შაბათი, აპრილი 4, 2026

პირველად ისტორიაში – სიბრმავე განიკურნება: მეცნიერებმა რქოვანა პრინტერით დაბეჭდეს

3D-ბეჭდვა არამხოლოდ ახალი დეკორაციების ან მარსის კოლონიზაციისთვის საჭირო ინსტუმენტებისთვისაა განკუთვნილი – ოდესღაც იგი კაცობრიობას სიბრმავისგან გადაარჩენს.

ნიუკასლის უნივერსიტეტის მეცნიერებმა მოიფიქრეს, თუ როგორ უნდა დაებეჭდათ 3D-პრინტერით ადამიანური რქოვანა – თვალის კაკლის გამჭვირვალე ნაწილი, რომელიც ფერის გარდატეხასა და ფოკუსირებაზეა პასუხისმგებელი.

რქოვანის დაავადებით, დაზიანებით თუ დამწვრობით გამოწვეული სიბრმავე 5 მლნ ადამიანს აწუხებს, კიდევ 10 მლნ ადამიანი კი რქოვანის გადანერგვისა და აღდგენის ოპერაციის მოლოდინშია. ახლა შესაძლებელია რქოვანას დონორობა გარდაცვალების შემდეგ, თუმცა დონორობის მსურველთა რაოდენობა არაა საკმარისი ყველა პაციენტის განსაკურნებლად.

ხელოვნური რქოვანას დასამზადებლად, გუნდმა არც ისე ძვირადღირებული 3D-პრინტერი გამოიყენა. იგი „ბიო-მასალის“ ფენას ქმნის კონცენტრირებული წრეების სახით, რაც რქოვანას ფურცლის ფორმას აძლევს. შემდეგ ნაკეთობას უმატებენ ღეროვან უჯრედებს და აძლევენ გაზრდის საშუალებას, რათა ტრანსპლანტაციისთვის შესაფერისი რქოვანა შექმნან.

პირველად ისტორიაში - სიბრმავე განიკურნება: მეცნიერებმა რქოვანა პრინტერით დაბეჭდეს

არ იფიქროთ, რომ რქოვანა ისეთივე ცისფერი იქნება, როგორც ფოტოზე ჩანს – იგი სრულიად გამჭვირვალე ხდება.

– „ჯგუფის მკვლევარები ეძებდნენ იდეალურ ბიო-მასალებს რქოვანას შესაქმნელად. ჩვენი უნიკალური გელი შექმნილია ალგინატისა და კოლაგენისგან, იგი უნარჩუნებს ღეროვან უჯრედებს სიცოცხლეს. მასალა საკმაოდ მყარი გამოდის ფორმის შესანარჩუნებლად, ამავდროულად კი საკმაოდ რბილი იმისათვის, რომ 3D-პრინტერით დაიბეჭდოს.“

მეცნიერების ამ ნაშრომებში გამოიყენეს წინა ნაშრომებიც, რომელთა არსიც ცოცხალი უჯრედების ოთახის ტემპერატურაზე რამდენიმე კვირის განმავლობაში შენახვაში მდგომარეობდა ანალოგიური ჰიდროგელის დახმარებით.

ახლა მათ გამოყენებისთვის მზა ბიო-მასალა აქვთ, რომელიც შეიცავს ღეროვან უჯრედებს. ეს ადამიანებს საშუალებას მისცემს ბიო-ქსოვილების მარტივად დაბეჭდვისა, ისე, რომ არ დახარჯონ დრო ცალკეული უჯრედების გამოყვანაში.

ორგანიზმში ქსოვილების დიდი ნაწილისგან განსხვავებით, რქოვანა არ შეიცავს სისხლძარღვებს, რაც ამარტივებს ტრანსპლანტაციის პროცესს.

იმისათვის, რომ სწორად გაზომონ რქოვანას ფორმა და ზომა, ჯერ გამოიკვლევენ პაციენტის თვალს. მეცნიერების თქმით, ეს მეთოდი საშუალებას მისცემს ექიმებს, გადაუნერგონ პაციენტებს მათ თვალზე მორგებული რქოვანები.

პროფესორმა კონონმა დაამატა:

– „ახლა ჩვენი ხელოვნური რქოვანა გადის სხვა გამოცდებს, რათა რამდენიმე წელიწადში ჩვენ შევძლოთ მათი გადანერგვა. თუმცა, უკვე ნათლად ჩანს, რომ ეს დღე ნამდვილად დადგება. ჩვენ დავამტკიცეთ, რომ შესაძლებელია შექმნა რქოვანისა, რომელიც აბსოლუტურად შეესაბამება პაციენტს.“

ასევე დაგაინტერესებთ:

ქეთევან ნინუაhttp://tiflisnews.ge
საინფორმაციო სააგენტო tiflisnews.ge კონტაქტი- ☎️ 555 100 929

ლოცვა, რომელიც ლაზარეს შაბათის დღესასწაულზე იკითხება

ლაზარეს შაბათი — ბზობის წინა შაბათი. ამ დღეს ეკლესია დღესასწაულობს, ოთხი დღის მკვდარი და საფლავში დადებული, მართალი ლაზარეს მაცხოვრის მიერ მკვდრეთით აღდგინებას.ლაზარეს აღდგინების შესახებ მოთხრობილია იოანეს სახარების მე-11 თავში. სადაც უფალმა ასევე დაადასტურა იმის შესახებ, რომ ის არის ჭეშმარიტად სიკვდილის მძლეველი, აღთქმული მესია ისრაელისა. ლაზარეს მკვდრეთით აღდგინება წინ უსწრებს მაცხოვრის აღდგომას. უფალს სურდა თავისი მკვდრეთით აღდგომისთვის შეემზადებინა მოციქულები.ტროპარი:ყოველსა აღდგომასა პირველ ვნებისა შენისასა მოასწავებდი, ამისთჳსცა მეგობარი შენი ლაზარე მკუდრეთით აღადგინე, ქრისტე ღმერთო, რომლისათჳს ჩუენცა, ვითარცა შვილნი ებრაელთანი, შევწირავთ შენდა ძლევისა გალობასა, რომელმან დასთრგუნე სიკუდილი: ოსანნა მაღალთა შინა, კურთხეულ არს მომავალი სახელითა უფლისათა.კონდაკი:ჭეშმარიტად ყოველთათვის მხიარულებაი არს ქრისტე, ნათელი და ცხოვრებაი სოფლისა, რამეთუ აღდგომაი მკვდართა ცხად-ჰყო სახიერებითა თვისითა და სახე გვექმნა აღდგომისა, და ყოველთა ღმრთაებრ მიმადლებს ცოდვათა მიტევებასა.კონდაკი: ყოველთა არსთა ცნობისა უფსკრულო მიუწვდომელო, იკითხევდ დღეს საფლავსა ლაზარესსა, მირახვედ და აღადგინე იგი მკვდრეთით, ოთხ0დღე დამარხული და დაყროლებული, ვითარცა ღმერთმან ყოვლადძლიერმან, და შეიწირე იგი ცრემლნი მართას და მარიამისნი.

ირანის ელჩი სეიედ ალი მოჯანი „ფორმულასთან“ ინტერვიუს სრულ ჩანაწერს აქვეყნებს

თბილისში ირანის ისლამური რესპუბლიკის საელჩოში, ირანთან დაკავშირებულ მოვლენებთან, ამერიკისა და ისრაელის თავდასხმასა და ამ ყველაფერის რეგიონულ ასპექტებთან დაკავშირებით, ინტერვიუ მივეცი ტელეკომპანია ,,ფორმულას". -ამის შესახებ ირანის ისლამური რესპუბლიკის ელჩი საქართველოში სეიედ ალი მოჯანი სოციალურ ქსელ  facebook- ზე წერს

გია ვოლსკი – ხელისუფლებაში ეკა გიგაური რომ იყოს, რუსეთს ეკონომიკურ სანქციებს დაუწესებდა თუ ომს დაიწყებდა ტერიტორიების გასათავისუფლებლად?

ხელისუფლებაში ეკა გიგაური რომ იყოს, რას გააკეთებდა ისეთს რუსეთთან მიმართებაში, რასაც მოქმედი ხელისუფლება არ აკეთებს? ეკონომიკურ სანქციებს დაუწესებდა თუ ომს დაიწყებდა ტერიტორიების გასათავისუფლებლად? – ამის შესახებ პარლამენტის პირველი ვიცე-სპიკერma გია ვოლსკიმ საქართველოს პირველ არხს  განუცხადა.ვოლსკიმ უპასუხა კითხვას ნიდერლანდების პარლამენტის საგარეო ურთიერთობათა კომიტეტში „საერთაშორისო გამჭვირვალობა – საქართველოს“ დირექტორის, ეკა გიგაურის სიტყვით გამოსვლასთან დაკავშირებით.„ისტორია მეორდება. საქართველოში როცა დაძაბულობა იყო და ცდილობდნენ, რომ ერთიანობა შეენარჩუნებინათ, აქ ვიღაც გამოჩნდებოდა დიდგვაროვანი, რომელიც წავიდოდა და სხვა ქვეყნის მეფის კარზე, მუხლებზე დაეცემოდა და საკუთარი ქვეყნის დასასჯელად ჯარს სთხოვდა. თანამედროვე სამყაროში ეს უკვე პარლამენტში გამოსვლით ხდება. სამწუხაროა, რომ ეს ასე ხდება, მაგრამ პრაგმატული ნაწილიც არსებობს, ამას რის გამო აკეთებენ, რატომ, რა არ გავაკეთეთ? ხელისუფლებაში ეკა გიგაური რომ იყოს, რას გააკეთებდა ისეთს რუსეთთან მიმართებაში, რასაც მოქმედი ხელისუფლება არ აკეთებს? ეკონომიკურ სანქციებს დაუწესებდა, ომს დაიწყებდა ტერიტორიების გასათავისუფლებლად? რასაც აკეთებენ, მოღალატეობრივი აქტია, რასაც გამართლება არ აქვს, არც პრაგმატული და არც ემოციური“, – განაცხადა გია ვოლსკიმ.

„წვიმა და ზოგან თოვლი“ – ამინდის პროგნოზი 6 აპრილის ჩათვლით

4 აპრილს - შაბათს დასავლეთ საქართველოში - დროგამოშვებით ღრუბლიანობის მომატება. უმეტეს რაიონში ხანმოკლე წვიმა, მაღალმთაში ზოგან თოვლჭყაპი, ზოგან ძლიერი და ელჭექი. დასავლეთის ქარი 10-15 მ/წმ, ღამით ზოგან ძლიერი 17-22 მ/წმ. ჰაერის ტემპერატურა: დაბლობში ღამით +8, +13°, დღისით +12, +17°; მთაში ღამით +5, +10°, დღისით +8, +13°; მაღალმთაში ღამით 0, +5°, დღისით +4, +9°.აღმოსავლეთ საქართველოში - დროგამოშვებით ღრუბლიანობის მომატება. ღამით უმეტეს, დღისით ზოგიერთ რაიონში ხანმოკლე წვიმა, მაღალმთაში ზოგან თოვლი, ღამით ზოგან შესაძლებელია ძლიერი და  ელჭექი. დასავლეთის ქარი  10-15 მ/წმ,  ზოგან ძლიერი 17-22 მ/წმ. ჰაერის ტემპერატურა: ბარში ღამით +8, +13°, დღისით +14, +19°; მთაში ღამით +2, +7°, დღისით +9, +14°;  მაღალმთაში ღამით -2, +3°,  დღისით +3, +8°.5 აპრილს - კვირასდასავლეთ საქართველოში - დროგამოშვებით ღრუბლიანობის მომატება. ღამით ზოგიერთ, დღისით უმეტეს რაიონშიხანმოკლე წვიმა, მაღალმთაში ზოგან თოვლჭყაპი. დასავლეთის ქარი 10-15 მ/წმ. ჰაერის ტემპერატურა: დაბლობში ღამით +6, +11°, დღისით +11, +16°; მთაში ღამით +4, +9°, დღისით +9, +14°; მაღალმთაში ღამით -2, +3°, დღისით  +5, +10°.აღმოსავლეთ საქართველოში - დროგამოშვებით ღრუბლიანობის მომატება. ზოგან ხანმოკლე წვიმა, მაღალმთაში ზოგან თოვლი.  დასავლეთის ქარი 10-15  მ/წმ, ზოგან ძლიერი 22-27 მ/წმ. ჰაერის ტემპერატურა: ბარში ღამით +6, +11°, დღისით +9,+14°, ზოგან +20°-მდე;  მთაში ღამით +1, +6°, დღისით +10, +15°; მაღალმთაში ღამით -2, +3°, დღისით +5, +10°.6 აპრილს - ორშაბათსდასავლეთ საქართველოში - დროგამოშვებით ღრუბლიანობის მომატება. უმეტეს რაიონში  ხანმოკლე წვიმა, მაღალმთაში ზოგან თოვლჭყაპი. დასავლეთის ქარი 10-15 მ/წმ. ჰაერის ტემპერატურა: დაბლობში ღამით +7, +12°, დღისით +11, +16°; მთაში ღამით +5, +10°, დღისით +10, +15°; მაღალმთაში ღამით -1, +4°, დღისით  +6, +11°.აღმოსავლეთ საქართველოში - დროგამოშვებით ღრუბლიანობის მომატება. ზოგან ხანმოკლე წვიმა, მაღალმთაში ზოგან თოვლი.  დასავლეთის ქარი 10-15 მ/წმ, ზოგან ძლიერი 20-25 მ/წმ. ჰაერის ტემპერატურა: ბარში ღამით +6, +11°, დღისით +10,  +15°, ზოგან +20°-მდე; მთაში ღამით +2, +7°, დღისით +11, +16°; მაღალმთაში ღამით -2, +3°, დღისით +7, +12°.

ზვიად შალამბერიძე – ყველა არჩევნების წინ ოპოზიციის გაერთიანების ილუზია იქმნებოდა, მათ არანაირი პოლიტიკური მომავალი არ აქვთ

ოპოზიციაში, საბედნიეროდ, თავიანთ წარსულს და იმ წყენებს ვერ ივიწყებენ, რაც ერთმანეთის მიმართ აქვთ, – ამის შესახებ საპარლამენტო უმრავლესობის წევრმა, ზვიად შალამბერიძემ განაცხადა.მისი თქმით, ყველა არჩევნების წინ ოპოზიციის გაერთიანების ილუზია იქმნებოდა.„გვახსოვს, როგორი ილუზია იქმნებოდა ყველა არჩევნების წინ ოპოზიციის გაერთიანების. ისიც კარგად გვახსოვს, მათი გაერთიანების პროცესი თუ როგორ სრულდებოდა – არჩევნებამდე ან ერთად ვერ მიდიოდნენ, ან არჩევნების შემდეგ იშლებოდნენ. არქივია იმის, ცოტა ხნის წინ ერთამანეთს როგორ მოიხსენიებდნენ. ქართულმა საზოგადოებამ მათი ერთიანობის ეფექტი კარგად დაინახა. გაერთიანდებიან თუ არა, არანაირი პოლიტიკური მომავალი არ აქვთ, რაც არ უნდა იძახონ, მომავალი მთავრობა არიან და რაც არ უნდა ასეთი ზღაპრები მოჰყვნენ. შეუძლიათ, ასეთი ზღაპრები თავიანთ პარტნიორებს მოუყვნენ“, – განაცხადა ზვიად შალამბერიძემ.

ბოლო სიახლეები