ოთხშაბათი, მაისი 6, 2026

პირველად ისტორიაში – სიბრმავე განიკურნება: მეცნიერებმა რქოვანა პრინტერით დაბეჭდეს

3D-ბეჭდვა არამხოლოდ ახალი დეკორაციების ან მარსის კოლონიზაციისთვის საჭირო ინსტუმენტებისთვისაა განკუთვნილი – ოდესღაც იგი კაცობრიობას სიბრმავისგან გადაარჩენს.

ნიუკასლის უნივერსიტეტის მეცნიერებმა მოიფიქრეს, თუ როგორ უნდა დაებეჭდათ 3D-პრინტერით ადამიანური რქოვანა – თვალის კაკლის გამჭვირვალე ნაწილი, რომელიც ფერის გარდატეხასა და ფოკუსირებაზეა პასუხისმგებელი.

რქოვანის დაავადებით, დაზიანებით თუ დამწვრობით გამოწვეული სიბრმავე 5 მლნ ადამიანს აწუხებს, კიდევ 10 მლნ ადამიანი კი რქოვანის გადანერგვისა და აღდგენის ოპერაციის მოლოდინშია. ახლა შესაძლებელია რქოვანას დონორობა გარდაცვალების შემდეგ, თუმცა დონორობის მსურველთა რაოდენობა არაა საკმარისი ყველა პაციენტის განსაკურნებლად.

ხელოვნური რქოვანას დასამზადებლად, გუნდმა არც ისე ძვირადღირებული 3D-პრინტერი გამოიყენა. იგი „ბიო-მასალის“ ფენას ქმნის კონცენტრირებული წრეების სახით, რაც რქოვანას ფურცლის ფორმას აძლევს. შემდეგ ნაკეთობას უმატებენ ღეროვან უჯრედებს და აძლევენ გაზრდის საშუალებას, რათა ტრანსპლანტაციისთვის შესაფერისი რქოვანა შექმნან.

პირველად ისტორიაში - სიბრმავე განიკურნება: მეცნიერებმა რქოვანა პრინტერით დაბეჭდეს

არ იფიქროთ, რომ რქოვანა ისეთივე ცისფერი იქნება, როგორც ფოტოზე ჩანს – იგი სრულიად გამჭვირვალე ხდება.

– „ჯგუფის მკვლევარები ეძებდნენ იდეალურ ბიო-მასალებს რქოვანას შესაქმნელად. ჩვენი უნიკალური გელი შექმნილია ალგინატისა და კოლაგენისგან, იგი უნარჩუნებს ღეროვან უჯრედებს სიცოცხლეს. მასალა საკმაოდ მყარი გამოდის ფორმის შესანარჩუნებლად, ამავდროულად კი საკმაოდ რბილი იმისათვის, რომ 3D-პრინტერით დაიბეჭდოს.“

მეცნიერების ამ ნაშრომებში გამოიყენეს წინა ნაშრომებიც, რომელთა არსიც ცოცხალი უჯრედების ოთახის ტემპერატურაზე რამდენიმე კვირის განმავლობაში შენახვაში მდგომარეობდა ანალოგიური ჰიდროგელის დახმარებით.

ახლა მათ გამოყენებისთვის მზა ბიო-მასალა აქვთ, რომელიც შეიცავს ღეროვან უჯრედებს. ეს ადამიანებს საშუალებას მისცემს ბიო-ქსოვილების მარტივად დაბეჭდვისა, ისე, რომ არ დახარჯონ დრო ცალკეული უჯრედების გამოყვანაში.

ორგანიზმში ქსოვილების დიდი ნაწილისგან განსხვავებით, რქოვანა არ შეიცავს სისხლძარღვებს, რაც ამარტივებს ტრანსპლანტაციის პროცესს.

იმისათვის, რომ სწორად გაზომონ რქოვანას ფორმა და ზომა, ჯერ გამოიკვლევენ პაციენტის თვალს. მეცნიერების თქმით, ეს მეთოდი საშუალებას მისცემს ექიმებს, გადაუნერგონ პაციენტებს მათ თვალზე მორგებული რქოვანები.

პროფესორმა კონონმა დაამატა:

– „ახლა ჩვენი ხელოვნური რქოვანა გადის სხვა გამოცდებს, რათა რამდენიმე წელიწადში ჩვენ შევძლოთ მათი გადანერგვა. თუმცა, უკვე ნათლად ჩანს, რომ ეს დღე ნამდვილად დადგება. ჩვენ დავამტკიცეთ, რომ შესაძლებელია შექმნა რქოვანისა, რომელიც აბსოლუტურად შეესაბამება პაციენტს.“

ასევე დაგაინტერესებთ:

ქეთევან ნინუაhttp://tiflisnews.ge
საინფორმაციო სააგენტო tiflisnews.ge კონტაქტი- ☎️ 555 100 929

შალვა პაპუაშვილი – მიჭირს იმის ყურება, როდესაც ვხედავთ დაპირისპირებულ კომენტარებს თავად ეკლესიის შიგნიდან, ყველას მიმართ მექნება თხოვნა, ღირსეულად გაიარონ ეს პროცესი

ვცდილობთ, რაც შეიძლება მორიდებული ვიყოთ ჩვენს კომენტარებში, შესაძლებლობა მივცეთ სინოდს, ღირსეულად გაუძღვეს ამ პროცესს, – ამის შესახებ პარლამენტის თავმჯდომარემ, შალვა პაპუაშვილმა განაცხადა.მისივე თქმით, მრევლის მოლოდინია, რომ სინოდის წევრები ღირსეულად გაუძღვებიან იმ საქმეს, რომელიც კათოლიკოს-პატრიარქ ილია მეორემ მათ გადააბარა.„ძალიან მიჭირს იმის ყურება, როდესაც ვხედავთ დაპირისპირებულ ხმებს, კომენტარებს თავად ეკლესიის შიგნიდან, რაც არ ეკადრება პატრიარქის ხსოვნას. სინოდის თითოეული წევრი, ყველა ეპისკოპოსი ხელდასმულია კათოლიკოს-პატრიარქ ილია მეორის მიერ, ყველა არიან მისი სულიერი შვილები. ასევე კათოლიკოს-პატრიარქის მიერ მოსაყდრედ წლების წინ გამორჩეული იყო მეუფე შიო. მე მგონი, ყველამ პატივი უნდა სცეს კათოლიკოს-პატრიარქის ხსოვნას, ყველამ ღირსეულად უნდა ატაროს ის ხელდასმა, რომელიც პატრიარქისგან აქვს მიღებული. ყველა ღირსეულად უნდა გაუძღვეს იმ საქმეს, რომელიც მათ გადააბარა კათოლიკოს-პატრიარქმა. ეს არის ყველას მოლოდინი, უპირველეს ყოვლისა, მრევლისა და საზოგადოების მოლოდინი ეკლესიის, სინოდის მიმართ. მე ყველას მიმართ მექნება თხოვნა, ღირსეულად გაიარონ ეს პროცესი, ღირსეულად გაგრძელდეს ის საქმე, რომელიც კათოლიკოს-პატრიარქმა ნახევარსაუკუნოვანი მოღვაწეობით თითოეულ მათგანს ჩააბარა.ამ განსაკუთრებულ მდგომარეობას, რასაც ჰქვია სინოდის წევრობა, ეპისკოპოსობა, ეპარქიის სულიერი წინამძღვრობა, სჭირდება პასუხისმგებლობით ტარება, მით უფრო, როცა ყველა წევრი ერთი პატრიარქის მიერ არის ხელდასმული. ვისმენთ ისეთ კომენტარებს, როდესაც ხდება პოლიტიკის სფეროში ჩვეულებად ქცეული სიძულვილის ენით საუბარი და შეფასებები. ყველას მოვუწოდებ, თავი შეიკავონ მსგავსი შეფასებებისგან. ხელისუფლება, ჩვენ ვცდილობთ, რაც შეიძლება მორიდებული ვიყოთ ჩვენს კომენტარებში, შესაძლებლობა მივცეთ სინოდს, ღირსეულად გაუძღვეს ამ პროცესს და გამოავლინოს მომავალი კათოლიკოს-პატრიარქი“, – განაცხადა პაპუაშვილმა.

შალვა პაპუაშვილი – მონტენეგროში მექნება შესაძლებლობა, შევხვდე კოლეგა პარლამენტების თავმჯდომარეებს, ვისაუბრო რეგიონულ თანამშრომლობაზე, ევროკავშირი-ნატო-ს საკითხებზე

საქართველოს პარლამენტის თავმჯდომარის, შალვა პაპუაშვილის განცხადებით, მონტენეგროში ვიზიტის ფარგლებში ექნება შესაძლებლობა, შეხვედრებზე რეგიონული თანამშრომლობის მნიშვნელობაზე ისაუბროს.„დღეიდან დაიწყო საპარლამენტო დელეგაციის ვიზიტი მონტენეგროში. ამ შემთხვევაში, როგორც შავი ზღვის ეკონომიკური თანამშრომლობის ორგანიზაციის საპარლამენტო ასამბლეის პრეზიდენტი, მონაწილეობას მივიღებ ხმელთაშუა ზღვის საპარლამენტო ასამბლეის წევრი და პარტნიორი ქვეყნების თავმჯდომარეების რიგით პირველ სამიტში. მექნება შესაძლებლობა, შევხვდე კოლეგა პარლამენტების თავმჯდომარეებს, ვისაუბრო რეგიონული თანამშრომლობის მნიშვნელობაზე შავი ზღვის ქვეყნების გამოცდილებით. ამ მხრივ ხმელთაშუა ზღვის საპარლამენტო ასამბლეასთან გვქონდეს ჩვენი გამოცდილების გაზიარების, რეგიონული თანამშრომლობის საკითხებზე საუბრის შესაძლებლობა“, – განაცხადა შალვა პაპუაშვილმა.როგორც შალვა პაპუაშვილმა აღნიშნა, ასევე შესაძლებლობა ექნება, სხვადასხვა ქვეყნის პარლამენტების თავმჯდომარეებთან ევროკავშირი-ნატო-ს საკითხებზეც ისაუბროს.„ზოგადად, ვფიქრობ, რეგიონული თანამშრომლობის ფორმატები კიდევ უფრო სასარგებლოა, ვიდრე გლობალური გაერთიანებები, ვინაიდან რეგიონული სპეციფიკაციის გათვალისწინებით, უფრო მარტივია, კოლეგებს აუხსნა, რა გარემოებებში ვითარდება ქვეყანა. ამ შემთხვევაში, შეხვედრა მექნება მალტის პარლამენტის თავმჯდომარესთან, თავად მონტენეგროს, ჩრდილო მაკედონიის, ასევე ასამბლეის სხვა წევრი ქვეყნების პარლამენტების თავმჯდომარეებთან. შესაძლებლობა გვექნება, ვისაუბროთ ევროკავშირი-ნატო-ს საკითხებზეც, ვინაიდან ეს ქვეყნები, ამ ქვეყნებიდან ზოგიერთი ასევე გახლავთ ამ ორგანიზაციების წევრები. საუბარი გვექნება კანდიდატ ქვეყნებთან, კანდიდატობასთან დაკავშირებით მათ გამოცდილებაზე, რა გამოწვევებს ხედავენ. ცოტა ხნის წინ სტამბოლში შეხვედრების დროსაც ბევრი საერთო ვნახეთ კანდიდატ ქვეყნებთან, რა გამოწვევები არის, როდესაც ხანგრძლივ გზაზე ბევრი მოთხოვნაა, ცოტა არის შესრულება დაპირებებისა. ვფიქრობ, კანდიდატ ქვეყნებთან საერთო საკითხებზე გასაუბრების შესაძლებლობა გვექნება“, – განაცხადა პაპუაშვილმა.

მეუფე შიო – მომდევნო კვირაში მოგვიწევს ახალი კათოლიკოს-პატრიარქის გამორჩევა, გთხოვთ, გავაძლიეროთ ლოცვები, რათა ეს დიდი მოვლენა ღირსეულად ჩავატაროთ

საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის გაფართოებული კრება, სადაც ახალი კათოლიკოს-პატრიარქი უნდა აირჩიონ, მომდევნო კვირაში გაიმართება. ამის შესახებ საპატრიარქო ტახტის მოსაყდრემ, სენაკისა და ჩხოროწყუს მიტროპოლიტმა შიომ (მუჯირი) ქაშუეთის ტაძარში ქადაგებისას განაცხადა.„იცით, რომ მომდევნო კვირაში მოგვიწევს დიდი საეკლესიო კრების, გაფართოებული საეკლესიო კრების ჩატარება, სადაც უნდა მოხდეს ახალი კათოლიკოს-პატრიარქის გამორჩევა. მინდა, ვთხოვო ჩვენს სამღვდელოებას, სამონაზვნო დასს, ყოველ თქვენგანს, ჩვენს ძვირფას მრევლს, რომ გავაძლიეროთ ლოცვები, რათა ეს დიდი მოვლენა ჩავატაროთ ღირსეულად, მშვიდობიანად, სიყვარულით, რომ ღვთის ნება გამოჩნდეს და ყოფილიყოს ჩვენი ეკლესიის, ჩვენი ერისთვის სასარგებლო არჩევანი, გადაწყვეტილება. პირველ რიგში, ვევედროთ წმინდა გიორგის, შეგვეწიოს მისი მადლი“, – განაცხადა მეუფე შიომ.სინოდმა პატრიარქობის სამი კანდიდატი  28 აპრილს შეარჩია. პატრიარქობის კანდიდატები არიან: კათოლიკოს-პატრიარქის ტახტის მოსაყდრე, სენაკისა და ჩხოროწყუს მიტროპოლიტი შიო (მუჯირი), მროველ-ურბნელი მიტროპოლიტი იობი (აქიაშვილი), ფოთისა და ხობის მიტროპოლიტი გრიგოლი (ბერბიჭაშვილი). ფარული ხმის მიცემის შედეგად კანდიდატთა ხმები ასე გადანაწილდა: საპატრიარქო ტახტის მოსაყდრე შიომ მიიღო 20 ხმა, დანარჩენმა ორმა კანდიდატმა – 7-7 ხმა.

გურამ მაჭარაშვილი: უცხოური ძალების ინტერესშია, რომ დაარტყან სწორედ იმას, სადაც არის ყველაზე დიდი გამაერთიანებელი ძალა საქართველოსი

უცხოური ძალების ინტერესშია, რომ დაარტყან სწორედ იმას, სადაც არის ყველაზე დიდი გამაერთიანებელი ძალა საქართველოსი, - განაცხადა „ხალხის ძალის“ აღმასრულებელმა მდივანმა გურამ მაჭარაშვილმა.დეპუტატი გამოეხმაურა ახალ კამპანიას ეკლესიის წინააღმდეგ და პატრიარქის არჩევნების წინ გაკეთებულ განცხადებებს.„არაა გასაკვირი, რომ შეტევაა ეკლესიაზე, საპატრიარქოზე. ვნახეთ 17-21 მარტის მოვლენები საქართველოში, როდესაც ქართულმა საზოგადოებამ და მისმა აბსოლუტურმა უმრავლესობამ დაადასტურა, რომ ის არის მომხრე სარწმუნოების, ოჯახური ტრადიციების. კარგად გვახსოვს მიხაელ როთის და მისი კოლეგების განცხადებები რუსთაველზე, რომ შავბნელ ძალებად მოიხსენიებდნენ ეკლესიას, საპატრიარქოს და მისი აქაური ამფსონები, აგენტურა, ქართული „ენჯეო“ სექტორი, თუ „ნაცმოძრაობა“ როგორ იმეორებდა იმავეს, რომ შავბნელი ძალები არიან საპატრიარქოში და ა.შ. ეს თავდასხმები სწორედ აქედან მომდინარეობს. მათი, ანუ უცხოური ძალების ინტერესშია, რომ დაარტყან სწორედ იმას, სადაც არის ყველაზე დიდი გამაერთიანებელი ძალა საქართველოსი“, - აღნიშნა მაჭარაშვილმა.

პაველ ჰერჩინსკი – წელს ევროპის დღე საქართველოში მხოლოდ საზეიმო აღნიშვნა არ არის, ეს შეხსენებაა, რომ ევროპა ყოველთვის საქართველოს ისტორიის ნაწილი იყო

წელს ევროპის დღე საქართველოში მხოლოდ საზეიმო აღნიშვნა არ არის, ეს შეხსენებაა, რომ ევროპა ყოველთვის საქართველოს ისტორიის ნაწილი იყო, - ამის შესახებ ევროკავშირის ელჩმა საქართველოში პაველ ჰერჩინსკიმ ევროპის დღესთან დაკავშირებით განაცხადა. პაველ ჰერჩინსკიმ საზოგადოება ევროპის დღეზე დასასწრებად მიიწვია.„მალე ეს ადგილი ისე გარდაიქმნება, რომ დაუვიწყარი გახდება. ჩვენი წევრი სახელმწიფოები წარმოადგენენ თავიანთ ქვეყნებს, მათ კულტურასა და ინოვაციებს, იმას, რაც მათ უნიკალურს ხდის. პავილიონებში დაგხვდებათ ბევრი ისეთი შესაძლებლობა, რომელსაც უნდა გაეცნოთ. უამრავი აქტივობა პატარებისთვის. პირდაპირ ეთერში სცენაზე მნიშვნელოვანი საუბრები გაიმართება. წელს ევროპის დღე საქართველოში მხოლოდ საზეიმო აღნიშვნა არ არის. ეს შეხსენებაა, როaმ ევროპა ყოველთვის საქართველოს ისტორიის ნაწილი იყო.შემოგვიერთდით 9 მაისს „ექსპო-ჯორჯიაში“, აღვნიშნოთ ევროპის დღე ერთად!“ -განაცხადა ევროკავშირის ელჩმა ვიდეომიმართვაში.

ბოლო სიახლეები