ორშაბათი, მარტი 2, 2026

პირველად ისტორიაში – სიბრმავე განიკურნება: მეცნიერებმა რქოვანა პრინტერით დაბეჭდეს

3D-ბეჭდვა არამხოლოდ ახალი დეკორაციების ან მარსის კოლონიზაციისთვის საჭირო ინსტუმენტებისთვისაა განკუთვნილი – ოდესღაც იგი კაცობრიობას სიბრმავისგან გადაარჩენს.

ნიუკასლის უნივერსიტეტის მეცნიერებმა მოიფიქრეს, თუ როგორ უნდა დაებეჭდათ 3D-პრინტერით ადამიანური რქოვანა – თვალის კაკლის გამჭვირვალე ნაწილი, რომელიც ფერის გარდატეხასა და ფოკუსირებაზეა პასუხისმგებელი.

რქოვანის დაავადებით, დაზიანებით თუ დამწვრობით გამოწვეული სიბრმავე 5 მლნ ადამიანს აწუხებს, კიდევ 10 მლნ ადამიანი კი რქოვანის გადანერგვისა და აღდგენის ოპერაციის მოლოდინშია. ახლა შესაძლებელია რქოვანას დონორობა გარდაცვალების შემდეგ, თუმცა დონორობის მსურველთა რაოდენობა არაა საკმარისი ყველა პაციენტის განსაკურნებლად.

ხელოვნური რქოვანას დასამზადებლად, გუნდმა არც ისე ძვირადღირებული 3D-პრინტერი გამოიყენა. იგი „ბიო-მასალის“ ფენას ქმნის კონცენტრირებული წრეების სახით, რაც რქოვანას ფურცლის ფორმას აძლევს. შემდეგ ნაკეთობას უმატებენ ღეროვან უჯრედებს და აძლევენ გაზრდის საშუალებას, რათა ტრანსპლანტაციისთვის შესაფერისი რქოვანა შექმნან.

პირველად ისტორიაში - სიბრმავე განიკურნება: მეცნიერებმა რქოვანა პრინტერით დაბეჭდეს

არ იფიქროთ, რომ რქოვანა ისეთივე ცისფერი იქნება, როგორც ფოტოზე ჩანს – იგი სრულიად გამჭვირვალე ხდება.

– „ჯგუფის მკვლევარები ეძებდნენ იდეალურ ბიო-მასალებს რქოვანას შესაქმნელად. ჩვენი უნიკალური გელი შექმნილია ალგინატისა და კოლაგენისგან, იგი უნარჩუნებს ღეროვან უჯრედებს სიცოცხლეს. მასალა საკმაოდ მყარი გამოდის ფორმის შესანარჩუნებლად, ამავდროულად კი საკმაოდ რბილი იმისათვის, რომ 3D-პრინტერით დაიბეჭდოს.“

მეცნიერების ამ ნაშრომებში გამოიყენეს წინა ნაშრომებიც, რომელთა არსიც ცოცხალი უჯრედების ოთახის ტემპერატურაზე რამდენიმე კვირის განმავლობაში შენახვაში მდგომარეობდა ანალოგიური ჰიდროგელის დახმარებით.

ახლა მათ გამოყენებისთვის მზა ბიო-მასალა აქვთ, რომელიც შეიცავს ღეროვან უჯრედებს. ეს ადამიანებს საშუალებას მისცემს ბიო-ქსოვილების მარტივად დაბეჭდვისა, ისე, რომ არ დახარჯონ დრო ცალკეული უჯრედების გამოყვანაში.

ორგანიზმში ქსოვილების დიდი ნაწილისგან განსხვავებით, რქოვანა არ შეიცავს სისხლძარღვებს, რაც ამარტივებს ტრანსპლანტაციის პროცესს.

იმისათვის, რომ სწორად გაზომონ რქოვანას ფორმა და ზომა, ჯერ გამოიკვლევენ პაციენტის თვალს. მეცნიერების თქმით, ეს მეთოდი საშუალებას მისცემს ექიმებს, გადაუნერგონ პაციენტებს მათ თვალზე მორგებული რქოვანები.

პროფესორმა კონონმა დაამატა:

– „ახლა ჩვენი ხელოვნური რქოვანა გადის სხვა გამოცდებს, რათა რამდენიმე წელიწადში ჩვენ შევძლოთ მათი გადანერგვა. თუმცა, უკვე ნათლად ჩანს, რომ ეს დღე ნამდვილად დადგება. ჩვენ დავამტკიცეთ, რომ შესაძლებელია შექმნა რქოვანისა, რომელიც აბსოლუტურად შეესაბამება პაციენტს.“

ასევე დაგაინტერესებთ:

ქეთევან ნინუაhttp://tiflisnews.ge
საინფორმაციო სააგენტო tiflisnews.ge კონტაქტი- ☎️ 555 100 929

„დააყენეთ მაღვიძარები და მოამზადეთ კამერები! თამარ იოსელიანი საზოგადოებას მიმართავს

მინეროლოგი და ეზოტერიკოსი, თამარ იოსელიანი საზოგადოებას მიმართავს:„სამშაბათი, 3 მარტი, 2026: ბოლო სავსე „სისხლიანი მთვარე“ 2028 წლამდე! დააყენეთ მაღვიძარები და მოამზადეთ კამერები! ამ სამშაბათს ჩვენ ვიხილავთ იშვიათ ციურ სანახაობას. ეს უბრალოდ სავსე მთვარე არ არის - ეს არის მთვარის სრული დაბნელება და წელს ერთადერთიც. რატომ არ უნდა გამოტოვოთ ეს მოვლენა: დიდი „პაუზა“ იწყება: ამ სამშაბათის შემდეგ, როდესაც ჩრდილი გაივლის, დედამიწაზე თითქმის სამი წლის განმავლობაში აღარ იქნება სავსე „სისხლიანი მთვარე“ (2028 წლის ახალი წლის ღამემდე). „ოზონის“ ნათება: ასტრონომების თქმით, ამ კონკრეტულ დაბნელებას შესაძლოა ჰქონდეს იშვიათი მუქი ლურჯი ან ფირუზისფერი ზოლი წითელი ჩრდილის კიდეზე - იმის გამო, თუ როგორ ფილტრავს სინათლეს დედამიწის ოზონის ფენა". 

ევროკავშირში ირანის მიერ რეგიონის რამდენიმე ქვეყნის სუვერენიტეტის დარღვევას „მიუღებლად“ აფასებენ და დამატებითი სანქციების დაწესებას გეგმავენ, ყველა მხარეს კი მაქსიმალური თავშეკავებისკენ მოუწოდებენ

ევროკავშირში აცხადებენ, რომ ახლო აღმოსავლეთში განვითარებულ მოვლენებს შეშფოთებით აკვირდებიან და ყველა მხარეს მაქსიმალური თავშეკავებისკენ, სამოქალაქო მოსახლეობის დაცვისა და საერთაშორისო სამართლის პატივისცემისკენ მოუწოდებენ.ამის შესახებ ევროკავშირის უმაღლესი წარმომადგენლის, კაია კალასის მიერ 27 წევრი ქვეყნის სახელით გამოქვეყნებულ განცხადებაშია აღნიშნული.ევროკავშირში ირანის მიერ რეგიონის რამდენიმე ქვეყნის სუვერენიტეტის დარღვევას და სამხედრო შეტევებს „მიუღებლად“ აფასებენ და აცხადებენ, რომ დამატებითი სანქციების დაწესებას გეგმავენ.„მოვლენები, რომლებიც ირანში ვითარდება, არ უნდა გადაიზარდოს ესკალაციაში, რომელიც საფრთხეს შეუქმნის ახლო აღმოსავლეთს, ევროპას და მის ფარგლებს გარეთ გაუთვალისწინებელი შედეგებით, მათ შორის ეკონომიკური სფეროსთვის. ჰორმუზის სრუტის მსგავსი კრიტიკული საზღვაო გზების ბლოკირება თავიდან უნდა იქნეს აცილებული“, – აღნიშნულია განცხადებაში.ბლოკმა ირანს მოუწოდა საერთაშორისო ატომური ენერგიის სააგენტოსთან თანამშრომლობისა და ბირთვული იარაღის გაუვრცელებლობის შესახებ ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულებების შესრულებისკენ.

როგორი ამინდი იქნება 2 მარტს საქართველოში

2 მარტი - ორშაბათიდასავლეთ საქართველოში - დროგამოშვებით ღრუბლიანობის მომატება. უმეტეს რაიონში წვიმა, მთაში თოვლი. ცვალებადი მიმართულების ქარი 10-15მ/წმ, სანაპირო რაიონებში სამხრეთ-დასავლეთის ქარი 10-15მ/წმ. ჰაერის ტემპერატურა: დაბლობში ღამით +1, +6°, დღისით +6, +11°; მთაში ღამით -3, +2°, დღისით +2, +7°; მაღალმთაში ღამით -10, -5°, დღისით 0, +5°.აღმოსავლეთ საქართველოში - დროგამოშვებით ღრუბლიანობის მომატება. ზოგან ნალექი, ღამით უმეტესად თოვლის სახით, შესაძლებელია ნისლი. ცვალებადი მიმართულების ქარი 8-13მ/წმ. ჰაერის ტემპერატურა: ბარში ღამით -4, +1°, დღისით +4, +9°; მთაში ღამით -7, -2°, დღისით 0, +5°; მაღალმთაში ღამით -9, -4°, ზოგან -16°-მდე, დღისით -5, 0°.

ვოლოდიმირ ზელენსკი ახლო აღმოსავლეთზე – მზად ვართ გავუზიაროთ გამოცდილება, დავეხმაროთ ერებს, რომლებიც უკრაინას დაეხმარნენ – მნიშვნელოვანია, ირანში ცვლილებების შესაძლებლობა გონივრულად იქნას გამოყენებული

უკრაინის პრეზიდენტმა ვოლოდიმირ ზელენსკიმ განაცხადა, რომ ახლო აღმოსავლეთში არსებულმა ვითარებამ აჩვენა, თუ რამდენად რთულია რაკეტებისა და "შაჰედის" ტიპის საბრძოლო მასალისგან სრული დაცვის უზრუნველყოფა, იმ ქვეყნებისთვისაც კი, რომლებსაც უკრაინაზე მოწინავე საჰაერო თავდაცვის სისტემები აქვთ.ზელენსკის თქმით, უკრაინა მზადაა დაეხმაროს პარტნიორ ქვეყნებს ასეთი თავდასხმების წინააღმდეგ ბრძოლის გამოცდილების გაზიარებით.„ახლო აღმოსავლეთში არსებულმა ვითარებამ აჩვენა, თუ რამდენად რთულია რაკეტებისა და "შაჰედებისგან" 100%-იანი დაცვის უზრუნველყოფა. სპარსეთის ყურის ქვეყნებიც კი, რომლებსაც აქვთ მაღალი ხარისხის საჰაერო თავდაცვის სისტემები და მსგავსი სისტემების დიდი რაოდენობა - ჯერ კიდევ ვერ ახერხებენ ყველა ბალისტიკური რაკეტის ჩაჭრას. რეგიონში ზოგიერთმა "შაჰედის" ტიპის დრონმაც გაარღვია საჰაერო თავდაცვა.ყველას ხედავს, რომ ჩვენი თავდაცვის გამოცდილება, მრავალი თვალსაზრისით, შეუცვლელია. ჩვენ მზად ვართ გავუზიაროთ ეს გამოცდილება, მზად ვართ დავეხმაროთ იმ ერებს, რომლებიც უკრაინას დაეხმარნენ ამ ზამთარში და ამ ომის განმავლობაში", - აცხადებს ზელენსკი.მან დასძინა, რომ უკრაინა ყურადღებით აკვირდება ირანის გარშემო არსებულ სიტუაციას.„მნიშვნელოვანია, რომ ირანში ცვლილებების შესაძლებლობა გონივრულად იქნას გამოყენებული. მნიშვნელოვანია, რომ არსებობდეს მკაფიო პოზიცია ადამიანებისა და სიცოცხლის მხარდასაჭერად.... მნიშვნელოვანია, რომ ამერიკულმა გადაწყვეტილებამ და მსოფლიოში ყველას გადაწყვეტილებამ ნამდვილად იმუშაოს“, - განაცხადა უკრაინის პრეზიდენტმა.

არაბთა გაერთიანებული საამიროები თეირანში საელჩოს ხურავს

არაბთა გაერთიანებულ საამიროებში აცხადებენ, რომ თეირანში საელჩოს ხურავენ, ელჩს და ყველა სხვა დიპლომატს გაიწვევენ.ამის შესახებ „თაიმს ოფ ისრაელი“ წერს.ქვეყნის საგარეო საქმეთა სამინისტრომ გადაწყვეტილების მიზეზად ირანის „აშკარა სარაკეტო თავდასხმები“ დაასახელა.არაბთა გაერთიანებული საამიროების ხელისუფლების ცნობით, ირანის სარაკეტო დარტყმების შედეგად ქვეყანაში სამი ადამიანი დაიღუპა და 58 დაიჭრა.

ბოლო სიახლეები