ოთხშაბათი, სექტემბერი 30, 2026

ნუკი კოშკელიშვილი-თუ ბიჭის რამე კარგი სახელი იცით, მომწერეთ „ინსტაგრამზე”, ან „ფეისბუქზე”

ჟურნალი “თბილისელები” მოდელ ნუკი კოშკელიშვილთან ინტერვიუს აქვეყნებს.

ნუკი კოშკელიშვილი: ამჯერად გრანდიოზული სიახლით ვარ ჩამოსული. როცა საქართველოში ჩამოვდივარ, სულ ვცდილობ, რამე ახალი ჩამოვიტანო. ახლა ისეთი სიახლით ვარ, რომ შემიძლია, ცოტა ხანი დავისვენო და ჩემზე აღარ იჭორაონ.

– ალბათ, ჭორებს აღარ აქცევ ყურადღებას.
– არა, რადგან თვითონაც მიყვარს ჭორების კითხვა. იქიდან გამომდინარე, რომ მეც დიდი ჭორიკანა ვარ, არასდროს არანაირი ჭორი არ მწყინს. პირიქით, მიხარია და ვხალისობ. თან, ზუსტად რომ ვიცი, იმ ვიღაცაზე ნათქვამი ტყუილია, კარგად ვხალისობ ხოლმე. მოკლედ, დიდი ამბავი მაქვს. ცოტა მეშინია, ამაზე თამამად ვილაპარაკო. მაინც პირველია და ყოველთვის რაღაც საშიშროება არსებობს. ერთი დღე რომ გათენდება და ისე ძალიან არ მოძრაობს ბავშვი, როგორც მოძრაობს ხოლმე, ვამბობ: დედა, ნეტავ არავისთვის არაფერი მეთქვა, თვალი ხომ არ მეცა-მეთქი.

– გჯერა ასეთი ცრურწმენების?
– კი, მჯერა. სადღაც 16 წლის ასაკში მქონდა საყვარელი ჯინსი და მჯეროდა, როცა ის ჯინსი მეცვა, ყველაფერი კარგად იქნებოდა: გამოცდებსაც ვაბარებდი და ყველაფერი გამოდიოდა. ეს ჯინსი გაცვდა და მერე ვდარდობდი, ჩემი დადებითი ემოციების დრო დასრულდა-მეთქი. მაგრამ, ასე არ ყოფილა. მერე თავი მოვატყუე: ახლა მაისური იქნება ასეთი – ჯინსის სული გადავა მასში-მეთქი. მადლობა ღმერთს, აღარ მაქვს მსგავსი რაღაცები, მაგრამ ზოგი ცრურწმენის მჯერა. არასდროს გადავკოცნი ადამიანს კარში გასვლისას, ვეტყვი: კართან გადაკოცნა ხომ არ შეიძლება-მეთქი. ბენსაც ავკიდე, გადააფურთხებს ხოლმე, აკაკუნებს, საოცრებებს აკეთებს. ჩუსტი თუ გადატრიალებულია, მორბის და ასწორებს: ვინმე ცუდად არ გახდესო. მე მაქვს ცრურწმენების მთელი პაკეტი. თან, ხალხში ვამბობ: არ ვარ ცრუმორწმუნე-მეთქი, მაგრამ როგორც კი ჩუსტი გატრიალდება, შინაგანად ვიღრინები: ვიღაც ცუდად უნდა გახდეს-მეთქი. ჩანგალი თუ დავარდება,
– ბენმა ყველაფერი ისწავლა: ჩუსტის შემოტრიალებები, მარილის გადაყრები, ჩანგლის შემოწმებები, ყველაფერი.

– მათაც ჰქონდათ ასეთი ცრურწმენები?
– არა, მათ არაფერი ჰქონიათ. დალაგებული ხალხია.

– შავი კატისაც გეშინია?
– შავი კატა არ მაწუხებს და ეგ ბენისთვის არ მისწავლებია.

– გარკვეული პერიოდის განმავლობაში რომ არ ამხელდი შენს ორსულობას, ესეც ცრურწმენებს უკავშირდება თუ უბრალოდ, გინდოდა, ცოტა მოზრდილიყო?
– სიურპრიზის გარდა, ზოგადად, ამბობენ, რომ 10 კვირამდე მუცლის მოშლის დიდი რისკიაო. მე ვთქვა, ფეხმძიმედ ვარ და მერე, ღმერთმა დაიფაროს და რამე მოხდეს-მეთქი, არ მინდოდა ასე. ბევრი ქალი მთელ ფეხმძიმობას მალავს და მიმაჩნია, რომ სწორიცაა. შენთვის ხარ და ამ დიდ საიდუმლოს ინახავ. მე ვერ გავძელი, რადგან ძალიან მიყვარს ყველაფერზე წივილი-კივილი. არაფერს არ ვმალავ. ამიტომ, როგორც კი ექიმმა მითხრა: მუცლის მოშლის პროცენტმა დაიწიაო, მაშინვე ხმამაღლა ვთქვი. ბენმა, რა თქმა უნდა, იცოდა – მხოლოდ ჩვენ ორმა ვიცოდით.

– როგორი იყო პირველი ემოცია?
– მოგატყუებთ, რომ ვთქვა, ორივეს რაიმე ემოცია გვქონდა-მეთქი. ვაპირებდით, დაგეგმილი იყო და არანაირი ემოცია არ გვქონია. ერთმანეთს გადავხედეთ: ყოჩაღ ჩვენ და ახლა რას ვშვრებითო. ექიმი გვინდა, ჰო?! – დაახლოებით ასეთი საუბარი გვქონდა. არანაირი ახტა-დახტა და ტირილები. გაუხარდა, იტირა – მსგავსი არაფერი ყოფილა. ძალიან სწრაფად მოხდა ყველაფერი, დავგეგმეთ და გამოვიდა. დღემდე თამაში მგონია, არ მჯერა. ალბათ, სანამ ამ ბავშვს არ დავინახავ, მეგონება, რომ ცეკვა-თამაშია. თითქოს მოვიგონეთ და ვერთობით. ბენი კი ამბობს, რომ აბსოლუტურად გააზრებული მაქვსო, მაგრამ არა მგონია. პირველია და ამიტომაც არ გვაქვს ბოლომდე გააზრებული, რომ კიდევ ერთი ისეთი ვინმე გვეყოლება, რომელიც სულ ჩვენთან იქნება, ვერ მოვიშორებთ. ვიღაცები მეუბნებიან: ისე გეყვარება, როგორც არასდროს არავინ გყვარებიაო. ჩემთვის ვფიქრობ: ღმერთო, რა საინტერესოა, არ ვიცნობ და მეყვარება-მეთქი. რა ვიცი, იქნებ, არ არის კარგი პიროვნება – რა თქმა უნდა, ვხუმრობ.

– დავგეგმეთო – რას გულისხმობ?
– ჩვენ ვილაპარაკეთ: ხომ არ გავიდა საკმარისი დრო მარტო ყოფნისა? შევირგეთ ტკბილი ცოლქმრობა და მოდი, კიდევ ერთი შემოგვემატოს. კარგი, ვცადოთო და გამოგვივიდა. არ მეგონა, ასე მარტივად თუ გამოვიდოდა, მადლობა ღმერთს. ამას ახლა ვაფასებ, რომ ვიხედები მარჯვნივ-მარცხნივ. ამის სულ მეშინოდა და ალბათ, ეს შიში ყველას დაჰყვება. ისეთი ისტორიები ვიცი: საერთოდ რომ არ გამოსდიოდათ არაფერი და საბოლოოდ, გამოუვიდათ. მთავარია, დაიჯერო და იმედი არ დაკარგო, შემდეგ აუცილებლად გამოვა.

– როგორი იყო შენი ოჯახის წევრების რეაქცია?
– ძალიან გაუხარდათ. დიდად არ დამიანონსებია, ჯერ დედაჩემს ვუთხარი და იმან უთხრა დანარჩენებს. მათთვისაც მოულოდნელია, პირველად ხდებიან ბებია-ბაბუა. ბენის მშობლებისთვის არ ყოფილა მოულოდნელი, რადგან 755 შვილიშვილი ჰყავთ უკვე. ჩემებსაც ბოლომდე არ აქვთ გააზრებული. ვერ ხვდებიან, მე რომ ღიპიანი დავდივარ აქეთ-იქით.

– როგორ მიდის ორსულობის პროცესი?
– რომ გადაშალო ენციკლოპედია და ნახო ყველა ის გართულება (ცუდ გართულებას არ ვგულისხმობ), რაც ორსულობას ახლავს, ყველა მაქვს მე: ტოქსიკოზი, გასუქება, ფეხების ტკივილი, სიმძიმე – სრული პაკეტი. ორსულები რომ მხვდებიან და მეუბნებიან: მართლა, მე საერთოდ არაფერი მჭირდაო, მინდა, მოვკლა. იმიტომ რომ, ტოქსიკოზიც მქონდა, თან, 24-საათიანი – პირველი სამი თვე ვკვდებოდი, ვერ გავდიოდი სახლიდან. მერე სულ მეძინებოდა, ვერ ვიღვიძებდი. ახლა დამეწყო სიმძიმის შეგრძნება. თითქოს დიდად არ გამოვიყურები, მაგრამ მიჭირს ადგომა, სიარული. ადვილად ვიღლები, წელი მტკივა, 100 წლის ბებერი ვარ. რომ ვბანაობ, მერე ნახევარი საათი მჭირდება იმისთვის, რომ დავისვენო. შხაპს რომ გადავივლებ, მერე ისე ცუდად ვარ, ისეთი დაღლილი, რომ ცოტა ხანი უნდა წამოვწვე. კიბეზე ასვლა ძალიან მიჭირს.

– ბენი როგორ ზრუნავს შენზე?
– უკან დაბრუნდა, ამერიკაში. რაც დავმძიმდი, იმის მერე არ არის ჩემთან. ახლა ჩავაკითხავ და წამიღოს-წამომიღოს, მიმიტანოს-გამომიტანოს.

– ბენი გუდაურში გყავდა. რამდენად მოეწონა იქაურობა?
– გაგიჟდა გუდაურზე, კავკასიონი რომ დაინახა: ასეთი სილამაზე არ მინახავს. მე მგონი, ყველაზე შთამბეჭდავი იყო, რაც საქართველოში ვანახეო. მეც რომ მივდივარ გუდაურში, მგონია, რომ სამოთხეში ვარ, არარეალურ სამყაროში და ისიც გაგიჟდა.

– როდის ელოდები ბავშვის დაბადებას?
– ივნისში, ჩემს დაბადების დღეზე ველოდები. იქ უნდა გავაჩინო, მივდივარ უკვე. ჩემი დაბადების დღე არასდროს მიყვარდა და თუ მოახერხებს, ჩემს დაბადების დღეზე გაჩნდება, ნამდვილად შემიყვარდება ეს დღე. ჯერჯერობით არ ვნერვიულობ მშობიარობაზე. თუ გართულება არ არის, ეს იმდენად ბუნებრივი პროცესია, ფიზიოლოგიურად მინდა, ვიმშობიარო. თუმცა, არ ვიცი, ბოლო წუთებში რა იქნება. ადამიანურად, ყოველგვარი სიგიჟეების გარეშე ვაპირებ მშობიარობას. აი, გაუტკივარების მეშინია. ნემსი ხერხემალში: მაგიჟებს, არ მინდა, ამაზე ფიქრი.

– მოიფიქრეთ უკვე სახელი?
– ჯერ არ გვაქვს მოფიქრებული და ეს არის ჩემი „აქილევსის ქუსლი”. წარმოდგენა არ მაქვს, რა დავარქვა. ყველას ვეუბნები, თქვენს მკითხველსაც: თუ ბიჭის რამე კარგი სახელი იცით, მომწერეთ „ინსტაგრამზე”, ან „ფეისბუქზე-მეთქი“. საერთაშორისო სახელი მინდა ან ქართული და ძველი. ბენიც აქტიურადაა ჩართული, თან, ბოლო წუთამდე გოგონა გვეგონა და ცივი წყალი გადაგვასხეს. თუმცა, სქესს ჩვენთვის, არცერთისთვის, არ ჰქონია მნიშვნელობა, მაინც მეყვარებოდა სიგიჟემდე. რომ ვიმშობიარებ, დედა აუცილებლად ჩამოვა და მერე მეც მალევე წამოვალ საქართველოში. ბათუმში მინდა, რომ წავიყვანო – ბაკურიანში, ბორჯომში… ზაფხულში აქ ვიქნებით. იმოგზაუროს. ინტერნაციონალურ ოჯახში გაჩნდა, მიჩვეული იქნება მოგზაურობას.

– ბენი აპირებს მშობიარობაზე დასწრებას?
– კი. ბენი აპირებს, რომ დაესწროს მშობირობას. მეც არ ვარ წინააღმდეგი, ვეუბნები: თავთან დადექი-მეთქი. ვნახოთ, ალბათ, ასე იქნება. წინასწარ არ მინდა რამის თქმა.

სრული ვერსია იხილეთ: tbiliselebi.ge
ქეთევან ნინუაhttp://tiflisnews.ge
საინფორმაციო სააგენტო tiflisnews.ge კონტაქტი- ☎️ 555 100 929

ბერა ივანიშვილი განცხადებას ავრცელებს

„ქართული ოცნების“ დამფუძნებლის, ბიძინა ივანიშვილის შვილი ბერა ივანიშვილი მის წინააღმდეგ მიმართულ ბრალდებებს პასუხობს და სასამართლოში ჩივილს გეგმავს. შესაბამის განცხადებას ბერა ივანიშვილი სოციალურ ქსელში ავრცელებს.ივანიშვილის განცხადებით, მის და მისი ოჯახის მიმართ წლებია კოორდინირებული ცილისმწამებლური კამპანია მიმდინარეობს, რის გამოც მან საკუთარი უფლებების დასაცავად ადვოკატ დავით ასათიანს მიმართა.„მოგესალმებით, საზოგადოება უკვე წლებია თვალს ადევნებს კონკრეტული ძალების მხრიდან მადისკრედიტებელ და ცილისმწამებლურ კამპანიას ჩემი და ჩემი ოჯახის მიმართ, პერიოდულად მაბრალებენ ათასგვარ სიბინძურეს, თუმცა, ბოლო პერიოდში, მსგავსი შემთხვევები განსაკუთრებით გახშირდა. მთელი ამ დროის განმავლობაში, მიმაჩნდა, რომ ასეთ აბსურდზე დროის დახარჯვა და რაიმე სერიოზული პასუხის გაცემა არ ღირდა, თუმცა, სოციალურ ქსელებსა და მედიასივრცეში მიმდინარე გამუდმებული უსაფუძვლო თავდასხმები, რომლებიც კარგად დაგეგმილი, კოორდინირებული კამპანიის ნაწილია, ჩემი მხრიდან რეაგირების გარეშე ვეღარ დარჩება. დავრწმუნდი, რომ სიცრუისა და სიბინძურის ნიაღვარის უპასუხოდ დატოვება, იმ ადამიანებისთვის, რომლებიც აღნიშნულ პროცესს მართავენ, ერთგვარ წამახალისებელ ფაქტორად იქცა.სწორედ ამიტომ მინდა საზოგადოებას ვაცნობო, რომ მივმართე ძალიან მაღალი კომპეტენციის მქონე ადვოკატს, საკუთარი საქმის ნამდვილ პროფესიონალს, დავით ასათიანს, რომლის დახმარებითაც, ჩემ მიმართ გაჟღერებულ თითოეულ ბინძურ ცილისმწამებლურ ბრალდებასთან დაკავშირებით სამართლებრივ პასუხს მოვითხოვ.მინდა შეგახსენოთ, რომ ბოლო პერიოდში კონკრეტული მედიასაშუალებები და ასევე კონკრეტული პირები აქტიურად ტირაჟირებენ, თითქოს ე.წ. “ქოლცენტრებს” ვმფარველობ, რიგ ადამიანებს ჩემი მითითებებით აპატიმრებენ, შევდივარ უკანონო გარიგებებში და ა.შ. მსგავს საკითხებზე მხოლოდ კითხვის დასმაც კი საკმარისია, რომ ცილისწამების მცდელობის აშკარა ნიშნები გამოიკვეთოს, თუმცა, ზემოთ აღნიშნული სუბიექტები უფრო შორს მიდიან და ინფორმაციას ჩემი ვითომდა დანაშაულებრივი საქმიანობის შესახებ მტკიცებით ფორმაში ავრცელებენ ისე, რომ ამ აბსურდის დასადასტურებლად ერთი ფაქტიც არავის წარმოუდგენია.ამის ნაცვლად, მყვირალა სათაურებითა და დამაინტრიგებელი ტექსტებით გაჯერებულ სიუჟეტებში, დამაჯერებლობის ელფერის შესაქმნელად იყენებენ ე.წ. ინკოგნიტო რესპონდენტებს, ბნელ ოთახში ზურგით მსხდომ გაურკვეველი ვინაობის ადამიანებს, რომლებსაც არანაირი მაიდენტიფიცირებელი ნიშანი არ გააჩნიათ და გაუგებარ ხმოვან მესიჯებს, რომელთა შინაარსის ავთენტურობის დადგენა შეუძლებელია.მიმაჩნია, რომ ამ პირობებში სასამართლოსთვის მიმართვა არა ვინმეს წინააღმდეგ შურისძიება, არამედ ჩემი ღირსებისა და უფლებების დაცვის გზაა. მინდა, ჩემ წინააღმდეგ მიმართულ ცილისმწამებლურ თავდასხმებს სამართლებრივი შეფასება მიეცეს და სასამართლოს მიერ ცილისწამების ფაქტის დადგენის შემთხვევაში, ამ ყველაფრის განმახორციელებელმა პირებმა კანონის შესაბამისად აგონ პასუხი.მე მხოლოდ სამართლიანობას და სიმართლის დადგენას ვითხოვ, მათ შორის იმისთვის, რომ მომავალში არც მე და არც სხვას აღარ მოუწიოს მსგავსი უსამართლობის ატანა“, - წერს ბერა ივანიშვილი.

საქართველოს ტექნიკურმა უნივერსიტეტმა ქართულ და აფხაზურ ენებზე საერთაშორისო კონფერენციის თეზისების კრებული გამოსცა

„საქართველოს ტექნიკურმა უნივერსიტეტმა პირველად შექმნა შესაძლებლობა, საერთაშორისო კონფერენციის ფარგლებში, სამეცნიერო კომუნიკაცია ქართულ და აფხაზურ ენებზე განხორციელებულიყო, ხოლო კონფერენციის თეზისების კრებული ორივე ენაზე გამოცემულიყო. ჩვენთვის ეს ინიციატივა მხოლოდ ორენოვანი სამეცნიერო გამოცემის შექმნას არ გულისხმობს. მისი მნიშვნელობა გაცილებით ფართოა. იგი ადასტურებს უნივერსიტეტის პასუხისმგებლობას, ხელი შეუწყოს მეცნიერების განვითარებას, აკადემიური ენის გაძლიერებას და ისეთი სამეცნიერო გარემოს შექმნას, სადაც ცოდნის წარმოება და გაზიარება მრავალენოვან, ინკლუზიურ და თანამედროვე აკადემიურ სივრცეშია შესაძლებელი. ვფიქრობთ, ეს გამოცდილება შეიძლება გახდეს საფუძველი ახალი აკადემიური თანამშრომლობისთვის და მნიშვნელოვანი ნაბიჯი ქართული და აფხაზური სამეცნიერო ტერმინოლოგიის, სამეცნიერო კომუნიკაციისა და თანამედროვე ცოდნის განვითარების მიმართულებით. აკადემიური კულტურის გაძლიერებასა და ისეთი მომავლის შექმნაში, სადაც ენა არის მეცნიერების განვითარების ცოცხალი სივრცე“, - ამის შესახებ საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის რექტორმა, აკადემიკოსმა დავით გურგენიძემ, მეორე საერთაშორისო კონფერენციის - “საქართველოს სახელმწიფო ენები ხელოვნური ინტელექტისა და ციფრული ეკონომიკის ეპოქაში - კულტურული და ტექნოლოგიური ასპექტები”, ფარგლებში ქართულ და აფხაზურ ენებზე კონფერენციის თეზისების კრებულის პრეზენტაციაზე განაცხადა. ინფორმაციას საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტი ავრცელებს. სტუ-ის ცნობით, ორენოვანი გამოცემა განსაკუთრებული მნიშვნელობისაა როგორც სამეცნიერო, ისე კულტურული თვალსაზრისით, ვინაიდან კრებულში წარმოდგენილია 21 სამეცნიერო თემა, რომლებიც სახელმწიფო ენების თანამედროვე გამოწვევებს, მათი კულტურული მემკვიდრეობის დაცვას, ტექნოლოგიურ განვითარებასა და ხელოვნური ინტელექტის ეპოქაში ენობრივი რესურსების შექმნისა და გამოყენების საკითხებს აერთიანებს. ასევე, განსაკუთრებულ მნიშვნელობას იძენს ის ფაქტი, რომ ეს არის პირველი შემთხვევა, როდესაც საქართველოს ტექნიკურ უნივერსიტეტში საერთაშორისო სამეცნიერო კონფერენცია ქართულ და აფხაზურ ენებზე ჩატარდა და მისი თეზისების კრებულიც ორივე ენაზე გამოიცა. სტუ-ის საქართველოს სახელმწიფო ენების კულტურული დაცვისა და ტექნოლოგიური განვითარების სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტის ხელმძღვანელის პროფესორ კონსტანტინე ფხაკაძის თქმით, ორენოვანი კრებულის გამოცემა სახელმწიფო ენების სამეცნიერო და ტექნოლოგიური განვითარების მიმართულებით მნიშვნელოვან აკადემიურ მოვლენად შეიძლება განვიხილოთ, რადგან ქართული და აფხაზური ენები ერთიან სამეცნიერო სივრცეშია წარმოდგენილი არა მხოლოდ როგორც კულტურული მემკვიდრეობისა და ენობრივი იდენტობის მატარებლები, არამედ როგორც თანამედროვე მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარების ინსტრუმენტები. „თანამედროვე ტექნოლოგიური განვითარების პირობებში ენის კულტურული დაცვა სულ უფრო მჭიდროდ უკავშირდება მის ციფრულ არსებობას. ხელოვნური ინტელექტისსისტემების, დიდი ენობრივი მოდელების, ავტომატური თარგმნის, მეტყველების ამოცნობისა და სინთეზის, საძიებო სისტემებისა და სხვა ციფრული ტექნოლოგიების განვითარება თითოეული ენისთვის ახალი ტიპის რესურსების შექმნას მოითხოვს. ამდენად, ენის სიცოცხლისუნარიანობის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან განმსაზღვრელ ფაქტორად იქცა მისი წარმოდგენა ციფრულ და ტექნოლოგიურ სივრცეში. სწორედ ამ გამოწვევების გათვალისწინებით, საქართველოს სახელმწიფო ენების კულტურული დაცვისა და ტექნოლოგიური განვითარების სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტის საქმიანობის ერთ-ერთი ძირითადი მიმართულება ქართული და აფხაზური ენებისთვის თანამედროვე ენობრივი რესურსებისა და ტექნოლოგიების განვითარებაა. ინსტიტუტის კვლევითი მიმართულებები მოიცავს ბუნებრივი ენის დამუშავებას, ენობრივი რესურსების შექმნას, ხელოვნური ინტელექტის გამოყენებას, ქართული და აფხაზური ენების ტექნოლოგიურ მხარდაჭერასა და შესაბამისი სამეცნიერო ინფრასტრუქტურის განვითარებას. კონფერენციის ორენოვანი თეზისების კრებულის გამოცემა სწორედ ამ სამეცნიერო პროცესის მნიშვნელოვანი შედეგია. გამოცემა ქმნის შესაძლებლობას, რომ სახელმწიფო ენებთან დაკავშირებული თანამედროვე კვლევები ხელმისაწვდომი იყოს როგორც ქართულ, ისე აფხაზურ ენებზე და ამავე დროს ხელს უწყობს სამეცნიერო ტერმინოლოგიის, ენობრივი რესურსებისა და ტექნოლოგიური მიმართულებების განვითარებას“, - აცხადებს კონსტანტინე ფხაკაძე. საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის რექტორის თქმით, ორენოვანი თეზისების კრებულის გამოცემა აკადემიური გამოცდილებაა და, ამავე დროს, მკაფიო გზავნილი, რომ ქართული და აფხაზური ენები სამეცნიერო დიალოგისა და აკადემიური თანამშრომლობის სივრცეში უნდა იყოს თანამედროვე მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების სრულფასოვანი ენები. როგორც აკადემიკოსი დავით გურგენიზე აცხადებს, ქართული და აფხაზური ენების სამეცნიერო სივრცეში განვითარება ნიშნავს მომავალ თაობებში ცოდნის შექმნისა და აკადემიური საქმიანობის შესაძლებლობების გაძლიერებას. „საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტი ამ ინიციატივით კიდევ ერთხელ უსვამს ხაზს უნივერსიტეტის განსაკუთრებულ მისიას - შექმნას აკადემიური გარემო, სადაც მეცნიერება ქმნის ახალ ცოდნას, განათლება აჩენს ახალ შესაძლებლობებს, ხოლო აკადემიური თანამშრომლობა აძლიერებს სამეცნიერო კავშირებს და ხელს უწყობს საერთო სამეცნიერო სივრცის განვითარებას. ამასთან, უნივერსიტეტი საკუთარ პასუხისმგებლობად მიიჩნევს, ხელი შეუწყოს ქართული და აფხაზური ენების განვითარებას თანამედროვე მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების ენებად. კრებულში თავმოყრილი 21 სამეცნიერო თემა კიდევ ერთხელ წარმოაჩენს იმ მრავალდისციპლინურ გარემოს, რომელშიც დღეს სახელმწიფო ენების საკითხები განიხილება. ენა თანამედროვე ეპოქაში მხოლოდ კომუნიკაციის საშუალება აღარ არის, იგი წარმოადგენს ციფრულ მონაცემს, ცოდნის საცავს, ტექნოლოგიური დამუშავების ობიექტს და ხელოვნური ინტელექტის სისტემების ერთ-ერთ მნიშვნელოვან კომპონენტს. ამ კონტექსტში ქართული და აფხაზური ენების ციფრულ სივრცეში სრულფასოვანი ინტეგრაცია დაკავშირებულია ისეთი რესურსების განვითარებასთან, როგორიცაა ელექტრონული კორპუსები, ციფრული ლექსიკონები, ტერმინოლოგიური ბაზები, ენობრივი მონაცემთა ნაკრებები, ავტომატური თარგმნის სისტემები და ბუნებრივი ენის დამუშავების ტექნოლოგიები. ამ საჭიროებისა და სახელმწიფოებრივი მნიშვნელობის გათვალისწინებით, განსაკუთრებით დასაფასებელია სახელმწიფოს ყურადღება დაზრუნვა ქართული და აფხაზური ენების განვითარებისა და თანამედროვე სამეცნიერო და ტექნოლოგიურ სივრცეში მათი დამკვიდრების მიმართ. სწორედ ამ ხედვისა და მხარდაჭერის შედეგია საქართველოს პრემიერ-მინისტრის, ირაკლი კობახიძის ინიციატივითა და საქართველოს განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდობის სამინისტროს მხარდაჭერით ინსტიტუტის შექმნა, რისთვისაც სახელმწიფოს განსაკუთრებულ მადლობას ვუხდით“, - აცხადებს დავით გურგენიძე. სტუ-ის ინფორმაციით, კრებულში შესულია საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის, თბილისის ივანე ჯავახიშვილის სახელმწიფო უნივერსიტეტის, შავი ზღვის საერთაშორისო უნივერსიტეტის, საქართველოს ეროვნული უნივერსიტეტის (სეუ), ქუთაისის საერთაშორისო უნივერსიტეტის, ილინოისის უნივერსიტეტის, სტუ-ის საქართველოს სახელმწიფო ენების კულტურული დაცვისა და ტექნოლოგიური განვითარების სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტის მკვლევრების: კონსტანტინე ფხაკაძის, შალვა მალიძის, დავით გეგიას, ბიძინა ლემონჟავას, ალექსანდრე მასხარაშვილის, გელა ლობჯანიძის, გოჩა ნანიტაშვილის, ლალი ტიბუას, ლია კურტანიძის, მერიჰან ჰაზემ ანვარ ლაბიბ ბიშარას, მერიუმ ჰაზემ ანვარ ლაბიბ ბიშარას, რატი სხირტლაძის, ლეილა ავიძბას, ნათია ფონიავას, მიხეილ რუხაიას, ნინო გეგენავას, ელენე ქუთათელაძის, მარიამ ქათამაშვილის, დემეტრე ლაბაძის, ლუკა ფხაკაძის, რიტა მარღანიას, ბიძინა ლემონჯავას, ბესიკ დუნდუას ნაშრომები, კერძოდ: „პიროლოგი: პროლოგის გაფართოება წესებზე დაფუძნებული გამოყვანით”; „ქართულ-აფხაზური დინამიკური ტერმინოლოგიური პორტალი: მიზნები, კონცეფცია, მეთოდები”; „ქართული და აფხაზური ენების სრული მათემატიკური შესწავლისა და ტექნოლოგიური უზრუნველყოფის მიზნები, გამოწვევები, შედეგები და რეკომენტაციები”; „ლოგიკის, ენის, ხელოვნური ინტელექტისა და ცოდნის ინჟინერიის სამსაფეხურიანი სასწავლო პროგრამის დაფუძნება-ამოქმედება, როგორც ჩვენი ინსტიტუტის ამეტაპობრივი მთავარი მიზანი”; „სტუ-ის საქართველოს სახელმწიფო ენების კულტურული დაცვისა და ტექნოლოგიური განვითარების სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტის დაფუძნების მიზეზები და უახლოესი მიზნები”; „ციფრული ეკონომიკის ტენდენციები და პერსპექტივები სახელმწიფოს სუვერენიტეტსა და გაძლიერებაში“; „TSR ლოგიკის მეთოდების გამოყენება“; „არამკაფიო ლოგიკაზე დაფუძნებული ინტერპრეტირებადი მოდელი ქალაქის გარემოში ელექტრომაგნიტური რისკების შეფასებისთვის“; „დამაკავშირებელი თეორია და პრაქტიკა: მასშტაბირებადი ალბათური ILP რეალური სამყაროს ხელოვნური ინტელექტისთვის“; „ბაიესისეული დალაგებიდან არაკლასიფიცირებულ ალბათობამდე: სამეცნიერო გზა ადამიანის მსგავსი ხელოვნური ინტელექტისკენ“; „ციფრული ტექნოლოგიების როლი აფხაზური ენის სწავლების პროცესში“; „ურანგო ალბათური ლოგიკის გამოყენება ბუნებრივი ენის ორაზროვნების გაგებისთვის“; „აფხაზური მარტივი წინადადების პირველი მათემატიკური ანალიზი შალვა ფხაკაძის აღნიშვნათა თეორიისა და კონსტანტინე ფხაკაძის ქართული ენის ლოგიკური გრამატიკის საფუძველზე”; „ქართული ენის ლოგიკური გრამატიკა როგორც ქართული ენის ლოგიკის საფუძველი”; „ენის ფილოსოფოსთა თეორიების გამოყენება თარგმანის პრაქტიკაში”; „ხელოვნური ინტელექტის საკითხი დასავლური ფილოსოფიის ისტორიის გადმოსახედიდან”; „რეგულარული ენების გაწარმოება მსგავსების მიმართებით”; „დრონების ჯგუფის ფორმალური მოდელირება”; „ქართული თვითგანვითარებადი კორპუსი და მასში ჩადგმული ქართული ტექსტების მორფოლოგიურად, სინტაქსურად და ლოგიკურად მაანალიზებელი სისტემების მიმოხილვა”; „აფხაზური თვითგანვითარებადი კორპუსი დამასში ჩადგმული აფხაზური ორთოგრაფიული მართლწერის შემუშავების მიზნები და მეთოდები”.

“დიდი კატასტროფა ავიცილეთ, პილოტი თვითმფრინავის ჩამოგდებას ცდილობდა” – რას ამბობს ისრაელელი მაღალჩინოსანი flydubai-ის რეისზე მომხდარ ინციდენტზე?

ისრაელელი მაღალჩინოსნის განცხადებით, ავიაკომპანია flydubai-ს იმ რეისთან დაკავშირებით, რომელიც არაბთა გაერთიანებული საამიროებიდან ისრაელის მიმართულებით მიფრინავდა და საუდის არაბეთში ავარიული დაშვება განახორციელა, უდიდესი კატასტროფა იქნა თავიდან აცილებული“, - ინფორმაციას Times of Israel-ი ავრცელებს.აღნიშნული პირის თქმით, რომელმაც მედიასთან ანონიმურად ისაუბრა, მიმდინარეობს გამოძიება მეორე პილოტთან დაკავშირებით, რადგან მატულობს იმის ნიშნები, რომ მან თვითმფრინავის კონტროლის ხელში ჩაგდება და მისი ჩამოგდება სცადა.„მე-12 არხის“ ცნობით, flydubai-ს თვითმფრინავში სამოქალაქო ტანსაცმელში გამოწყობილი პილოტების მეორე ჯგუფიც იმყოფებოდა. გამოცემის ინფორმაციით, სწორედ მათ აღკვეთეს ერთ-ერთი პილოტის მცდელობა, თვითმფრინავზე კონტროლი ხელში ჩაეგდო.

ვინ არის ბიზნესლედი ქეთევან ხუროძე, რომელმაც პარლამენტში მაია ბითაძე ჩაანაცვლა

მაია ბი­თა­ძის კულ­ტუ­რის მი­ნის­ტრად და­ნიშ­ვნის შემ­დეგ, მისი უფ­ლე­ბა­მო­ნაც­ვლე პარ­ლა­მენ­ტში ბიზ­ნეს­მე­ნი ქე­თე­ვან ხუ­რო­ძე გახ­და. გა­და­წყვე­ტი­ლე­ბას მხა­რი პარ­ლა­მენ­ტის 79-მა წევ­რმა და­უ­ჭი­რა."ქარ­თუ­ლი ოც­ნე­ბის“ სა­არ­ჩევ­ნო სი­ა­ში 105-ე ნომ­რად მყო­ფი ხუ­რო­ძე ბიზ­ნეს­სა და სა­გან­მა­ნათ­ლებ­ლო სფე­რო­ში საქ­მი­ა­ნობს. ის რამ­დე­ნი­მე კომ­პა­ნი­ის დი­რექ­ტო­რია და თხი­ლის სექ­ტორ­ში მო­მუ­შა­ვე სა­წარ­მოს წილ­საც ფლობს. შე­გახ­სე­ნებთ, მაია ბი­თა­ძე, რო­მე­ლიც მა­ნამ­დე გა­რე­მოს დაც­ვი­სა და ბუ­ნებ­რი­ვი რე­სურ­სე­ბის კო­მი­ტეტს ხელ­მძღვა­ნე­ლობ­და, ირაკ­ლი კო­ბა­ხი­ძემ კულ­ტუ­რის მი­ნის­ტრად 15 სექ­ტემ­ბერს და­ნიშ­ნა. კო­მი­ტე­ტის თავ­მჯდო­მა­რის პოს­ტი კი თორ­ნი­კე ჭე­იშ­ვილ­მა და­ი­კა­ვა.

რომან გოცირიძე – სესხის აღება გაუძნელდებათ დაბალშემოსავლიან მოქალაქეებს, ეროვნულ ბანკს ავიწყდება, ხელფასებმა რომ მოიმატა, მოიმატა ფასებმაც – ოფიციალური სტატისტიკითაც კი ფასები გაორმაგდა, მაგრამ ეს...

„ეროვნული ბანკის ახალი რეგულაციით, მცირე შემოსავლიანი ადამიანი აიღებს მცირე რაოდენობის სესხს. ეს ნორმა მოქმედებდა დღემდე და ეს უფრო მძიმდება. ეს ერთი მხრივ უნდა გავიგოთ ასე, რომ ხალხი ბრიყვია, მას არ აქვს იმდენი ცოდნა, რომ არ აიღოს ზედმეტი სესხი, ან ისეთი სესხი, რომლის დაფარვაც მას არ შეუძლია და ეროვნული ბანკი არის ჭკუის დამრიგებელი, მაგრამ არა მხოლოდ ჭკუის დამრიგებელი, არამედ ამკრძალავი. ის ეუბნება, რომ შენ არ გაქვს იმდენი გონებრივი შესაძლებლობა, რომ საკუთარი რისკები დათვალო და ჰუმანურობის პრინციპებით ვმოქმედებ, ვინაიდან ამდენ სესხს რომ აიღებ და ნახევარს სესხის დაფარვაში გადაიხდი, შენი ხელფასისას, მეორე ნახევარი არ ეყოფა შენს შვილებს და შენს ოჯახს. დაახლოებით ასეთი ფინანსურ-ჰუმანური ახსნა აქვს. ეს თავისუფალი არჩევანის და რისკების დამოუკიდებლად განსაზღვრის შესაძლებლობას უკარგავს ადამიანს.მეორე მხრივ თუ მივუდგებით იმ კუთხით, რომ ბევრი ადამიანი არა თუ ვერ ზომავს თავისი საკრედიტო რისკის წონას, არამედ კომპიუტერში დახატულ ადამიანს, ჰენრი ჯონსი რომ ჰქვია, იმასაც კი ენდობა, ფინანსურ პირამიდას, რომელიც ახლა გაკოტრდა და ბევრს ეს ჰენრი ჯონსი ჰგონია ნამდვილი ადამიანი და ეუბნებიან, ჭკუით გატენილო ბატონო ჰენრი, როდის ჩამოხვალ საქართველოში ხაჭაპურსა და თხილის კრეფაზე უნდა დაგპატიჟოთო. შედეგად, ათეულობით მილიონობით ფული დაკარგა ჩვენმა მოქალაქეებმა. ასე რომ, სადავო საკითხია, რა ზომის რეგულაციებს უნდა მიმართავდეს ზოგადად სახელმწიფო და ეს არ ეხება მხოლოდ კრედიტების საკითხს“, - განაცხადა რომან გოცირიძემ.ამასთან, მას გაუმართლებლად მიიჩნია ცვლილებების საჭიროების გაზრდილი ხელფასებით გამართლება, რადგან მისი თქმით, ეროვნულ ბანკს ის გამორჩა, რომ შემოსავლების ზრდასთან ერთად ფასები, სულ მცირე, გაორმაგდა.„ეროვნული ბანკის ერთ-ერთი არგუმენტი ის არის, რომ ხელფასების რაოდენობამ მოიმატა და ამ შემთხვევაში ოჯახებისთვის ამ კოეფიციენტის ამ ზომით შეზღუდვა იმდენად მძიმე არ იქნება, მაგრამ ხელფასებმა რომ მოიმატა, ეროვნულ ბანკს ავიწყდება, რომ ასევე მოიმატა ფასებმა. შემოსავლების მატება არ ნიშნავს კეთილდღეობის მატებას. „ქართული ოცნების“ მმართველობის პერიოდში ოფიციალური სტატისტიკით ფასები გაორმაგდა, მაგრამ ოფიციალური სტატისტიკა რომ იტყუება, ეს ძალიან კარგად ვიცით, ვინაიდან პოლიტიკური მიზნებისთვის გამოიყენება სტატისტიკის თითქმის ყველა მაჩვენებელი, მათ შორის, მოსახლეობის აღწერაც კი. მაგალითად, ძალიან ხელოვნურად არის შემცირებული უცხო ქვეყნების მოქალაქეების რაოდენობა საქართველოში, რომ ჩვენი ქვეყნის მოქალაქეების გულის წყრომა არ გამოიწვიოს. ამიტომ, გაზრდილი შემოსავლების არგუმენტად მოყვანა არ არის სწორი. მე ვფიქრობ, რომ თავდაპირველი ნორმა რაც იყო, მისი დატოვება იქნებოდა უკეთესი. 1500- ლარიან შემოსავალზე 25%-იანი კოეფიციენტი არის დღეისათვის იმ ზომის რეგულირება, რომელზე მეტადაც ეროვნული ბანკი არ უნდა ერეოდეს ადამიანის პირად გადაწყვეტილებებში, გაზრდილი შემოსავლის არგუმენტის პირობებშიც კი.ბანკებზე ეს აისახება იმ კუთხით, რომ კლიენტურა შეუმცირდება, მაგრამ ბანკებთან დაკავშირებით ამას არ აქვს არსებითი მნიშვნელობა, ვინაიდან ბანკებს შემოსავლების სხვა რესურსები აქვს და ამ რაოდენობის სესხებზე მაინც და მაინც დიდად არ არიან დამოკიდებულები. უფრო მეტად ადამიანებს ეზღუდებათ თუნდაც კრიტიკულ სიტუაციაში ჯანმრთელობის მდგომარეობისთვის ან განათლებისთვის იმ რაოდენობის სესხის აღება, რომელიც ამ საჭიროებიდან გამომდინარე უღირს, რომ გარისკოს. ზედმეტად ჩარევა ადამიანის მოქმედებაში არ არის საჭირო. საჭიროა განათლება და ეს არ უნდა მოხდეს ერთი განცხადებით. ეს უნდა იყოს ეროვნული ბანკი იქნება, მთავრობა იქნება, არასამთავრობო იქნება თუ პოლიტიკური პარტიები, მათი მხრიდან საზოგადოების პერმანენტული გათვითცნობიერება“, - განაცხადა რომან გოცირიძემ.ცნობისთვის, ფიზიკური პირების დაკრედიტების წესში ცვლილებები შედის. საქართველოს ეროვნული ბანკის ფინანსური სტაბილურობის კომიტეტის გადაწყვეტილებით, ცვლილება ეხება სესხის მომსახურების კოეფიციენტს.კერძოდ, თუ აქამდე სესხის მომსახურების კოეფიციენტის 25%-იანი მოთხოვნა 1 500 ლარამდე შემოსავლის მქონე პირებზე ვრცელდებოდა, ახალი გადაწყვეტილებით 2027 წლის 1-ელი თებერვლიდან ეს ზღვარი ჯერ 2 000 ლარამდე იზრდება, შემდეგ კი უკვე 2 500 ლარამდე.ეროვნული ბანკი ცვლილებას უკანასკნელ წლებში მაღალი ეკონომიკური ზრდითა და შედეგად გაზრდილი ხელფასებით ხსნის და ამბობს, რომ არსებული ფიქსირებული ზღვრები სათანადოდ ვეღარ ასახავს მსესხებლების შემოსავლების მიმდინარე განაწილებასა და ვალის ტვირთს.

ბოლო სიახლეები