ხუთშაბათი, მაისი 14, 2026

პირველად ისტორიაში – სიბრმავე განიკურნება: მეცნიერებმა რქოვანა პრინტერით დაბეჭდეს

3D-ბეჭდვა არამხოლოდ ახალი დეკორაციების ან მარსის კოლონიზაციისთვის საჭირო ინსტუმენტებისთვისაა განკუთვნილი – ოდესღაც იგი კაცობრიობას სიბრმავისგან გადაარჩენს.

ნიუკასლის უნივერსიტეტის მეცნიერებმა მოიფიქრეს, თუ როგორ უნდა დაებეჭდათ 3D-პრინტერით ადამიანური რქოვანა – თვალის კაკლის გამჭვირვალე ნაწილი, რომელიც ფერის გარდატეხასა და ფოკუსირებაზეა პასუხისმგებელი.

რქოვანის დაავადებით, დაზიანებით თუ დამწვრობით გამოწვეული სიბრმავე 5 მლნ ადამიანს აწუხებს, კიდევ 10 მლნ ადამიანი კი რქოვანის გადანერგვისა და აღდგენის ოპერაციის მოლოდინშია. ახლა შესაძლებელია რქოვანას დონორობა გარდაცვალების შემდეგ, თუმცა დონორობის მსურველთა რაოდენობა არაა საკმარისი ყველა პაციენტის განსაკურნებლად.

ხელოვნური რქოვანას დასამზადებლად, გუნდმა არც ისე ძვირადღირებული 3D-პრინტერი გამოიყენა. იგი „ბიო-მასალის“ ფენას ქმნის კონცენტრირებული წრეების სახით, რაც რქოვანას ფურცლის ფორმას აძლევს. შემდეგ ნაკეთობას უმატებენ ღეროვან უჯრედებს და აძლევენ გაზრდის საშუალებას, რათა ტრანსპლანტაციისთვის შესაფერისი რქოვანა შექმნან.

პირველად ისტორიაში - სიბრმავე განიკურნება: მეცნიერებმა რქოვანა პრინტერით დაბეჭდეს

არ იფიქროთ, რომ რქოვანა ისეთივე ცისფერი იქნება, როგორც ფოტოზე ჩანს – იგი სრულიად გამჭვირვალე ხდება.

– „ჯგუფის მკვლევარები ეძებდნენ იდეალურ ბიო-მასალებს რქოვანას შესაქმნელად. ჩვენი უნიკალური გელი შექმნილია ალგინატისა და კოლაგენისგან, იგი უნარჩუნებს ღეროვან უჯრედებს სიცოცხლეს. მასალა საკმაოდ მყარი გამოდის ფორმის შესანარჩუნებლად, ამავდროულად კი საკმაოდ რბილი იმისათვის, რომ 3D-პრინტერით დაიბეჭდოს.“

მეცნიერების ამ ნაშრომებში გამოიყენეს წინა ნაშრომებიც, რომელთა არსიც ცოცხალი უჯრედების ოთახის ტემპერატურაზე რამდენიმე კვირის განმავლობაში შენახვაში მდგომარეობდა ანალოგიური ჰიდროგელის დახმარებით.

ახლა მათ გამოყენებისთვის მზა ბიო-მასალა აქვთ, რომელიც შეიცავს ღეროვან უჯრედებს. ეს ადამიანებს საშუალებას მისცემს ბიო-ქსოვილების მარტივად დაბეჭდვისა, ისე, რომ არ დახარჯონ დრო ცალკეული უჯრედების გამოყვანაში.

ორგანიზმში ქსოვილების დიდი ნაწილისგან განსხვავებით, რქოვანა არ შეიცავს სისხლძარღვებს, რაც ამარტივებს ტრანსპლანტაციის პროცესს.

იმისათვის, რომ სწორად გაზომონ რქოვანას ფორმა და ზომა, ჯერ გამოიკვლევენ პაციენტის თვალს. მეცნიერების თქმით, ეს მეთოდი საშუალებას მისცემს ექიმებს, გადაუნერგონ პაციენტებს მათ თვალზე მორგებული რქოვანები.

პროფესორმა კონონმა დაამატა:

– „ახლა ჩვენი ხელოვნური რქოვანა გადის სხვა გამოცდებს, რათა რამდენიმე წელიწადში ჩვენ შევძლოთ მათი გადანერგვა. თუმცა, უკვე ნათლად ჩანს, რომ ეს დღე ნამდვილად დადგება. ჩვენ დავამტკიცეთ, რომ შესაძლებელია შექმნა რქოვანისა, რომელიც აბსოლუტურად შეესაბამება პაციენტს.“

ასევე დაგაინტერესებთ:

ქეთევან ნინუაhttp://tiflisnews.ge
საინფორმაციო სააგენტო tiflisnews.ge კონტაქტი- ☎️ 555 100 929

სი ძინპინი – ჩინეთსა და აშშ-ს შორის საერთო ინტერესები უფრო მეტია, ვიდრე განსხვავებები, ჩვენ პარტნიორები უნდა ვიყოთ და არა მეტოქეები

ჩინეთის პრეზიდენტმა, სი ძინპინმა აშშ-ის პრეზიდენტ დონალდ ტრამპთან შეხვედრისას აღნიშნა, რომ ვაშინგტონი და პეკინი პარტნიორები იყვნენ და არა მეტოქეები.„ჩინეთსა და შეერთებულ შტატებს შორის საერთო ინტერესები უფრო მეტია, ვიდრე განსხვავებები და თითოეული ქვეყნის წარმატება მეორისთვის შესაძლებლობას წარმოადგენს. ჩინეთ-აშშ-ის სტაბილური ურთიერთობა მთელ მსოფლიოს სარგებელს მოუტანს. თანამშრომლობისას ორივე მხარე იგებს, დაპირისპირებისას კი ორივე წაგებული რჩება. ჩვენ პარტნიორები უნდა ვიყოთ და არა მეტოქეები“,- განაცხადა სი ძინპინმა.ჩინეთის ლიდერმა ასევე განმარტა, რომ ტაივანის საკითხი აშშ-ჩინეთს შორის ყველაზე მნიშვნელოვანი და სენსიტიური საკითხია. მისი თქმით, ეს საკითხი თუ სწორად მოგვარდა, ორმხრივი ურთიერთობები სტაბილური დარჩება, წინააღმდეგ შემთხვევაში კი „ორი ქვეყანა შეიძლება, შეეჯახოს ერთმანეთს ან კონფლიქტიც კი წარმოიშვას“.სავაჭრო ურთიერთობებზე საუბრისას სი ძინპინმა აღნიშნა, რომ სავაჭრო ომში გამარჯვებული არ არსებობს.„მინდა, პრეზიდენტთან აზრები გავცვალო ორივე ქვეყნისა და მსოფლიოს მნიშვნელოვან საკითხებზე, ერთად ვმართოთ ჩინეთ-აშშ-ის ურთიერთობების უზარმაზარი გემი. დაე, 2026 წელი გახდეს ისტორიული და გამორჩეული წელი ჩინეთ-აშშ-ის ურთიერთობებში – წელი, რომელიც წარსულს გააგრძელებს და ახალ თავს გახსნის“, – განაცხადა სი ძინპინმა.

დონალდ ტრამპმა სი ძინპინს მიმართა – ამბობენ, რომ შესაძლოა, ეს ყველა დროის ყველაზე დიდი სამიტი იყოს, თქვენ დიდი ლიდერი ხართ, პატივია თქვენთან ყოფნა, პატივია,...

შეერთებული შტატების პრეზიდენტმა, დონალდ ტრამპმა ჩინეთში ოფიციალური ვიზიტის ფარგლებში შეხვედრები უკვე დაიწყო. ამ წუთებში ტრამპი ჩინელ კოლეგასთან, სი ძინპინთან მართავს მოლაპარაკებებს.შეხვედრას შეერთებული შტატების მხრიდან სახელმწიფო მდივანი მარკო რუბიო, თავდაცვის მდივანი პიტ ჰეგსეტი, სახაზინო მდივანი სკოტ ბესენტი და სავაჭრო წარმომადგენელი ჯეიმსონ გრირი ესწრებიან.დონალდ ტრამპმა დახურულ კარს მიღმა მოლაპარაკებების დაწყებამდე სი ძინპინს მეგობარი უწოდა და განაცხადა, რომ ორ ქვეყანას შორის ურთიერთობა არასოდეს ყოფილა ისეთი კარგი, როგორც ახლა იქნება.„არიან ისეთები, ვინც ამბობს, რომ ეს შესაძლოა, ყველა დროის ყველაზე დიდი სამიტი იყოს. თქვენ დიდი ლიდერი ხართ, პატივია თქვენთან ყოფნა, პატივია, თქვენი მეგობარი ვიყო“, – უთხრა დონალდ ტრამპმა სი ძინპს.შეერთებული შტატების პრეზიდენტმა ასევე აღნიშნა, რომ სი ძინპინთან ურთიერთობა ნებისმიერ წინა სახელმწიფო მეთაურთა ურთიერთობაზე გრძელვადიანი და მჭიდროა.„მე და თქვენ ერთმანეთს დიდი ხანია, ვიცნობთ. სინამდვილეში, ჩვენი ურთიერთობა ამერიკისა და ჩინეთის ნებისმიერ წინა პრეზიდენტთა ურთიერთობაზე გრძელია. ჩვენ შესანიშნავად ვთანამშრომლობდით. სირთულეებისას ყოველთვის გამოსავალს ვპოულობდით, პირდაპირ ვურეკავდით ერთმანეთს. ბევრმა არ იცის, მაგრამ პრობლემა რომ წამოიჭრებოდა, ძალიან სწრაფად ვაგვარებდით და მე დარწმუნებული ვარ, ჩვენ წინ ფანტასტიური საერთო მომავალი გველოდება“, – აღნიშნა დონალდ ტრამპმა.

გიორგი გაბუნია ევროპარლამენტისა და მოლდოვის მხრიდან ქართულ თავისუფალ მედიაზე თავდასხმაზე: ეს არის არგუმენტებისგან და ყოველგვარი ლოგიკისგან დაცლილი გადაწყვეტილება, რომელიც მიმართულია თავისუფალი სიტყვის, თავისუფალი მედიის...

კულტურის საპარლამენტო კომიტეტის თავმჯდომარე გიორგი გაბუნია ქართული თავისუფალი მედიის წინააღმდეგ ევროპარლამენტისა და მოლდოვის მიერ მიღებულ გადაწყვეტილებას აფასებს.„ეს არის სრულიად მიუღებელი გადაწყვეტილება და სამწუხაროა, რომ დღეს ევროპარლამენტი მოქმედებს მოლდოვის დემოკრატიული სტანდარტით. ეს არის არგუმენტებისგან და ყოველგვარი ლოგიკისგან აბსოლუტურად დაცლილი გადაწყვეტილება, რომელიც მიმართულია თავისუფალი სიტყვის, თავისუფალი მედიის წინააღმდეგ. ჩვენ ვიცით, რომ ევროპა არის დემოკრატიული გარემო, სადაც ნებისმიერ ტელევიზიას თუ ადამიანს, მიუხედავად განსხვავებული აზრისა, უნდა ჰქონდეს შესაძლებლობა, საკუთარი აზრი დააფიქსიროს“, - განაცხადა გიორგი გაბუნიამ.ევროპარლამენტმა ტელეკომპანია „იმედს” საქმიანობა 1 წლით აუკრძალა. მოლდოვამ კი სამ ქართულ მაუწყებელს - „იმედს”, „რუსთავი ორსა“ და „პოსტივის“ აკრედიტაციაზე უარი განმარტების გარეშე უთხრა.

კირ სტარმერი აცხადებს, რომ ლეიბორისტულ პარტიაში ლიდერის შეცვლის პროცესი თუ დაიწყება, ეს პარტიას კრიზისში ჩააგდებს

დიდი ბრიტანეთის პრემიერ-მინისტრი კირ სტარმერი პარლამენტში მინისტრებს შეხვდა. როგორც სტარმერმა აღნიშნა, ლეიბორისტულ პარტიაში ლიდერის შეცვლის პროცესი თუ დაიწყება, ეს პარტიას კრიზისში ჩააგდებს.როგორც მედია წერს, ჯანდაცვის მინისტრის, უეს სტრიტინგის მოკავშირეებმა განაცხადეს, რომ სტრიტინგი ხვალ მინისტრის პოსტიდან გადადგება და კირ სტარმერის წინააღმდეგ პარტიის ლიდერობისთვის ბრძოლას დაიწყებს.დაუნინგ სტრიტის წარმომადგენლის განმარტებით, ბრიტანეთის პრემიერ-მინისტრ კირ სტარმერს სტრიტინგის მიმართ „სრული ნდობა“ აქვს.

ლოცვა, რომელიც დღეს უნდა წაიკითხოთ

14 მაისი - ხსენება წმინდისა კეთილმსახურისა მეფისა თამარისა. ქართული ეკლესიის მიერ წმინდანად შერაცხული მეფე თამარის ხსენების დღეს, ეკლესია-მონასტრებში საზეიმო ღვთისმსახურება სრულდება.თამარობას საქართველოს ავტოკეფალიის აღდგენიდან 1917 წლიდან აღნიშნავენ.ტროპარი: წმინდათა შორის საკვირველო, კეთილმორწმუნეო მეფეო თამარ, რომელმან კლდეთა ზედა მაღალთა აღაშენენ საყდარნი სავედრებელად ღვთისა, ლოცვითა შენითა განაძლიერე მხედრობანი ქრისტეს მოყვარისა ქართველთა ერისანი, ხოლო მარჯუენითა შენითა დაამხვენ სპანი აგარიანთანი, მისითა მეოხებითა ქრისტე ღმერთო, აცხოვნე სულნი ჩუენნი.

ბოლო სიახლეები