ოთხშაბათი, იანვარი 21, 2026

პირველად ისტორიაში – სიბრმავე განიკურნება: მეცნიერებმა რქოვანა პრინტერით დაბეჭდეს

3D-ბეჭდვა არამხოლოდ ახალი დეკორაციების ან მარსის კოლონიზაციისთვის საჭირო ინსტუმენტებისთვისაა განკუთვნილი – ოდესღაც იგი კაცობრიობას სიბრმავისგან გადაარჩენს.

ნიუკასლის უნივერსიტეტის მეცნიერებმა მოიფიქრეს, თუ როგორ უნდა დაებეჭდათ 3D-პრინტერით ადამიანური რქოვანა – თვალის კაკლის გამჭვირვალე ნაწილი, რომელიც ფერის გარდატეხასა და ფოკუსირებაზეა პასუხისმგებელი.

რქოვანის დაავადებით, დაზიანებით თუ დამწვრობით გამოწვეული სიბრმავე 5 მლნ ადამიანს აწუხებს, კიდევ 10 მლნ ადამიანი კი რქოვანის გადანერგვისა და აღდგენის ოპერაციის მოლოდინშია. ახლა შესაძლებელია რქოვანას დონორობა გარდაცვალების შემდეგ, თუმცა დონორობის მსურველთა რაოდენობა არაა საკმარისი ყველა პაციენტის განსაკურნებლად.

ხელოვნური რქოვანას დასამზადებლად, გუნდმა არც ისე ძვირადღირებული 3D-პრინტერი გამოიყენა. იგი „ბიო-მასალის“ ფენას ქმნის კონცენტრირებული წრეების სახით, რაც რქოვანას ფურცლის ფორმას აძლევს. შემდეგ ნაკეთობას უმატებენ ღეროვან უჯრედებს და აძლევენ გაზრდის საშუალებას, რათა ტრანსპლანტაციისთვის შესაფერისი რქოვანა შექმნან.

პირველად ისტორიაში - სიბრმავე განიკურნება: მეცნიერებმა რქოვანა პრინტერით დაბეჭდეს

არ იფიქროთ, რომ რქოვანა ისეთივე ცისფერი იქნება, როგორც ფოტოზე ჩანს – იგი სრულიად გამჭვირვალე ხდება.

– „ჯგუფის მკვლევარები ეძებდნენ იდეალურ ბიო-მასალებს რქოვანას შესაქმნელად. ჩვენი უნიკალური გელი შექმნილია ალგინატისა და კოლაგენისგან, იგი უნარჩუნებს ღეროვან უჯრედებს სიცოცხლეს. მასალა საკმაოდ მყარი გამოდის ფორმის შესანარჩუნებლად, ამავდროულად კი საკმაოდ რბილი იმისათვის, რომ 3D-პრინტერით დაიბეჭდოს.“

მეცნიერების ამ ნაშრომებში გამოიყენეს წინა ნაშრომებიც, რომელთა არსიც ცოცხალი უჯრედების ოთახის ტემპერატურაზე რამდენიმე კვირის განმავლობაში შენახვაში მდგომარეობდა ანალოგიური ჰიდროგელის დახმარებით.

ახლა მათ გამოყენებისთვის მზა ბიო-მასალა აქვთ, რომელიც შეიცავს ღეროვან უჯრედებს. ეს ადამიანებს საშუალებას მისცემს ბიო-ქსოვილების მარტივად დაბეჭდვისა, ისე, რომ არ დახარჯონ დრო ცალკეული უჯრედების გამოყვანაში.

ორგანიზმში ქსოვილების დიდი ნაწილისგან განსხვავებით, რქოვანა არ შეიცავს სისხლძარღვებს, რაც ამარტივებს ტრანსპლანტაციის პროცესს.

იმისათვის, რომ სწორად გაზომონ რქოვანას ფორმა და ზომა, ჯერ გამოიკვლევენ პაციენტის თვალს. მეცნიერების თქმით, ეს მეთოდი საშუალებას მისცემს ექიმებს, გადაუნერგონ პაციენტებს მათ თვალზე მორგებული რქოვანები.

პროფესორმა კონონმა დაამატა:

– „ახლა ჩვენი ხელოვნური რქოვანა გადის სხვა გამოცდებს, რათა რამდენიმე წელიწადში ჩვენ შევძლოთ მათი გადანერგვა. თუმცა, უკვე ნათლად ჩანს, რომ ეს დღე ნამდვილად დადგება. ჩვენ დავამტკიცეთ, რომ შესაძლებელია შექმნა რქოვანისა, რომელიც აბსოლუტურად შეესაბამება პაციენტს.“

ასევე დაგაინტერესებთ:

ქეთევან ნინუაhttp://tiflisnews.ge
საინფორმაციო სააგენტო tiflisnews.ge კონტაქტი- ☎️ 555 100 929

რას ყვება რუსკა მაყაშვილი-“არასოდეს, არც ერთი წამით არ მქონდა დაშვებული ჩემს ტვინში, რომ ოჯახი დამენგრეოდა

"არასოდეს, არც ერთი წამით არ მქონდა დაშვებული ჩემს ტვინში, რომ ოჯახი დამენგრეოდა. არის რაღაცები, რაც თავისთავად დაშვებულია, რომ, აი, ოდესღაც გარდავიცვლებით... მაგრამ ცხოვრების ეს ნაწილი, ოჯახის შექმნა, ჩემი გეგმის ნაწილი იყო და ეს გეგმა რომ ჩამოვწერე, 18 წლის ვიყავი. 29 წლის ვიყავი, როცა დავქორწინდი. გათხოვების შემდეგ ერთი კვირის მანძილზე თამარაშვილზე, ჩემს სახლში დავდიოდი, რადგან, ზოგადად, მიჭირს სიახლეების მიღება. განქორწინების გადახარშვაც ძალიან რთული იყო. ახლა ძალიან დიდი პასუხისმგებლობა მაქვს საკუთარ თავზე აღებული, იმაზე მეტი, ვიდრე ვინმეს ჰგონია, ამ ყველაფერზე ხმამაღლა არ ვსაუბრობ.ილია არის 8 წლის, კატო 4 - წლის. ილია არის გენიალური ადამიანი. კატოზე რომ ვიყავი ორსულად, რაღაცნაირი პროტესტი მქონდა მუცელში, მე ისე მიყვარს ილია, ვინ უნდა გაჩნდეს, მასზე მეტად რომ შემიყვარდეს-მეთქი. ძალიან მიყვარს კატო და ილია.სხვამ ვინ? ისევ მე უნდა შემოვუძახო საკუთარ თავს - "ადექი, დროა!" და ასეც ვიქცევი, მაგრამ ზოგჯერ შესვენების პერიოდებიც მაქვს. მაგალითად, ჩემ მიმართ იმხელა "ჰეითი", სიძულვილის ტალღა იყო, რასაც მიჩვეული არ ვიყავი, "იმედში" მუშაობის გამო. სადაც უნდა ვწოლილიყავი და რაც უნდა მეკეთებინა, არასდროს მიგრძნია მანამდე ეს ყველაფერი. ბოლოს ვთქვი, ხალხოო, ჩამოყალიბდით, "ნაცი" ვარ თუ "ქოცი" და მერე მეც გამაგებინეთ-მეთქი. ამ პერიოდს დაემთხვა ოჯახის ამბებიც და ცოტა ხანს ლოგინად ვიყავი ჩავარდნილი.მოვიკითხავ სანდროს, ჩემი მეგობარია აწი უკვე", - ამბობს რუსკა მაყაშვილი ვიკა ბუკიას პოდკასტში.

ირაკლი გოგავა – ბიპოლარული სამყარო დაიშალა, შეერთებული შტატების ჰეგემონია დასრულებულია, ბევრ ორგანიზაციაში ცენტრიდანული აჩქარება არის დაწყებული

დაიშალა ბიპოლარული სამყარო, შეერთებული შტატების ჰეგემონია ასევე დასრულებულია და ცენტრიდანული აჩქარება არის დაწყებული ბევრ ორგანიზაციაში, მათ შორის, გაერო-ში, – ამის შესახებ პოლიტოლოგმა ირაკლი გოგავამ პირველი არხის გადაცემაში „აქტუალური თემა – მაკა ცინცაძესთან ერთად“ სტუმრობისას განაცხადა.მისივე თქმით, ეკონომიკურ განზომილებაში ლიბერალური დღის წესრიგი სრულდება.„აგერ, ტრამპი გავიდა გაერო-ს მთელი რიგი შვილობილი ორგანიზაციებიდან, ევროკავშირში დაწყებულია ცენტრიდანული აჩქარება და თავისუფალი ვაჭრობის შესახებ სხვადასხვა შეთანხმება განიცდის სერიოზულ კრიზისს. ლიბერალური დღის წესრიგი, მათ შორის, ეკონომიკურ განზომილებაში სრულდება, პოლიტიკური დღის წესრიგი სრულიად განულებულია და დღეს მიმდინარეობს ახალი წესრიგისკენ სვლა. სამწუხაროდ, ეს სვლა არის კონფლიქტებით დახუნძლული და იქნება კონფლიქტებით დახუნძლული”, – განაცხადა გოგავამ.მისი თქმით, ჩვენი, საქართველოს მთავარი ამოცანაა, ამ კონფლიქტებში რომელიმე ბანაკის მხარეს არ აღმოვჩნდეთ.„გავილახებით ან ერთი მხრიდან, ან მეორე მხრიდან, როგორც ადრე დაყოფილა და როგორც ადრე თავს მოგვახვიეს ეს სცენარი“, – განაცხადა გოგავამ.გადაცემის წამყვანის შეკითხვაზე, როგორი შეიძლება, აღმოჩნდეს ახალი დღის წესრიგი ზოგადად, ირაკლი გოგავამ აღნიშნა, რომ არის რამდენიმე მოდელი, რომელზეც საუბრობენ.„ერთი ეს არის სამპოლუსიანი მოდელი, მეორე ეს არის ოთხპოლუსიანი მოდელი. სავარაუდოდ, იქნება 3+1, ინდოეთი, ჩინეთი, აშშ, რუსეთი, ამ ოთხ პოლუსზე გადალაგდება“, – განაცხადა გოგავამ.

რა ვითარებაა რიკოთზე – ვრცელდება უახლესი ინფორმაცია

საავტომობილო გზების დეპარტამენტის ინფორმაციით, უამინდობის გამო, რიკოთის უღელტეხილზე შეზღუდვები დაწესდა.„ინტენსიური თოვის და დაბალი ტემპერატურის გამო, საერთაშორისო მნიშვნელობის თბილისი-სენაკი-ლესელიძის საავტომობილო გზის კმ120-კმ162 (აგარების სატრანსპორტო კვანძი-ბორითის სატრანსპორტო კვანძი) მონაკვეთზე, დროებით იზღუდება მისაბმელიანი და ნახევრად მისაბმელიანი ავტოტრანსპორტის მოძრაობა, ხოლო დანარჩენი სახის ავტოტრანსპორტის გადაადგილება თავისუფალია“, - აცხადებენ გზების დეპარტამენტში.

დონალდ ტუსკი – დათმობა ყოველთვის სისუსტის ნიშანია, ევროპას არ შეუძლია, თავს სისუსტის უფლება მისცეს, არც მტრების და არც მოკავშირეების წინააღმდეგ

ევროპას არ შეუძლია, თავს სისუსტის უფლება მისცეს, არც მტრების და არც მოკავშირეების წინააღმდეგ, – ამის შესახებ პოლონეთის პრემიერ-მინისტრმა, დონალდ ტუსკმა განაცხადა.მისივე თქმით, დათმობა ყოველთვის სისუსტის ნიშანია.„დათმობა ყოველთვის სისუსტის ნიშანია. ევროპას არ შეუძლია, თავს სისუსტის უფლება მისცეს, არც მტრების და არც მოკავშირეების წინააღმდეგ. დათმობა არანაირ შედეგს არ მოიტანს, მხოლოდ დამცირებას. ევროპული გადამწყვეტობა და თავდაჯერებულობა მომენტის აუცილებლობად იქცა“, – წერს ტუსკი. 

“ ასეთი თიფი კი არა, საჩუქარი არ მიმიღია ცხოვრებაში”-სოციალურ შემოქმედებითმა ვიდეოპროექტმა HungryManTV კიდევ ერთი ადამიანი გააბედნიერა.

“ ასეთი თიფი კი არა, საჩუქარი არ მიმიღია ცხოვრებაში”-სოციალურ შემოქმედებითმა ვიდეოპროექტმა HungryManTV კიდევ ერთი ადამიანი გააბედნიერა.HungryManTV (განსაკუთრებით ცნობილი ქართულად „Hungryman – ჰანგრიმენი“) არის პოპულარული YouTube და სოციალური მედიის არხი, რომლის მთავარი მიზანია გასართობი და სოციალურად სტიმულირuvchi ვიდეოების შექმნა სხვადასხვა челენჯებით, გამოწვევებითა და ექსპერიმენტებით, რომლებიც ყოველდღიურ ადამიანებთან და თემებთან მუშაობენ.ამჯერად, ჰანგრიმენი-მ Glovo კურიერი ბიჭი, რომელიც ველოსიპედით მუშაობდა, მოულოდნელად სკუტერით დაასაჩუქრა, როგორც ხელშეწყობის და მხარდაჭერის სიმბოლო — ვიდეოში ჩანს კურიერის განცდა და რეაქცია, რაც სწრაფად ვრცელდება სოციალურ ქსელში და იწვევს პოზიტიურ გამოხმაურებებს.

ბოლო სიახლეები