სამშაბათი, მაისი 19, 2026

პირველად ისტორიაში – სიბრმავე განიკურნება: მეცნიერებმა რქოვანა პრინტერით დაბეჭდეს

3D-ბეჭდვა არამხოლოდ ახალი დეკორაციების ან მარსის კოლონიზაციისთვის საჭირო ინსტუმენტებისთვისაა განკუთვნილი – ოდესღაც იგი კაცობრიობას სიბრმავისგან გადაარჩენს.

ნიუკასლის უნივერსიტეტის მეცნიერებმა მოიფიქრეს, თუ როგორ უნდა დაებეჭდათ 3D-პრინტერით ადამიანური რქოვანა – თვალის კაკლის გამჭვირვალე ნაწილი, რომელიც ფერის გარდატეხასა და ფოკუსირებაზეა პასუხისმგებელი.

რქოვანის დაავადებით, დაზიანებით თუ დამწვრობით გამოწვეული სიბრმავე 5 მლნ ადამიანს აწუხებს, კიდევ 10 მლნ ადამიანი კი რქოვანის გადანერგვისა და აღდგენის ოპერაციის მოლოდინშია. ახლა შესაძლებელია რქოვანას დონორობა გარდაცვალების შემდეგ, თუმცა დონორობის მსურველთა რაოდენობა არაა საკმარისი ყველა პაციენტის განსაკურნებლად.

ხელოვნური რქოვანას დასამზადებლად, გუნდმა არც ისე ძვირადღირებული 3D-პრინტერი გამოიყენა. იგი „ბიო-მასალის“ ფენას ქმნის კონცენტრირებული წრეების სახით, რაც რქოვანას ფურცლის ფორმას აძლევს. შემდეგ ნაკეთობას უმატებენ ღეროვან უჯრედებს და აძლევენ გაზრდის საშუალებას, რათა ტრანსპლანტაციისთვის შესაფერისი რქოვანა შექმნან.

პირველად ისტორიაში - სიბრმავე განიკურნება: მეცნიერებმა რქოვანა პრინტერით დაბეჭდეს

არ იფიქროთ, რომ რქოვანა ისეთივე ცისფერი იქნება, როგორც ფოტოზე ჩანს – იგი სრულიად გამჭვირვალე ხდება.

– „ჯგუფის მკვლევარები ეძებდნენ იდეალურ ბიო-მასალებს რქოვანას შესაქმნელად. ჩვენი უნიკალური გელი შექმნილია ალგინატისა და კოლაგენისგან, იგი უნარჩუნებს ღეროვან უჯრედებს სიცოცხლეს. მასალა საკმაოდ მყარი გამოდის ფორმის შესანარჩუნებლად, ამავდროულად კი საკმაოდ რბილი იმისათვის, რომ 3D-პრინტერით დაიბეჭდოს.“

მეცნიერების ამ ნაშრომებში გამოიყენეს წინა ნაშრომებიც, რომელთა არსიც ცოცხალი უჯრედების ოთახის ტემპერატურაზე რამდენიმე კვირის განმავლობაში შენახვაში მდგომარეობდა ანალოგიური ჰიდროგელის დახმარებით.

ახლა მათ გამოყენებისთვის მზა ბიო-მასალა აქვთ, რომელიც შეიცავს ღეროვან უჯრედებს. ეს ადამიანებს საშუალებას მისცემს ბიო-ქსოვილების მარტივად დაბეჭდვისა, ისე, რომ არ დახარჯონ დრო ცალკეული უჯრედების გამოყვანაში.

ორგანიზმში ქსოვილების დიდი ნაწილისგან განსხვავებით, რქოვანა არ შეიცავს სისხლძარღვებს, რაც ამარტივებს ტრანსპლანტაციის პროცესს.

იმისათვის, რომ სწორად გაზომონ რქოვანას ფორმა და ზომა, ჯერ გამოიკვლევენ პაციენტის თვალს. მეცნიერების თქმით, ეს მეთოდი საშუალებას მისცემს ექიმებს, გადაუნერგონ პაციენტებს მათ თვალზე მორგებული რქოვანები.

პროფესორმა კონონმა დაამატა:

– „ახლა ჩვენი ხელოვნური რქოვანა გადის სხვა გამოცდებს, რათა რამდენიმე წელიწადში ჩვენ შევძლოთ მათი გადანერგვა. თუმცა, უკვე ნათლად ჩანს, რომ ეს დღე ნამდვილად დადგება. ჩვენ დავამტკიცეთ, რომ შესაძლებელია შექმნა რქოვანისა, რომელიც აბსოლუტურად შეესაბამება პაციენტს.“

ასევე დაგაინტერესებთ:

ქეთევან ნინუაhttp://tiflisnews.ge
საინფორმაციო სააგენტო tiflisnews.ge კონტაქტი- ☎️ 555 100 929

საპატრიარქო ინფორმაციას ავრცელებს

კათოლიკოს-პატრიარქმა მსოფლიო საპატრიარქოს დელეგაცია მიიღო, - ამის შესახებ ინფორმაციას საქართველოს საპატრიარქოს საზოგადოებასთან ურთიერთობის სამსახური ავრცელებს.„ამა წლის 16 მაისს უწმინდესმა და უნეტარესმა, სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქმა, მცხეთა-თბილისის მთავარეპისკოპოსმა, ბიჭვინთისა და ცხუმ-აფხაზეთის მიტროპოლიტმა შიო III-მ საპატრიარქო რეზიდენციაში მსოფლიო საპატრიარქოს დელეგაცია მიიღო.დელეგაციაში შედიოდნენ თიატირის მთავარეპისკოპოსი ნიკიტა, სელებრიის მიტროპოლიტი მაქსიმე და პროტოსვინგელოსი იერონიმე.დელეგაციის წევრებმა კათოლიკოს-პატრიარქს აღსაყდრება მიულოცეს და მიღებისთვის მადლობა გადაუხადეს. საქართველოს ეკლესიის მეთაურმა კათოლიკოს-პატრიარქ ილია II-ის დაკრძალვის დღეს მსოფლიო პატრიარქის ვიზიტზე ისაუბრა და ნუგეშისთვის მათ მადლობა გადაუხადა.შეხვედრაზე ასევე ოჯახის სიწმინდის დღის მნიშვნელობასა და დელეგაციის წევრების მონაწილეობაზე ისაუბრეს. შეხვედრას ესწრებოდნენ სრულიად საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქის ქორეპისკოპოსი, ახალციხისა და ტაო-კლარჯეთის მიტროპოლიტი თეოდორე (ჭუაძე), ზუგდიდისა და ცაიშის მიტროპოლიტი გერასიმე (შარაშენიძე), გორისა და ატენის მიტროპოლიტი ანდრია (გვაზავა) და საპატრიარქოს საზოგადოებასთან ურთიერთობის სამსახურის ხელმძღვანელი, დეკანოზი ანდრია ჯაღმაიძე.მისმა უწმინდესობამ და უნეტარესობამ სტუმრებს სამახსოვრო საჩუქრები გადასცა“, - ნათქვამია ინფორმაციაში.

დონალდ ტრამპი აცხადებს, რომ კატარის, საუდის არაბეთისა და საამიროების ლიდერების თხოვნით, ირანზე სამშაბათს დაგეგმილ დარტყმას დროებით გადადებს

აშშ-ის პრეზიდენტი დონალდ ტრამპი აცხადებს, რომ ირანზე სამშაბათს დაგეგმილ დარტყმას კატარის, საუდის არაბეთისა და არაბთა გაერთიანებული საამიროების ლიდერების თხოვნით, დროებით გადადებს.როგორც აშშ-ის პრეზიდენტი სოციალურ ქსელში წერს, ამჟამად სერიოზული მოლაპარაკებები მიმდინარეობს და ლიდერებს იმედი აქვთ, რომ შეთანხმება მიიღწევა, თუმცა, ტრამპის თქმით, იმ შემთხვევაში, თუ ასე არ მოხდება, სამხედროებს სრულმასშტაბიანი ოპერაციისთვის მზადყოფნისკენ მოუწოდებს.„კატარის ამირამ, შეიხ ტამიმ ბინ ჰამად ალ-ტანიმ, საუდის არაბეთის სამეფო ტახტის მემკვიდრემ, პრინცმა მუჰამედ ბინ სალმანიმ, არაბთა გაერთიანებული საამიროების პრეზიდენტმა, შეიხ მოჰამედ ბინ ზაიედ ალ ნაჰაიანმა მთხოვეს, დროებით შევაჩერო ირანის ისლამურ რესპუბლიკაზე დაგეგმილი სამხედრო შეტევა, რომელიც ხვალისთვის იყო დაგეგმილი, რადგან ამჟამად სერიოზული მოლაპარაკებები მიმდინარეობს და მათი, როგორც დიდი ლიდერებისა და მოკავშირეების აზრით, შეთანხმება მიიღწევა, რომელიც ძალიან მისაღები იქნება ამერიკის შეერთებული შტატებისთვის, ახლო აღმოსავლეთის ყველა ქვეყნისთვის და მის ფარგლებს გარეთაც. ეს შეთანხმება, რაც განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია, ირანისთვის ბირთვული იარაღის არქონასაც მოიცავს. ზემოაღნიშნული ლიდერებისადმი ჩემი პატივისცემის საფუძველზე, მე დავავალე ომის მდივანს, პიტ ჰეგსეტს, გენერალ დენიელ კეინს და შეერთებული შტატების სამხედრო ძალებს, რომ ხვალ არ განვახორციელებთ ირანზე დაგეგმილ თავდასხმას, მაგრამ ასევე დავავალე, რომ მზად იყვნენ ირანზე სრული, ფართომასშტაბიანი თავდასხმისთვის, იმ შემთხვევაში, თუ მისაღები შეთანხმება ვერ იქნება მიღწეული“, – წერს ტრამპი.

დაკავებულია 79 წლის „კანონიერი ქურდი“ – დეტალები

პოლონეთის სამართალდამცავმა ორგანოებმა დააკავეს 79 წლის რუსეთის მოქალაქე, რომელიც „კანონიერი ქურდის“ სტატუსით არის იდენტიფიცირებული. ქვეყნის ხელისუფლება მის დეპორტაციას ამზადებს. ამის შესახებ პოლონეთის შინაგან საქმეთა და ადმინისტრაციის მინისტრმა, განაცხადა.მისი თქმით, პოლიციის ცენტრალური საგამოძიებო ბიუროს, შიდა უსაფრთხოების სააგენტოსა და სასაზღვრო სამსახურის თანამშრომლებმა ერთობლივი ოპერაცია ჩაატარეს, რომლის შედეგადაც დააკავეს რუსეთის მოქალაქე, რომელიც სავარაუდოდ პოლონეთის ტერიტორიაზე ორგანიზებულ დანაშაულებრივ საქმიანობასთან იყო დაკავშირებული.

გოგა მანია ახალ მიმართვას ავრცელებს

ეზოტერიკოსი გოგა მანია სოციალურ ქსელში მორიგ წინასწარმეტყველებას ავრცელებს:„2025 წლის ჩანაწერების გაგრძელება!!! ეხება მომავალს 2028 წლამდე !! ძალიან ბევრი ლიდერია ლიკვიდირებული და უდიდესს თამაშს თამაშობენ ხალხის წინაშე… ახალი წინასწარმეტყველებით მოვედი თქვენთან!! ომები ზუსტად ისე იქნება როგორც ვთქვი!! საქართველო დაცულია!!! მეტად გიყვარდეთ და დააფასეთ ერთმანეთი. ბოლომდე ნახეთ!! გააზიარეთ!! ჩემთვისაც მძიმეა ამ ყველაფრის ნახვა და მერე თქვენამდე მოტანა მერწმუნეთ!!! ვერტმფრენი!!!", - წერს გოგა მანია. 

ცვლილებების თანახმად, პროკურორი ვალდებული აღარ იქნება, მომეტებული საშიშროების დანაშაულებთან დაკავშირებით ფარული საგამოძიებო მოქმედების შესახებ პირს დაუყოვნებლივ აცნობოს

პროკურორი ვალდებული აღარ იქნება, მომეტებული საზოგადოებრივი საშიშროების მქონე დანაშაულებთან დაკავშირებით ჩატარებული ფარული საგამოძიებო მოქმედების შესახებ შესაბამის პირს სისხლის სამართლის საქმეზე შემაჯამებელი გადაწყვეტილების მიღებისთანავე, დაუყოვნებლივ აცნობოს.შესაბამისი ცვლილებები „სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსში“ შედის, რომელიც პარლამენტის ბიუროს დღევანდელ სხდომაზე წარედგინა.„საკითხის ამგვარი გადაწყვეტა არათანმიმდევრული და ალოგიკურია. შემაჯამებელი გადაწყვეტილების მიღებისთანავე, შესაბამისი პირისთვის დაუყოვნებლივ შეტყობინების ვალდებულება მომეტებული საზოგადოებრივი საშიშროების მქონე დანაშაულებთან მიმართებით არ უნდა არსებობდეს, რადგან შემაჯამებელი გადაწყვეტილების მიღება არ ნიშნავს იმას, რომ ჩატარებული ფარული საგამოძიებო მოქმედების შესახებ შესაბამისი პირისთვის შეტყობინება ავტომატურად მიზანშეწონილია. სისხლის სამართლის საქმეზე შემაჯამებელი გადაწყვეტილების მიღების შემდეგ, შესაძლებელია, ისეთი ახალი გარემოება გამოვლინდეს, რომელიც შესაძლოა, არა მხოლოდ იმაზე მიანიშნებდეს, რომ ჩატარებული ფარული საგამოძიებო მოქმედების შესახებ შესაბამისი პირისთვის დაუყოვნებლივ შეტყობინება მიზანშეუწონელი იყო, არამედ აღნიშნული ახალი გარემოება შესაძლებელია, გახდეს იმის საფუძველი, რომ თუ შემაჯამებელი გადაწყვეტილების ფარგლებში სისხლისსამართლებრივი დევნის შეწყვეტის შესახებ გადაწყვეტილება იქნა მიღებული, გაუქმდეს ეს შემაჯამებელი გადაწყვეტილება და სისხლისსამართლებრივი დევნა განახლდეს, როგორც ამას „სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსის“ 108-ე მუხლი ითვალისწინებს. სწორედ ამიტომ, მნიშვნელოვანია, ჩატარებული ფარული საგამოძიებო მოქმედების შესახებ შესაბამისი პირისთვის შეტყობინების ვალდებულება შემაჯამებელი გადაწყვეტილების მიღებისთანავე დაუყოვნებლივ კი არ წარმოიშობოდეს, არამედ აღნიშნული შემაჯამებელი გადაწყვეტილების მიღებიდან კანონით დადგენილი გარკვეული ვადის გასვლის შემდეგ“, – აღნიშნულია კანონპროექტის განმარტებით ბარათში.

ბოლო სიახლეები