რატი იონათამიშვილი – პრემიერ-მინისტრის გამოსვლის 80% იყო მომავალზე საუბარი, მაშინ როდესაც ოპოზიცია საუბრობდა მხოლოდ წარსულზე

,,წუხელ საქართველოს ერთ-ერთ ანალიტიკურ ცენტრში, 61 წევრისგან შემდგარ თავყრილობაზე — რომელსაც მკვლევრები, სამხედროები, ყოფილი მაღალჩინოსნები და ეკონომიკის, ენერგეტიკის, უსაფრთხოებისა და საერთაშორისო ურთიერთობების სფეროს ექსპერტები ესწრებოდნენ — ირანის უახლესი მოვლენების შესახებ ვისაუბრე. ამ შეხვედრაზე ხაზი გავუსვი, რომ დღეს ირანი დგას ისტორიის იმავე მონაკვეთში, სადაც ოთხი საუკუნის წინ იმამყული-ხანმა მტკიცე ძალმოსილებით ევროპული კოლონიალიზმი ჰორმუზის სრუტიდან გააძევა. დღესაც, ირანის შვილები — მათ შორის წარმოშობით ქართველი თანამემამულეებიც — ღირსებითა და ერთიანობით, უკვე ოცდაათზე მეტი დღე-ღამის განმავლობაში იცავენ საკუთარ ტერიტორიულ მთლიანობას. ამ თავდაცვას მნიშვნელოვანი სტრატეგიული შედეგებიც მოჰყვა; მათ შორის ის, რომ ამ პერიოდში მხოლოდ 116 გემს მიეცა ჰორმუზის სრუტიდან გასვლის ნებართვა, რის შედეგადაც ამ სასიცოცხლო საზღვაო მარშრუტით ვაჭრობა, გასული წლის ანალოგიურ პერიოდთან შედარებით, 97 პროცენტით შემცირდა. ასევე აღვნიშნე, რომ დაახლოებით სამი თვის წინ, შეერთებული შტატების პრეზიდენტმა, რეგიონში სამხედრო ძალების გაგზავნის გადაწყვეტილების მიღებისას, ირანში „რეჟიმის შეცვლაზე“ ისაუბრა და ახსენა საკუთარი „დაუმარცხებელი“ ფლოტი, ისტორიული ესპანური არმადის მსგავსი. ის ხაზს უსვამდა ირანის დაჩოქების შესაძლებლობას საზღვაო შეტევისა და ბლოკადის გზით. ამ განცხადებების შემდეგ, აშშ-ის საზღვაო ფლოტი ირანის საზღვაო წყლებთან ახლოს მივიდა, თუმცა ახლა, კონფლიქტის დაწყებიდან ოცდაათი დღის შემდეგ, ეს თითქოს „დაუმარცხებელი“ ფლოტი საგრძნობლად არის უკან დახეული და ირანის საზღვაო აკვატორიიდან ათას კილომეტრზე მეტითაა დაშორებული. უფრო მეტიც, თავად აშშ-ის პრეზიდენტის თქმით, ქვეყნის ერთ-ერთი ავიამზიდი ერთ კვირაზე მეტი ხნის განმავლობაში ირანის საჰაერო დარტყმების ქვეშ იმყოფებოდა და 17 მიმართულებიდან განიცადა დარტყმები. კითხვაზე, თუ რა იყო ამ მოქმედებების მიზანი, აღვნიშნე, რომ ირანის „სირიიზაცია“ აშშ-ისა და ისრაელის ერთ-ერთ მთავარ მიზანს წარმოადგენდა — ანუ სახელმწიფო სტრუქტურების დასუსტება, რაც განმეორებითი სამხედრო ჩარევებისთვის ნიადაგის შექმნას და საბოლოოდ სუსტი, არაეფექტური სახელმწიფოს ფორმირებას გულისხმობს, რომელიც ვერ შეძლებს საკუთარი სუვერენიტეტის დაცვას. ამ კონტექსტში, ტერორისტული პროქსი დაჯგუფებების გამოყენება, რომელიც, მათი აზრით აშშ-ისა და ისრაელის მხარდაჭერით შექმნილი ძალებია, მუდმივი დესტაბილიზაციისა და ირანული საზოგადოების უსაფრთხოებისა და ერთიანობის საფრთხის ინსტრუმენტად განიხილება. შეხვედრაში მონაწილე მკვლევართა ნაწილის შეფასებებიც საყურადღებო იყო. მათი აზრით, მოჰამად მოსადეყის მთავრობის დამხობიდან მოყოლებული, ირანში ჩამოყალიბდა ფართო საზოგადოებრივი აღქმა შეერთებული შტატების მიმართ, რომელიც ღრმა უნდობლობას ეფუძნება. ეს დამოკიდებულება ირანის ისლამური რევოლუციის შემდეგ კიდევ უფრო გაძლიერდა და პოლიტიკურ ელიტებს გასცდა, საზოგადოებრივ ფენებშიც გავრცელდა. ქართველი ანალიტიკოსების შეფასებით, აშშ-ის პოლიტიკა ირანის მიმართ ბოლო ათწლეულებში ხშირად ხასიათდებოდა არასწორი გათვლებით, კრიზისების პროვოცირებითა და გაუთვალისწინებელი შედეგებით. ამან არა მხოლოდ ვერ დაასუსტა ირანი, არამედ რიგ შემთხვევებში გააძლიერა მისი როლი რეგიონულ და გლობალურ პროცესებში. კითხვაზე აშშ-ის მიერ „ცალმხრივი გამარჯვების“ გამოცხადების შესაძლო სცენარის შესახებ, აღინიშნა, რომ ვაშინგტონს მსგავსი პრაქტიკა უკვე ორჯერ აქვს გამოცდილი: 1. 2003 წელს, ერაყში შეჭრისა და ოკუპაციის დაწყებისას — სამხედრო ოკუპაციას არ გამოუწვევია ერაყელი ხალხის დასუსტება, ამ პროცესმა საბოლოოდ მრავალფეროვანი პოლიტიკური სისტემის ჩამოყალიბება გამოიწვია, ხოლო დღეს ერაყს ირანთან მნიშვნელოვანი ეკონომიკური და სავაჭრო ურთიერთობები აქვს. 2. 2020 წელს, ავღანეთის ომის დასრულებისა და ქვეყნიდან დაჩქარებული, ქაოსური გასვლისას — მიუხედავად მრავალი სირთულისა, საზღვრის ორივე მხარეს ეკონომიკური ურთიერთობები დღემდე გრძელდება. ამ ფონზე, არ არის გამორიცხული, რომ თუ აშშ-ის პრეზიდენტი გადაწყვეტს ცალმხრივად გამოაცხადოს ჰიპოთეტური გამარჯვება და გაიყვანოს ძალები რეგიონიდან — მათ შორის ევროპიდანაც, მაგალითად გერმანიიდან — ეს შესაძლოა გახდეს აზიასა და ევროპას შორის შიდა-რეგიონული და ტრანსკონტინენტური კავშირების გაძლიერების საფუძველი. ირანს, თავისი გეოპოლიტიკური მდებარეობის წყალობით დასავლეთ აზიის ერთ-ერთ მთავარ საკვანძო გზაჯვარედინზე, აქვს პოტენციალი, მეზობლებთან — კავკასიასა და ცენტრალურ აზიასთან — ინფრასტრუქტურულ და რეგიონულ კავშირებზე დაყრდნობით, მნიშვნელოვანი როლი ითამაშოს აზიასა და ევროპას შორის ეკონომიკურ და სატრანზიტო კავშირში. შეხვედრის დასასრულს, კითხვაზე თუ როდის და რატომ გადაუხვია აშშ-მა ომსა და პოლიტიკაში ეთიკურ პრინციპებს, აღვნიშნე, რომ ამ ცვლილების ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ნიშანი გახლდათ ამერიკის გასვლა „პარიზის შეთანხმებიდან“, რაც მიუთითებს, რომ ეს ქვეყანა გლობალურ დონეზე გარემოსა და კაცობრიობის საერთო მომავალს სათანადო მნიშვნელობას არ ანიჭებს. ქვეყანა, რომელიც არ აფასებს ბუნებას, კლიმატს, წყალსა და ეკოსისტემას, შესაბამისად არც ადამიანებს აფასებს — მათი იდენტობის, რელიგიის, ეროვნებისა თუ სოციალური სტატუსის მიუხედავად. ეს მიდგომა ასახავს აშშ-ის პოლიტიკურ ხედვას, განსაკუთრებით დონალდ ტრამპის პრეზიდენტობის პერიოდში. კითხვაზე შიიზმსა და მართლმადიდებლობას შორის საერთო ელემენტების შესახებ, აღვნიშნე, რომ ორივე ტრადიციას აერთიანებს მნიშვნელოვანი რწმენა — „აღდგომის“ იდეა — რაც ქმნის საფუძველს უფრო ღრმა დიალოგისა და ურთიერთგაგებისთვის. ეს საერთო ხედვა ხელს უწყობს სინერგიას, თანამშრომლობას და კულტურული ურთიერთობების გაღრმავებას შიიტურ და მართლმადიდებლურ სამყაროს შორის. ასევე დაისვა კითხვა ინფრასტრუქტურაზე თავდასხმების მიზნების შესახებ, რაზეც პასუხად აღვნიშნე, რომ ეს ახალი ფენომენი არ არის და დაკავშირებულია იმ პროცესებთან, რომელიც უკრაინის კრიზისის დაწყებიდან განვითარდა — განსაკუთრებით ბოლო ოთხი წლის განმავლობაში, აშშ-ისა და ზოგიერთი დასავლური აქტორის მონაწილეობით. უკრაინის გამოცდილებამ და ნატოს გაფართოებამ აჩვენა, რომ კონფრონტაციული მიდგომები არ იწვევს სტაბილურობას და ხშირად მძიმე, ზოგჯერ შეუქცევად შედეგებს იძლევა. დღეს მსგავსი მოდელების გავრცელება სხვა რეგიონებში, მათ შორის დასავლეთ აზიაში, მიუთითებს, რომ ასეთი მიდგომების გაგრძელებამ შეიძლება უფრო ფართომასშტაბიანი დესტაბილიზაცია გამოიწვიოს. ამასთან დაკავშირებით, ევროპის ზოგიერთ დედაქალაქში უკვე შეინიშნება გადაფასების ნიშნები და ნაკლები მზადყოფნა ისეთ კონფლიქტებში ჩართვისთვის, რომლებიც მკაფიო სამართლებრივ და ეთიკურ საფუძველს მოკლებულია. დასასრულს, საქართველოს პოლიტიკის შეფასებისას აღვნიშნე, რომ ქვეყანამ ბოლო წლებში გონივრული პოლიტიკის წყალობით შეძლო თავი დაეცვა რთული რეგიონული კონფლიქტებისგან. საქართველო არ იქცა ახალი დაპირისპირების ფრონტად და არც ესკალაციის გზას დაადგა; პირიქით, „აქტიური ნეიტრალიტეტის“ გზით, ერთდროულად შეინარჩუნა შიდა სტაბილურობა და ხელი შეუწყო ეკონომიკურ განვითარებას. საქართველოს გეოპოლიტიკურმა მდებარეობამ — როგორც აზიასა და ევროპას შორის დამაკავშირებელი კვანძისა — კიდევ უფრო დიდი მნიშვნელობა შეიძინა. კავკასია და მისი ქვეყნები, ცენტრალურ აზიასთან ერთად, მნიშვნელოვან როლს ასრულებენ ჩრდილოეთ-სამხრეთისა და აღმოსავლეთ-დასავლეთის სტრატეგიული კორიდორების დაკავშირებაში და ქმნიან ფართო ეკონომიკური თანამშრომლობის საფუძველს. მიმდინარე პროცესებმა შესაძლოა გლობალურ დონეზე გეოპოლიტიკური ბალანსის გადახედვა გამოიწვიოს, ხოლო რეგიონული დიალოგისა და თანამშრომლობის გაძლიერება ხელს შეუწყობს როგორც კოლექტიურ უსაფრთხოებას, ისე ეკონომიკურ განვითარებას-ამის შესახებ სოციალურ ქსელში წერს საქართველოში ირანის ისლამური რესპუბლიკის ელჩი სეიედ ალი მოჯანი.

ერევანში, წმინდა ანას ეკლესიაში სომხეთის პრემიერ-მინისტრ ნიკოლ ფაშინიანზე თავდასხმა სცადეს, რის შედეგადაც სამი პირი დააკავეს.მედიის ცნობით, ინციდენტი მაშინ მოხდა, როდესაც ფაშინიანი დაცვასთან და სხვა თანამდებობის პირებთან ერთად ეკლესიის დატოვებას ცდილობდა.დაცვის თანამშრომლები სომხეთის პრემიერ-მინისტრს გზას უხსნიდნენ, რა დროსაც ახალგაზრდა მამაკაცმა მათ უთხრა, რომ სურდა იქ დარჩენილიყო, სადაც იდგა.„ასე ნუ მიყურებ“, – მიმართა მოქალაქემ სომხეთის პრემიერ-მინისტრს და ხელის დარტყმა სცადა.ნიკოლ ფაშინიანმა მასთან ერთად მყოფებს სიჩუმისკენ ჟესტით მიუთითა და სთხოვა, რეაგირება არ მოეხდინათ.ამასთან, სომხეთის შინაგან საქმეთა სამინისტროს წარმომადგენელმა დაადასტურა, რომ ეკლესიის ეზოში სამი პირი დააკავეს, მათ შორის ინციდენტში მონაწილე ახალგაზრდა, დანარჩენი ორის ვინაობა უცნობია.

ბოლოდროინდელ საერთაშორისო შეფასებებს თუ გადავხედავთ, „ქართულ ოცნებას“ არანაირი დადებითი შეფასების მოლოდინი არ უნდა ჰქონდეს იმ რეპრესიულ ქმედებებზე, რასაც განსაკუთრებით ბოლო წლებია, ვხედავთ, – ამის შესახებ პარტია „გახარია საქართველოსთვის“ წევრმა, გიგა ფარულავამ განაცხადა.„ევროსაბჭოს ანგარიში არაფრით განსხვავებული არ იქნება იმ ნეგატიური პოზიციებისგან, რაც თუნდაც ბოლო დღეების განმავლობაში გაკეთდა როგორც პარტნიორიორებისგან, ასევე საერთაშორისო ორგანიზაციების მხრიდან“,- განაცხადა ფარულავამ.

ქართველმა ხალხმა თავისი პრიორიტეტი 17-21 მარტის დღეებში აჩვენა და ამიტომ არიან გამწარებულები, აღშფოთებულები, გონებაარეულები უცხოეთიდან დაწყებული აქაური უცხოური აგენტებით დამთავრებული, – ამის შესახებ „ხალხის ძალის“ ლიდერმა, გურამ მაჭარაშვილმა განაცხადა.მისივე თქმით, ახლა პატრიარქის მოსაყდრეს, ეკლესიას ებრძვიან და ცდილობენ, რომ განხეთქილება შეიტანონ.„როდის აქეთაა, რომ გვარამია და „ნაცმოძრაობა“ ეკლესიაზე ინტერესდებიან? როცა აქციაზე საუბრობს ადამიანი, რომ პატრიარქი ბნელი ძალების წარმომადგენელია და სასულიერო პირები ძველი ძალების წვეროსანი წარმომადგენლები, როგორ შეიძლება, ვინმემ დაიჯეროს, რომ ამ ხალხს აინტერესებს, რა ხდება საპატრიარქოში და როგორ აირჩევენ წმინდა სინოდის წევრები პატრიარქს? – მათ ის აინტერესებთ, როგორმე, საპატრიარქოს და ეკლესიას ჩირქი მოსცხონ. ეს არ გამოსდით, მაგრამ ეს მათი ინტერესის სფეროა. სახელმწიფოსა და ეკლესიის ფუნქციები გამიჯნულია, მაგრამ ჩვენ ვერ გავექცევით იმ ფაქტს, რომ ეკლესიის მრევლის აბსოლუტური უმრავლესობა საქართველოს მოქალაქეა.რაც შეეხება კანდიდატებს, ბუნებრივია, სინოდის წევრებს აქვთ უფლება, რომ თვითონ განაცხადონ ან არ განაცხადონ კანდიდატებზე, ვის დაასახელებენ და ვის არ დაასახელებენ. ეს მართვა-გამგეობის დებულებაშიც კია მითითებული, რომ უფლება აქვს სინოდის წევრს, რომ თავისი კანდიდატურა დაასახელოს“,- განაცხადა გურამ მაჭარაშვილმა.

გასულ კვირას ბელარუსში კიდევ 250 პოლიტიკური პატიმარი გათავისუფლდა, უდიდესი მადლობა ალექსანდრ ლუკაშენკოს ამის გაკეთებისთვის, – ამსი შესახებ აშშ-ის პრეზიდენტი დონალდ ტრამპი სოციალურ ქსელში წერს.როგორც ტრამპი წერს, მოუთმელანდ ელოდება ლუკაშენკოსთან შეხვედრას „მშვიდობის საბჭოს“ მორიგ შეხვედრაზე.„გასულ კვირას ბელარუსში ჩემი ელჩის, ჯონ კოულის, უაღრესად პატივცემულ პრეზიდენტ ალექსანდრ ლუკაშენკოსთან მოლაპარაკებების შემდეგ, კიდევ 250 პოლიტიკური პატიმარი გათავისუფლდა. ამით გასული წლის მაისიდან მოყოლებული პრეზიდენტ ლუკაშენკოს მიერ გათავისუფლებულ პატიმართა საერთო რაოდენობა 500-ს აჭარბებს. მინდა, პრეზიდენტს უდიდესი მადლობა გადავუხადო ამის გაკეთებისთვის. მოუთმენლად ველოდები მასთან ერთად ყოფნას „მშვიდობის საბჭოს“ შემდეგ შეხვედრაზე“, – წერს დონალდ ტრამპი.ცნობითვის, ბელარუსის ხელისუფლებამ 2026 წლის დასაწყისში დაახლოებით 250 პატიმარი გაათავისუფლა. მათ შორის იყვნენ ადამიანის უფლებათა დამცველები, მარფა რაბკოვა და ნასტა ლოიკა. ამასთან, 2025 წლის დეკემბერში ბელარუსში კიდევ 123 მსჯავრდებული, მათ შორის ოპოზიციონერი მარია კოლესნიკავა და პრეზიდენტობის ყოფილი კანდიდატი, ვიქტარ ბაბარიკა, გაათავისუფლეს.