუწყობს ამ ანგარიშის გამდიდრებას; ანგარიში, რომელიც საბოლოოდ იმავე ავღანელი მეგობრისა და ბიზნესმენისათვის ხელმისაწვდომი გახდება. შესაძლოა, მეგობრული დიალოგის გზით რეალური სავაჭრო მარშრუტის პოვნა იყოს შესაძლებელი. და შესაძლოა, ავღანეთის ვაჭრობის ნაწილისთვის შავი ზღვა არც ისე შორს იყოს''-წერს ირანის ელჩი ალი მოჯანი სოციალურ ქსელში.

ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახური გაცნობებთ, რომ განხორციელდა დევდორაკის ხეობაში განთავსებული განგაშის სისტემის აქტივაცია, რის შედეგადაც მაღალი სიზუსტის სისტემამ ,,ყაზბეგის“ საბაჟო გამშვებ პუნქტს დაუყოვნებლივ გადასცა განგაშის სიგნალი.უსაფრთხოების უზრუნველყოფის მიზნით, შესაბამის სახელმწიფო უწყებებთან კოორდინირებული მუშაობის შედეგად, აღნიშნულ საბაჟო გამშვები პუნქტის თანამშრომლები, ასევე ადგილზე მყოფი შინაგან საქმეთა სამინისტროს საპატრულო პოლიციის და სასაზღვრო პოლიციის ყველა წარმომადგენელი, სხვადასხვა კომპანიის თანამშრომლები, სატვირთო/მსუბუქი ავტომობილები, მათი მძღოლები და მგზავრები გადაყვანილი არიან დაცულ/უსაფრთხო ტერიტორიაზე.აქვე განვმარტავთ, რომ ,,ყაზბეგის" საბაჟო გამშვებ პუნქტზე შეჩერებულია ყველა სახის საბაჟო კონტროლის პროცედურები. საქართველოს საბაჟო საზღვარზე საქონლის შემოტანა-გატანა, აგრეთვე აღნიშნული საბაჟო გამშვები პუნქტის გავლით სახელმწიფო საზღვრის გადამკვეთ ფიზიკურ პირთა მიმართ საბაჟო კონტროლის პროცედურები ვერ განხორციელდება.საფრთხის შემცველი ფაქტორების შემცირების შემთხვევაში, საბაჟო გამშვები პუნქტი „ყაზბეგი“ ჩვეულ რეჟიმში, სრული დატვირთვით გააგრძელებს მუშაობას. შესაბამისად, მგზავრებისა და ტვირთების გატარება შეუფერხებლად განხორციელდება.ინფორმაციას ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახური ავრცელებს

შინაგან საქმეთა სამინისტროს ინფორმაციით, დევდორაკში დამონტაჟებული ადრეული გაფრთხილების სისტემიდან, რომელიც კალაპოტში დინების მინიმალური აწევის შემთხვევაში ცვლილებას აფიქსირებს, შემოვიდა სასიგნალო შეტყობინება, რის გამოც სასაზღვრო გამშვები პუნქტი „დარიალიდან“ ადგილზე მყოფი მოქალაქეების, ასევე, გამშვებ პუნქტზე დასაქმებული საპატრულო პოლიციის, საბაჟო სამსახურის თანამშრომლების უსაფრთხო ადგილზე ევაკუაცია განხორციელდა.მათივე ცნობით, პრევენციის მიზნით, სოფელ გველეთთან ყველა სახის ავტოსატრანსპორტო საშუალებისთვის ორივე მიმართულებით მოძრაობა შეზღუდულია.„დევდორაკში დამონტაჟებული ადრეული გაფრთხილების სისტემიდან, რომელიც კალაპოტში დინების მინიმალური აწევის შემთხვევაში ცვლილებას აფიქსირებს, შემოვიდა სასიგნალო შეტყობინება.პროტოკოლის შესაბამისად, სასაზღვრო გამშვები პუნქტი „დარიალიდან“ ადგილზე მყოფი მოქალაქეების, ასევე, გამშვებ პუნქტზე დასაქმებული საპატრულო პოლიციის, საბაჟო სამსახურის, სასაზღვრო პოლიციის და კერძო კომპანიის თანამშრომლების უსაფრთხო ადგილზე ევაკუაცია განხორციელდა.ამავდროულად პრევენციის მიზნით, სოფელ გველეთთან ყველა სახის ავტოსატრანსპორტო საშუალებისთვის ორივე მიმართულებით მოძრაობა შეზღუდულია“, - აღნიშნულია ინფორმაციაში.

13-15 აგვისტოს საქართველოს უმეტეს ტერიტორიაზე მოსალოდნელია დროგამოშვებით წვიმა, 13-14 აგვისტოს აჭარა-გურიის, სამეგრელო-ზემო სვანეთის, რაჭა-ლეჩხუმის და ქვემო სვანეთის, სამცხე-ჯავახეთის, ქვემო ქართლის და კახეთის რეგიონებში, 15 აგვისტოს ქვემო ქართლის, კახეთის და მცხეთა-მთიანეთის რეგიონებში ზოგან ძლიერი ინტენსივობის. შესაძლებელია ელჭექი, სეტყვა და ქარის გაძლიერება.მოსალოდნელმა ძლიერმა ნალექებმა შესაძლებელია პატარა მდინარეებზე წყალმოვარდნები, ხოლო გორაკ-ბორცვიან და მთიან ზონებში მეწყრულ-ღვარცოფული პროცესების ჩასახვა-გაქტიურება გამოიწვიოს (საფრთხის დონე საშუალო).