შაბათი, იანვარი 17, 2026

პირველად ისტორიაში – სიბრმავე განიკურნება: მეცნიერებმა რქოვანა პრინტერით დაბეჭდეს

3D-ბეჭდვა არამხოლოდ ახალი დეკორაციების ან მარსის კოლონიზაციისთვის საჭირო ინსტუმენტებისთვისაა განკუთვნილი – ოდესღაც იგი კაცობრიობას სიბრმავისგან გადაარჩენს.

ნიუკასლის უნივერსიტეტის მეცნიერებმა მოიფიქრეს, თუ როგორ უნდა დაებეჭდათ 3D-პრინტერით ადამიანური რქოვანა – თვალის კაკლის გამჭვირვალე ნაწილი, რომელიც ფერის გარდატეხასა და ფოკუსირებაზეა პასუხისმგებელი.

რქოვანის დაავადებით, დაზიანებით თუ დამწვრობით გამოწვეული სიბრმავე 5 მლნ ადამიანს აწუხებს, კიდევ 10 მლნ ადამიანი კი რქოვანის გადანერგვისა და აღდგენის ოპერაციის მოლოდინშია. ახლა შესაძლებელია რქოვანას დონორობა გარდაცვალების შემდეგ, თუმცა დონორობის მსურველთა რაოდენობა არაა საკმარისი ყველა პაციენტის განსაკურნებლად.

ხელოვნური რქოვანას დასამზადებლად, გუნდმა არც ისე ძვირადღირებული 3D-პრინტერი გამოიყენა. იგი „ბიო-მასალის“ ფენას ქმნის კონცენტრირებული წრეების სახით, რაც რქოვანას ფურცლის ფორმას აძლევს. შემდეგ ნაკეთობას უმატებენ ღეროვან უჯრედებს და აძლევენ გაზრდის საშუალებას, რათა ტრანსპლანტაციისთვის შესაფერისი რქოვანა შექმნან.

პირველად ისტორიაში - სიბრმავე განიკურნება: მეცნიერებმა რქოვანა პრინტერით დაბეჭდეს

არ იფიქროთ, რომ რქოვანა ისეთივე ცისფერი იქნება, როგორც ფოტოზე ჩანს – იგი სრულიად გამჭვირვალე ხდება.

– „ჯგუფის მკვლევარები ეძებდნენ იდეალურ ბიო-მასალებს რქოვანას შესაქმნელად. ჩვენი უნიკალური გელი შექმნილია ალგინატისა და კოლაგენისგან, იგი უნარჩუნებს ღეროვან უჯრედებს სიცოცხლეს. მასალა საკმაოდ მყარი გამოდის ფორმის შესანარჩუნებლად, ამავდროულად კი საკმაოდ რბილი იმისათვის, რომ 3D-პრინტერით დაიბეჭდოს.“

მეცნიერების ამ ნაშრომებში გამოიყენეს წინა ნაშრომებიც, რომელთა არსიც ცოცხალი უჯრედების ოთახის ტემპერატურაზე რამდენიმე კვირის განმავლობაში შენახვაში მდგომარეობდა ანალოგიური ჰიდროგელის დახმარებით.

ახლა მათ გამოყენებისთვის მზა ბიო-მასალა აქვთ, რომელიც შეიცავს ღეროვან უჯრედებს. ეს ადამიანებს საშუალებას მისცემს ბიო-ქსოვილების მარტივად დაბეჭდვისა, ისე, რომ არ დახარჯონ დრო ცალკეული უჯრედების გამოყვანაში.

ორგანიზმში ქსოვილების დიდი ნაწილისგან განსხვავებით, რქოვანა არ შეიცავს სისხლძარღვებს, რაც ამარტივებს ტრანსპლანტაციის პროცესს.

იმისათვის, რომ სწორად გაზომონ რქოვანას ფორმა და ზომა, ჯერ გამოიკვლევენ პაციენტის თვალს. მეცნიერების თქმით, ეს მეთოდი საშუალებას მისცემს ექიმებს, გადაუნერგონ პაციენტებს მათ თვალზე მორგებული რქოვანები.

პროფესორმა კონონმა დაამატა:

– „ახლა ჩვენი ხელოვნური რქოვანა გადის სხვა გამოცდებს, რათა რამდენიმე წელიწადში ჩვენ შევძლოთ მათი გადანერგვა. თუმცა, უკვე ნათლად ჩანს, რომ ეს დღე ნამდვილად დადგება. ჩვენ დავამტკიცეთ, რომ შესაძლებელია შექმნა რქოვანისა, რომელიც აბსოლუტურად შეესაბამება პაციენტს.“

ასევე დაგაინტერესებთ:

ქეთევან ნინუაhttp://tiflisnews.ge
საინფორმაციო სააგენტო tiflisnews.ge კონტაქტი- ☎️ 555 100 929

„მთელი ბოლნისი გლოვობს“ – ავარიაში დაღუპული გოგონა კარატისტი ნინი მამარდაშვილია

ტრა­გე­დია დატ­რი­ალ­და ბოლ­ნის­ში. ავ­ტო­საგ­ზაო შემ­თხვე­ვას, რო­მე­ლიც გუ­შინ მოხ­და, ახალ­გაზ­რდა გო­გო­ნა ემსხვერ­პლა. 17 წლის ნინი მა­მარ­დაშ­ვი­ლი მო­ტო­ციკ­ლით გა­და­ად­გილ­დე­ბო­და, რა დრო­საც ავა­რი­ა­ში მოყ­ვა და და­ი­ღუ­პა. ნინი წარ­მა­ტე­ბუ­ლი კა­რა­ტის­ტი იყო."მთე­ლი ბოლ­ნი­სი გლო­ვობს, უკარ­გე­სი ნინი დავ­კარ­გეთ. დე­და­მისს რო­გორ უნდა შევ­ხე­დოთ თვა­ლებ­ში არ ვიცი" - წე­რენ სო­ცი­ა­ლურ ქსელ­ში.

„ჩავიფიქრე, რომ თქვენთან ერთად ვიყო კიდევ დიდხანს…“ – როგორ აღნიშნა მზექალა შანიძემ 100 წლის იუბილე

16 იანვარი ფილოლოგის და პროფესორის, უდიდესი ქართველი ენათმეცნიერის მზექალა შანიძის დაბადების დღეა. დღეს მას 100 წელი შეუსრულდა. საიუბილეო თარიღი მან ოჯახთან ერთად აღნიშნა. კადრებს სოციალურ ქსელში ნანა შუღლაძე ავრცელებს:„ჩავიფიქრე, რომ თქვენთან ერთად ვიყო კიდევ დიდხანს... მათთან, ვინც მე მიყვარს და იქ, სადაც ყოფნა მინდა“, - ამბობს მზექალა შანიძე.https://www.facebook.com/reel/1164227725876122

როგორ და როდის უნდა მიიღოთ სწორად ნათლისღების ნაკურთხი წყალი – ღვთის მსახურის რჩევები

ნათლისღების წყალი დიდი კურთხევის შემდეგ გროვდება, რომელიც მხოლოდ 18 და 19 იანვარს ხდება. ეს დღე უფლის იორდანეში ნათლობას უკავშირდება და ეს წყალი განსაკუთრებული წესით უნდა იქნეს გამოყენებული, - ამბობს ღვთის მსახური. ამ დღეებში ნაკურთი წყალი განსაკუთრებული რელიკვიაა. ის სპეციალურ ჭურჭელში (ბოთლში ან ქილაში) უნდა შეინახოთ, პატივისცემით მოეპყროთ და, როგორც წესი, უზმოზე დალიოთ. ეს ნიშნავს, რომ ჩვეულებრივი ნაკურთხი წყლისგან განსხვავებით, ნათლისღების წყალი მთელი დღის განმავლობაში არ შეიძლება დალიოთ.ღვთის მსახურის თქმით, ეს წყალი დიდი პატივისცემით უნდა შეინახოთ. მისი შენახვა ერთი წლის განმავლობაში შეიძლება და, როგორც წესი, არ ფუჭდება. მღვდელმა აღნიშნა, რომ ნათლისღების წყალი სულიერი ძალის გასაძლიერებლადაა განკუთვნილი.

-18 გრადუსი ყინვა დაფიქსირდება! – განახლებული ამინდის პროგნოზი

17  იანვარი - შაბათიდასავლეთ საქართველოში  - დროგამოშვებით ღრუბლიანობის მომატება. უმეტეს რაიონში ნალექი, ზოგან თოვლის სახით, შესაძლებელია ძლიერი, მაღალმთაში ქარბუქი. აღმოსავლეთის ქარი 10-15მ/წმ, სანაპირო რაიონებში სამხრეთ-დასავლეთის 10-15მ/წმ. ჰაერის ტემპერატურა: დაბლობში ღამით -2, +3°, დღისით +2, +7°; მთაში ღამით -9, -4°, დღისით 0, +5°; მაღალმთაში ღამით -15, -10°, დღისით -5, 0°.აღმოსავლეთ საქართველოში - დროგამოშვებით ღრუბლიანობის მომატება. ზოგან თოვლი, შესაძლებელია ნისლი, მაღალმთაში ქარბუქი. ცვალებადი მიმართულების ქარი 10-15მ/წმ. ჰაერის ტემპერატურა: ბარში ღამით -7, -2°, დღისით 0, +5°; მთაში ღამით -14, -9°, დღისით -5, 0°; მაღალმთაში ღამით -14, -9°, ზოგან -18°-მდე, დღისით -8, -3°.18  იანვარი - კვირადასავლეთ საქართველოში - დროგამოშვებით ღრუბლიანობის მომატება. ღამისა და დილის საათებში უმეტეს რაიონში  ნალექი,  უმეტესად თოვლის სახით,ღამით ზოგან ძლიერი. აღმოსავლეთის ქარი 10-15მ/წმ, სანაპირო რაიონებში ზოგან სამხრეთ-დასავლეთის ქარი 10-15მ/წმ. ჰაერის ტემპერატურა: დაბლობშიღამით -2, +3°, დღისით +3, +8°; მთაში ღამით -6, -1°, დღისით +1, +6°; მაღალმთაში ღამით -10, -5°, დღისით -5, 0°.აღმოსავლეთ საქართველოში - ღრუბლიანი ამინდი. უმეტეს რაიონში თოვლი, ზოგან ძლიერი, შესაძლებელია ნისლი, მაღალმთიან რაიონებში ზოგან ქარბუქი. აღმოსავლეთის ქარი 10-15მ/წმ. ჰაერის ტემპერატურა: ბარში ღამით -5, 0°, დღისით -2, +3°, მთაში ღამით -8, -3°,  დღისით -3, +2°; მაღალმთაში ღამით -13, -8°,  დღისით -7, -2°,19  იანვარი - ორშაბათიდასავლეთ საქართველოში - დროგამოშვებით ღრუბლიანობის მომატება. ღამით ზოგიერთ, დღისით უმეტეს რაიონში ნალექი, უმეტესად თოვლის სახით. აღმოსავლეთის ქარი 10-15მ/წმ, ზოგან ძლიერი 17-22მ/წმ, დღისით სანაპირო რაიონებში ზოგან სამხრეთ-დასავლეთის ქარი 10-15მ/წმ. ჰაერის ტემპერატურა: დაბლობში ღამით -2, +3°, დღისით +3, +8°; მთაში ღამით -4, +1°, დღისით +1, +6°; მაღალმთაში ღამით -11, -6°, დღისით -5, 0°.აღმოსავლეთ საქართველოში - ღრუბლიანი ამინდი. უმეტეს რაიონში თოვლი, ზოგან ძლიერი, შესაძლებელია ნისლი, მაღალმთიან რაიონებში ზოგან ქარბუქი. აღმოსავლეთის ქარი 10-15მ/წმ. ჰაერის ტემპერატურა: ბარში ღამით -5, 0°, დღისით -3, +2°, მთაში ღამით -7, -2°,ზოგან -12°-მდე, დღისით -5, 0°; მაღალმთაში ღამით -13, -8°, ზოგან -16°-მდე, დღისით -9, -4°,

მიწისძვრა მოხდა

თურქეთში, ქაჰრამანმარაშის პროვინციის გიოქსუნის რაიონში, 4.0 მაგნიტუდის სიმძლავრის მიწისძვრა მოხდა. ინფორმაციას თურქული მედია ავრცელებს.კატასტროფებისა და საგანგებო სიტუაციების მართვის სამსახურის ცნობით, მიწისძვრის ეპიცენტრი 7.01 კილომეტრის სიღრმეზე მდებარეობდა.

ბოლო სიახლეები

მიწისძვრა მოხდა