შაბათი, აპრილი 25, 2026

პირველად ისტორიაში – სიბრმავე განიკურნება: მეცნიერებმა რქოვანა პრინტერით დაბეჭდეს

3D-ბეჭდვა არამხოლოდ ახალი დეკორაციების ან მარსის კოლონიზაციისთვის საჭირო ინსტუმენტებისთვისაა განკუთვნილი – ოდესღაც იგი კაცობრიობას სიბრმავისგან გადაარჩენს.

ნიუკასლის უნივერსიტეტის მეცნიერებმა მოიფიქრეს, თუ როგორ უნდა დაებეჭდათ 3D-პრინტერით ადამიანური რქოვანა – თვალის კაკლის გამჭვირვალე ნაწილი, რომელიც ფერის გარდატეხასა და ფოკუსირებაზეა პასუხისმგებელი.

რქოვანის დაავადებით, დაზიანებით თუ დამწვრობით გამოწვეული სიბრმავე 5 მლნ ადამიანს აწუხებს, კიდევ 10 მლნ ადამიანი კი რქოვანის გადანერგვისა და აღდგენის ოპერაციის მოლოდინშია. ახლა შესაძლებელია რქოვანას დონორობა გარდაცვალების შემდეგ, თუმცა დონორობის მსურველთა რაოდენობა არაა საკმარისი ყველა პაციენტის განსაკურნებლად.

ხელოვნური რქოვანას დასამზადებლად, გუნდმა არც ისე ძვირადღირებული 3D-პრინტერი გამოიყენა. იგი „ბიო-მასალის“ ფენას ქმნის კონცენტრირებული წრეების სახით, რაც რქოვანას ფურცლის ფორმას აძლევს. შემდეგ ნაკეთობას უმატებენ ღეროვან უჯრედებს და აძლევენ გაზრდის საშუალებას, რათა ტრანსპლანტაციისთვის შესაფერისი რქოვანა შექმნან.

პირველად ისტორიაში - სიბრმავე განიკურნება: მეცნიერებმა რქოვანა პრინტერით დაბეჭდეს

არ იფიქროთ, რომ რქოვანა ისეთივე ცისფერი იქნება, როგორც ფოტოზე ჩანს – იგი სრულიად გამჭვირვალე ხდება.

– „ჯგუფის მკვლევარები ეძებდნენ იდეალურ ბიო-მასალებს რქოვანას შესაქმნელად. ჩვენი უნიკალური გელი შექმნილია ალგინატისა და კოლაგენისგან, იგი უნარჩუნებს ღეროვან უჯრედებს სიცოცხლეს. მასალა საკმაოდ მყარი გამოდის ფორმის შესანარჩუნებლად, ამავდროულად კი საკმაოდ რბილი იმისათვის, რომ 3D-პრინტერით დაიბეჭდოს.“

მეცნიერების ამ ნაშრომებში გამოიყენეს წინა ნაშრომებიც, რომელთა არსიც ცოცხალი უჯრედების ოთახის ტემპერატურაზე რამდენიმე კვირის განმავლობაში შენახვაში მდგომარეობდა ანალოგიური ჰიდროგელის დახმარებით.

ახლა მათ გამოყენებისთვის მზა ბიო-მასალა აქვთ, რომელიც შეიცავს ღეროვან უჯრედებს. ეს ადამიანებს საშუალებას მისცემს ბიო-ქსოვილების მარტივად დაბეჭდვისა, ისე, რომ არ დახარჯონ დრო ცალკეული უჯრედების გამოყვანაში.

ორგანიზმში ქსოვილების დიდი ნაწილისგან განსხვავებით, რქოვანა არ შეიცავს სისხლძარღვებს, რაც ამარტივებს ტრანსპლანტაციის პროცესს.

იმისათვის, რომ სწორად გაზომონ რქოვანას ფორმა და ზომა, ჯერ გამოიკვლევენ პაციენტის თვალს. მეცნიერების თქმით, ეს მეთოდი საშუალებას მისცემს ექიმებს, გადაუნერგონ პაციენტებს მათ თვალზე მორგებული რქოვანები.

პროფესორმა კონონმა დაამატა:

– „ახლა ჩვენი ხელოვნური რქოვანა გადის სხვა გამოცდებს, რათა რამდენიმე წელიწადში ჩვენ შევძლოთ მათი გადანერგვა. თუმცა, უკვე ნათლად ჩანს, რომ ეს დღე ნამდვილად დადგება. ჩვენ დავამტკიცეთ, რომ შესაძლებელია შექმნა რქოვანისა, რომელიც აბსოლუტურად შეესაბამება პაციენტს.“

ასევე დაგაინტერესებთ:

ქეთევან ნინუაhttp://tiflisnews.ge
საინფორმაციო სააგენტო tiflisnews.ge კონტაქტი- ☎️ 555 100 929

ირანის ელჩი საქართველოში ალი მოუჯანი დავით თარხან მოურავს ტყუილში ამხელს

გუშინ ტელეკომპანია ობიექტივის ეთერში ბატონმა დავით თარხან-მოურავმა გააკეთა განცხადება, რომლის მიხედვითაც „მინაბში გოგონათა სკოლის წინააღმდეგ ამერიკის მიერ განხორციელებული თავდასხმა სიმართლეს არ შეესაბამება“.მე, როგორც ჩემი ქვეყნის ელჩი, მზად ვარ დავფარო თქვენი მოგზაურობის ყველა ხარჯი, რათა თავად გაემგზავროთ და ადგილზე დაათვალიეროთ და დაითვალოთ 168 ბავშვის საფლავი და სიმართლე პირადად გადაამოწმოთ.ასეთი განცხადებები, ადამიანის სიცოცხლესთან დაკავშირებული თემების განსაკუთრებული სენსიტიურობის გათვალისწინებით, საჭიროებს ზუსტ, დოკუმენტურ და მიუკერძოებელ გადამოწმებას. ადამიანის ღირსება აღემატება ნებისმიერ პოლიტიკურ ან მედია- კონკურენციას და არ უნდა გადაიქცეს დაპირისპირების ან დაუსაბუთებელი ინტერპრეტაციების იარაღად.განა არ უნდა ვცეთ პატივი ქართველი ხალხის გონიერებასა და საზოგადოებრივ შეგნებას?განა არ უნდა შევინარჩუნოთ მედიის სიწმინდე და პასუხისმგებლობა?განა სოციალური ეთიკა და რწმენა ქრისტესადმი, რომელსაც ჩვენ მუსლიმებიც და თქვენ, ქრისტიანებიც, ვაღიარებთ, არ უნდა იყოს მსჯელობისა და შეფასების საფუძველი?თუკი ამერიკისა და ისრაელის მიერ ისფაჰანში განხორციელებული თავდასხმისას დაღუპულ შვიდ ქართველთან მიმართებით სოლიდარობისა და თანაგრძნობის გამოხატვა არ მოხდა, მინიმუმ იმის მოლოდინი მაინც გვაქვს, რომ ადამიანის სიცოცხლესთან, განსაკუთრებით კი ომის დროს ბავშვებთან დაკავშირებული საკითხების განხილვისას, დაცული იყოს სიზუსტე, პასუხისმგებლობა და მეტი ანგარიში გაეწიოს საზოგადოებრივ აზრს.- წერა მოუჯანი თავის facbook გვერდზე

დავით სონღულაშვილი: 2012 წლიდან აგროსასურსათო პროდუქციის წარმოება ყოველწლიურად 7-8 %-ით იზრდება

გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრმა დავით სონღულაშვილმა სოფლის მეურნეობის განვითარების სახელმწიფო ხედვის შესახებ ისაუბრა. როგორც მინისტრმა აღნიშნა, საქართველოში სოფლის მეურნეობამ, როგორც სექტორმა განვითარება 2012 წლიდან „ქართული ოცნების“ პირობებში დაიწყო.„სოფლის მეურნეობა იყო სრულად მორღვეული. „ქართული ოცნების“ პირობებში მოხდა ამ სექტორზე სრული ფოკუსირება. 2012 წლიდან აგროსასურსათო პროდუქციის წარმოება ყოველწლიურად 7-8 %-ით იზრდება. 10-15 წელიწადში ერთხელ ჩვეულებრივი პრაქტიკაა პოლიტიკის გადახედვა. ჩვენ შემთხვევაში ამ ყველაფერს აუცილებლად უნდა დავურთო ის გეოპოლიტიკური მდგომარეობა, მიწოდების ჯაჭვის რღვევა, რომელიც ჩვენს რეგიონში არსებობს; რეგიონში მყიფე გარემო, ფასების ზრდა საწვავზე, ასევე პესტიციდებზე. ეს ყველაფერი არის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი მდგენელი სოფლის მეურნეობის პროდუქციის და ამ ყველაფერის ცვლილებებმა კიდევ უფრო მეტად დააჩქარა სოფლის მეურნეობის პოლიტიკის გადახედვა. დღევანდელ დღეს და დღევანდელ სამყაროში ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი გამოწვევა არის სასურსათო უსაფრთხოების გამოწვევა, ზუსტად ამიტომ ჩვენ შემთხვევაშიც ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი აქცენტი ამაზე გაკეთდა“, - განაცხადა დავით სონღულაშვილმა.გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრის განცხადებით, თვითუზრუნველყოფის კოეფიციენტის მეტად გაუმჯობესება და ექსპორტის ზრდის კიდევ უფრო მეტად წახალისება არის მიმართულებები, რომელიც არის განსაკუთრებული აქცენტის საგანი. ეს არის ის რასაც, ემსახურება სამინისტროს პროექტები და პროგრამები.

დონალდ ტრამპი აცხადებს, რომ სტივ უიტკოფი და ჯარედ კუშნერი ირანთან მოლაპარაკებებისთვის პაკისტანში აღარ გაემგზავრებიან – „18-საათიან ფრენას აზრი არ აქვს, ყველა კოზირი ამერიკის მხარესაა“

აშშ-ის პრეზიდენტმა, დონალდ ტრამპმა „ფოქს ნიუსთან” ინტერვიუს დროს განაცხადა, რომ აშშ-ის პრეზიდენტის სპეციალური წარმომადგენლები სტივ უიტკოფი და ჯარედ კუშნერი ირანთან მოლაპარაკებებისთვის პაკისტანში აღარ გაემგზავრებიან.დონალდ ტრამპის განცხადებით, აშშ-ის დელეგაციისთვის 18-საათიან ფრენას აზრი არ აქვს, როდესაც მისივე თქმით, ირანთან კონფლიქტში ყველა კოზირი ამერიკის მხარესაა.ამასთან, აშშ-ის პრეზიდენტის განცხადებით, ირანელებს ნებისმიერ დროს შეუძლიათ, დაუკავშირდნენ აშშ-ს.„ცოტა ხნის წინ ჩემს ხალხს, რომლებიც უკვე გასამგზავრებლად ემზადებოდნენ, ვუთხარი -„არა, თქვენ იქ წასასვლელად 18-საათიან ფრენას არ განახორციელებთ. ჩვენ ყველა კოზირი გვაქვს. მათ შეუძლიათ ნებისმიერ დროს დაგვიკავშირდნენ, მაგრამ თქვენ აღარ გააკეთებთ 18-საათიან ფრენებს იმისთვის, რომ იქ იჯდეთ და არაფერზე ილაპარაკოთ”, – განაცხადა ტრამპმა.მანამდე, მედიაში გავრცელდა ინფორმაცია იმის შესახებ, რომ ირანის საგარეო საქმეთა მინისტრმა, აბას არაღჩიმ პაკისტანის დედაქალაქი ისლამაბადი დატოვა.

„ესოშიეთიდ პრესი“ – აბას არაღჩიმ ისლამაბადი აშშ-ის წარმომადგენლებთან შეხვედრის გარეშე დატოვა

ირანის საგარეო საქმეთა მინისტრმა, აბას არაღჩიმ ისლამაბადი აშშ-ის წარმომადგენლებთან შეხვედრის გარეშე დატოვა. ამის შესახებ ინფორმაციას „ესოშიეთიდ პრესი“ პაკისტანის ორ ოფიციალურ პირზე დაყრდნობით ავრცელებს.მედიის ინფორმაციით, მაღალი რანგის ოფიციალური პირები ისლამაბადთან ახლოს მდებარე აეროპორტში არაღჩის გასაცილებლად იმყოფებოდნენ. ოფიციალურმა პირებმა მედიასთან ანონიმურობის დაცვით ისაუბრეს.ცნობისთვის, ირანის საგარეო საქმეთა მინისტრი ისლამაბადში პაკისტანის არმიის მეთაურს, ფელდმარშალ ასიმ მუნირს შეხვდა და მას ისლამურ რესპუბლიკასა და აშშ-ს შორის ომის დასრულების შესახებ ირანის პოზიცია გააცნო.როგორც აბას არაღჩიმ აღნიშნა თეირანი გააგრძელებს მონაწილეობას პაკისტანის მიერ წარმოებულ მედიაციის ძალისხმევაში, „ვიდრე შედეგი არ მიიღწევა.“ გარდა ამისა, არაღჩი პაკისტანის პრემიერ-მინისტრ შეჰბაზ შარიფს პრემიერ-მინისტრისაც შეხვდა. პრემიერის ოფისში გამართულ შეხვედრას პაკისტანის საგარეო საქმეთა მინისტრი იშაქ დარი და პაკისტანის არმიის ფელდმარშალ ასიმ მუნირიც ესწრებოდნენ.„სქაი ნიუსის“ ინფორმაციით, ირანის საგარეო საქმეთა მინისტრმა, აბას არაღჩიმ ისლამაბადში ვიზიტის დროს პაკისტანში მყოფ შუამავლებს აშშ-ის წინადადებებთან დაკავშირებით საკუთარი მოთხოვნები და ეჭვები გააცნო, თუმცა ამ ეტაპზე უცნობია, რა მოთხოვნებზეა საუბარი.

ემანუელ მაკრონი – ჩვენ იმ ომის მსხვერპლი ვართ, რომელიც რამდენიმე თვის წინ დაიწყო, ყველანი ერთ ნავში ვართ და ეს ნავი ჩვენ არ აგვირჩევია

ჩვენ ერთ ნავში ვართ და ეს არ არის ნავი, რომელიც ჩვენ ავირჩიეთ, – ამის მის შესახებ საფრანგეთის პრეზიდენტმა, ემანუელ მაკრონმა ათენში, საბერძნეთის პრემიერ-მინისტრ კირიაკოს მიცოტაკისთან ერთად გამართულ პრესკონფერენციაზე განაცხადა.ემანუელ მაკრონმა კიდევ ერთხელ გამოთქვა სურვილი, რომ ჰორმუზის სრუტე ნავთობის გადაზიდვისთვის „უახლოეს დღეებსა და კვირებში“ გაიხსნას. ამასთან, საფრანგეთის პრეზიდენტის თქმით, გეოპოლიტიკური გაურკვევლობით გამოწვეულმა პანიკამ, შესაძლოა, თავად გამოიწვიოს დეფიციტი.„ჩვენ ყველანი ერთ ნავში ვართ და ეს არ არის ნავი, რომელიც ჩვენ ავირჩიეთ, თუ შეიძლება ასე ითქვას. ჩვენ ვართ გეოპოლიტიკის მსხვერპლნი და ამ ომის მსხვერპლნიც, რომელიც რამდენიმე თვის წინ დაიწყო,“ – აღნიშნა მაკრონმა.მედიის ინფორმაციით, ათზე მეტმა ქვეყანამ განაცხადა, რომ მზად არის შეუერთდეს საერთაშორისო მისიას, რომელსაც საფრანგეთი და დიდი ბრიტანეთი ხელმძღვანელობენ.საერთაშორისო მისია შესაბამისი პირობების არსებობის შემთხვევაში ჰორმუზის სრუტეში საზღვაო გადაზიდვების დაცვას უზრუნველყოფს.

ბოლო სიახლეები