ოთხშაბათი, მაისი 6, 2026

ბავშვს სახლში ვამეცადინებ, მეშინია, ვინმემ არ მომიკლას ან არ გააუპატ­იუროს

“ომის სამშობლოში” ომი არასდროს დასრულდება”
“ცხოვრება ომში” – ამ ორ სიტყვაში­ შეიძლება ჩატიო ის უბედურება, რომელზეც ავღანელი სამხედრო თარჯიმანი სამი აბდულ ჯაფარი გვიამბობს. “ჯოჯოხეთი მიწაზე” – ასე უწოდებს ამ საშინელებას უცხოური მედია, რასაც ჩვენი რესპონდენტიც ეთანხმება. ის ქართველ სამხედროებთან­ დიდი ხნის განმავლობაში­ მუშაობდა და სწორედ მათი დახმარებით გავიცანი. ახალგაზრდა ავღანელი თავის სამშობლოში მიმდინარე უსასრულო ომის უმძიმეს შედეგებზე გვიამბობს.
სამი აბდულ ჯაფარი:
– როდესაც ჩემი უცხოელი მეგობრები მირეკავენ, რა ხდება ავღანეთშიო, ვეუბნები,

რა უნდა ხდებოდეს “ომის სამშობლოში”, ომია და არა მგონია, ოდესმე დასრულდეს-მეთქი. ეს არის ქვეყანა, სადაც სახლშიც კი ვერ გრძნობ თავს უსაფრთხოდ. წლებია, დამოუკიდებელი სამხედრო თარჯიმანი ვარ. უამრავი ქვეყნის წარმომადგენელთან მომიწია ურთიერთობამ­ და როდესაც მათი თვალით ვუყურებ ავღან­ეთს, არც მიკვ­ირს, გიჟები რომ ვგონივართ.

ავღანეთში, კუნდუზის პროვინციაში

დავიბადე. მამა ჩვენს ქალაქში სკოლის დირექტორი იყო. როდესაც ტაჯიკეთსა­ და ავღანეთს შორის შეტაკება მოხდა, ბასმაჩებმა (შუა აზიაში საბჭოთა ხელისუ­ფლების წინააღმდეგ მებრძოლი ნაციონალისტური ბანდების მეომრები) მოკლეს, რადგან სწავლა ავღანური ტრადიციებისთვის კატეგორიულად მიუღებელია. იმ ომსა და უბედურებაში დედას ორი პატ­არა შვილი დავრჩით, რაც, ფაქტობრივად, უპატრონოდ დარჩენას ნიშნავდა. ჩვენი­ ტრადიციით, კაცის გარეშე ქალს დიდხანს არავინ დატოვებს. დედა ნერვიულობისგან ავად გახდა და მამას სიკვდილს გადაჰყვა. მე და ჩემი უმცროსი ძმა რაფი დავობლდით… 1985 წელს ხელისუფლებამ ორივე­ რუსეთში, ვოლგოგრადის სკოლა-ინტერნატში გაგვგზავნა. ეს იყო ავღანეთის მაშინდელი სახელმწიფოს პროგრამა დევნილი ბავშვებისთვის. ავღანეთის ომის, შიმშილისა და მუდმივი­ საფრთხის შემდეგ­ მე და ჩემი ძმა იქ საოც­რად მშვიდად ვგრძნობდით თავს. სკოლა-ინტერნატში ჩვენთან ერთად 250-ზე მეტი ავღანელი ბავშვი იყო. ვოლგოგრადის ბავშვთა სახლი ჩემს ცნობიერებას ტკბილად შემორჩა. კარგად გვაცმევდნენ და კარგად გვაჭმევდნენ, ზაფხულობით კი სხვადასხვა კურორტზე დავყავდით.
აქ, ავღანეთში, გადარჩენისთვის ბრძოლა უფროა, ვიდრე – ცხოვრება. ძალიან ძნელია, მუდმივ ჯოჯოხეთში ადამიანის სახე არ დაკარგო. როდესაც განსაცდელის წინაშე ვდგებოდი, ბავშვთა სახლში გატ­არებულ დღეებს ვიხსენებდი – კარგი ადამიანებიც ხომ არსებობენ დედამიწაზე, ვისაც სიკეთის კეთება შეუძლიათ-მეთქი.

 

– ავღანეთში დაბრუნდით?
– ავღანეთიდან საბჭოთა ჯარების გამოსვლიდან სამი წლის შემდეგ – 1992 წელს შეიარაღებულმა ოპოზიციამ პრეზიდენტ ნაჯიბულას მმართველობა დაამხო. ქვეყნის სათავეში მოჯაჰედები მოვიდნენ. რუსეთის სკოლა-ინტერნატებსა და ბავშვთა სახლებში განაწილებულ ავღანელებს გამოგვიცხადეს, აქ ყოფნას ვეღარ შეძლებთ, თქვენს ქვეყანაში უნდა დაბრუნდეთ, ვინც არ დაბრუნდება, ქუჩაში აღმოჩნდება, ჩვენი სახელმწიფო ვეღარ გარჩენთო!.. ეს ტრაგედია იყო, რადგან ჯერ პატარები­ ვიყავით. იყვნენ ისეთებიც, ვინც უკვე კოლეჯში სწავლობდნენ და თავსაც ირჩენდნენ – რუსეთიდან ავღანეთში ჩატანილი ნივთებით ვაჭრობდნენ, თუმცა ბევრმა ავღანეთში დაბრუნებას ვოლგოგრადის ქუჩებში ცხოვრება არჩია და მათხოვრობით, ქურდობით ირჩენდნენ თავს. ბევრი დაიღუპა კიდეც…
მეცხრე კლასში ვიყავი. მეც სხვებივით გამრიცხეს სკოლიდან. ძმა ჩემზე პატარა იყო. დამოუკიდებელი ცხოვრებისთვის ორივე მოუმზადებელი ვიყავით. მე ქუჩაში ყოფნას ავღანეთში დაბრუნება ვარჩიე, ჩემი ძმა კი რუსეთში დარჩა…
– ავღანეთში ვისთან დაბრუნდით?

– უბრალოდ, ჩემს ქვეყანაში დავბ­რუნდი. მეგონა, ცხოვრების ნორმალურად გაგრძელებას შევძლებდი. ჩემი ნათესავებ­იდან ზოგი გაქცეული იყო, ზოგიც – მოკლული… ამ დაწყევლილ და ღვთისგან დავიწყებულ მიწაზე მაშინაც ომი იყო. ჩემი ჩამოსვლიდან ერთი თვის განმავლობაში ხელისუფლება სამ-ოთხჯერ შეიცვალა. მშობლიურ კუნდუზის პროვინციაში აღარ დავბრუნებულვარ, ქაბულში დავრჩი. ქუჩაში ვცხოვრობდი. ვიღაცის ფარდულს შევაფარე თავი. საჭმელს მათხოვრობით ვშოულობდი, ხანდახან ვიპარავდი­ კიდეც. თუმცა შემიძლია დავიფიცო, რომ ამას მხოლოდ მაშინ­ ვაკეთებდი, როცა გამოუვალ მდგომარეობაში ვიყავი… ომი სხვა რამეა, აქ კი ავღანელები­ ერთმანეთს ხოცავდნენ, ტაჯიკები ავღანელებს ებრძოდნენ, პუშტუნები – აზარებს,­ აზარები კიდევ – სხვებს… ყოველდღე თავბედს ვიწყევლიდი, ამ დანაღმულ მიწაზე­ რომ დავბრუნდი, მაგრამ გვიანი იყო. მხოლოდ პაკისტანში შემეძლო წასვლა და წავედი კიდეც. შავი სამუშაოს შოვნას ძლივს ვახერხებდი. ვმუშაობდი ყველგან, სადაც კი პურის ფულსა და ღამის გასათევს მომცემდნენ. ასე გაგრძელდა წლები. მერე მივხვდი, რაღაც უნდა მეღონა. მხოლოდ იმდენს მიხდიდნენ, რომ შიმშილით არ მოვმკვდარიყავი…­ დღემდე ასეა – მდიდრები მაღაზიებს ხსნიან­ და მუშახელს ისე ცოტას უხდიან, რომ არ დაიხოცონ. შავ მუშად მოწყობაც­ სანატრელია. სწავლა-განათლებისთვის ვის სცალია, ან სად არის სასწავლებლები?! ყველაფერი, რაც ვიცი – ხელობა თუ ენები, თვითონ ვისწავლე.

 

– რამდენი ენა იცით?
– შვიდი – ორი ავღანური სახელმწიფო ენა (პუშტუ და დარი), სპარსული, რუსული, ინგლისური, ურდუ (ინდურის ნაირსახეობა) და ფრანგული… ინდური პაკისტანში ვისწავლე (იქ ოთხი ენაა გავრცელებული: ურდუ, პენჯაბური, სინდური და სირაიკი). აქაურების უმეტესობამ რამდენიმე უცხო ენა იცის და მაინც ერთ-ერთი ყველაზე ღატაკი, ჩამორჩენილი და განუვითარებელი ქვეყანა ვართ.

 

თავდაპირველად მცირე გასამრჯელოზეც თანახმა ვიყავი. უცხოელებისთვის­ ავღანელი გაჭირვებული ქვეყნის შვილია და მიზერულ თანხას მიხდიდნენ, არადა,­ საერთაშორისო ორგანიზაციებთან ვთან­ა­მშრომლობ, რომლებსაც თალიბებსა და “ისლამური სახელმწიფოს” წევრებთანაც უწევთ ურთიერთობა და ერთ არასწორ სიტყვას შეიძლება­ რამდენიმე ადამიანი, ან სულაც პროვინცია შეეწიროს. მნიშვნელობა აქვს ინტონაციასაც. მოკლედ, მერე მივხვდი, რომ ჩემი შრომა უფრო ძვირი ღირდა… თარჯიმნობის წყალობით გავიცანი ქართველი სამხედროებიც, რომლებიც ჩვენი ქვეყნის ყველაზე საშიშ პროვინციაში – ჯალალაბადში ავღანელ ჯარისკაცებს სამხედრო ინსტრუქტაჟს უტარებდნენ. სხვა უცხოელებისგან განსხვავებით, ისინი სულსა და გულს დებდნენ საქმეში. თავიდან ძალიან მიკვირდა, მერე მივხვდი, რომ ჩვენი ეროვნული სატკივარი­ გულთან ახლოს მიჰქონდათ. ავღანეთში­ ყველა ფულის საკეთებლად ჩამოდის. ზოგს აწყობს კიდეც ომი, რადგან საქმე ექნება, ქართველებისთვის კი ასე არ იყო. ისინი განიცდიდნენ ჩვენს პრობლემებს, მშიერი ბავშვების გასაჭირს, რომლებიც ძალიან უბრალო ავადმყოფობის დროსაც კი პანტაპუნტით იხოცებიან. იმ ქართველებთან დღემდე მეგობრული ურთიერთობა მაქვს, რადგან ძალიან ძვირფასები არიან ჩემთვის.
 

– მანამდე არაფერი გსმენიათ ქართველების შესახებ?
– ვოლგოგრადის სკოლა-ინტერნატში “გრუზინებს” ეძახდნენ და ცნობილი იყო, რომ ძალიან თბილები და მეგობრულები­ იყვნენ, ბავშვები კი – ძალიან ჯიუტები­. მე მათთან ურთიერთობა არასდროს მქონია…

როდესაც ავღანეთში დავბრუნდი, შევიტყვე, რომ ჩვენი ქვეყნის სამხრეთით არსებობს საუკუნეების წინ ჩამოსული გურჯების დასახლება და იმ ტერიტორიაზე შესვლას თალიბებიც ერიდებიან, თუმცა მე იქ არასდროს ვყოფილვარ.

 

ჩვენ არ გვაქვს შესაძლებლობა, საკუთარი ქვეყანა მოვინახულოთ და შვილებს გავაცნოთ. აქ ომია და უნდა გადარჩე… ვინც მოახერხა და გამდიდრდა, თანა­მდებობები იყიდეს, უცხოეთში ვილები აქვთ, იარაღისა და ნარკოტიკების ბიზნესს­ მართავენ და ქაბულში უზარმაზარი სასახლეები აქვთ. კორუფცია ყველა სფეროში ყვავის.

 

კანონს ის ქმნის, ვისაც ფული აქვს. ბოდიშს გიხდით თქვენც და ქართველ მკითხველსაც, მაგრამ აქ ფულიანმა კაცმა შეიძლება მცირეწლოვანი­ ბავშვი (სქესს მნიშვნელობა არა აქვს) გააუპატიუროს და დაუსჯელი დარჩეს, რადგან კანონი არ არსებობს, მოძალადე ბავშვის მშობლებს დასცინის, ისინი კი ვერაფერს ეუბნებიან. მოსახლეობა ამ ტრაგიზმს ვერ აცნობიერებს…

 

ავღანური არმია თალიბების წინააღმდეგ ბრძოლაში ნადგურდება, არმიაში წასვლით მთელ ოჯახს საფრთხეს უქმნიან, ჩვენი ხელისუფლება და თალიბები კი გარიგებული არიან…

 

მოსახლეობის 97%-ს ელემენტარული განათლება არა აქვს, მთავრობა კი ამ უბედური, ცხოველებს დამსგავსებული ხალხის ხარჯზე მდიდრდება. ყველა სახელმწიფო უწყებას ამერიკა უხდის ფულს, მაგრამ ამ თანხას ავღანეთის ხელისუფლება ჯიბეში იდებს.
ვიღაცებმა დაიწყეს კორუფციული სქემის­ ჟურნალისტური გამოძიება, მაგრამ ზოგი მოკლეს, ზოგი კი იძულებული გახდა, ქვეყნიდან წასულიყო. მეც ცალკე თალ­იბები მდევნიან და ცალკე ხელისუფლება,­ მეუბნებიან, რომ ქვეყნის შიდა პრობლემებზე უცხოელებს ვუყვები, რითაც, თურმე, ტრადიციებს ვაყენებ შეურ­აცხყოფას… აქ ფული ყველაფერს წყვეტს. ამას წინათ თალიბი გაათავისუფლეს, რომელმაც სკოლა დაბომბა და ბავშვები­ დაიხოცნენ. ზოგს ლამის მთელი ბატალიონი ჰყავს ამოწყვეტილი. ნარკოტიკების წინააღმდეგ სახელმწიფო პროგრამაა შემუშავებული, მაგრამ ხელისუფლების პირველი პირები ამ ბიზნესით დღემდე მდიდრდებიან…
რამდენიმე წლის წინ ავსტრალიურ სამშენებლო კომპანიასთან ვმუშაობდი თარჯიმნად. კანადის საელჩოს აშენებდნენ. მშენებლობაზე ადგილობრივებიც იყვნენ დასაქმებული. ფეხსაცმელი არ ეცვათ. ზამთარი იყო, თოვდა. კანადელები ფეხშიშველა, ველურ ავღანელებს უცხოპლანეტელებივით უყურებდნენ და ფოტოებს უღებდნენ. უამრავი ასეთი ფაქტი არსებობს, ამიტომაც საერთაშორისო საზოგადოებისთვის ავღანეთი მხოლოდ ომსა და ტერორიზმთან ასოცირდება…

– საერთაშორისო ორგანიზაციებს აქვთ მუშაობის შესაძლებლობა?
– შეიძლება რამის შეცვლის სურვილი­ ჰქონდეთ, მაგრამ სიცოცხლეს არავინ სწირავს და არც გაემტყუნება, ამიტომ წერენ პროექტებს, რათა მიიღონ გრანტები და ავღანელი მაღალჩინოსნების ჯიბეებში მილიონობით დოლარი წავიდეს… რას ვერჩი ამერიკელს, ფრანგს ან ხორვატს, როდესაც ავღანელი ღუპავს თავის ქვეყანას?!
არსებობს პროვინციები, სადაც დენის შესახებ არაფერი სმენიათ. ვერ წარმოუდგენიათ, რომ არსებობს ღილაკი, რომელსაც თითს მიაჭერ და ნათურა აინთება, არც ტელევიზორის და მაცივრის შესახებ იციან…
ასეთ ადგილებს ხელისუფლება ვერ აკონტროლებს. ის თალიბანის ხელშია, რომელიც ასეთ სიბნელეს სათავისოდ იყენებს. მან იცის ავღანელებში რელიგიის ძალა და ამ უბედურებაში მოლებსაც რთავს.
შემუშავებული აქვთ იდეოლოგია, როგორ მოახდინონ გავლენა ამ უბედურ ადამიანებზე. “თალიბანის” ლიდერები ან მოლები მათ ეუბნებიან, ამერიკას ჩვენგან განსხვავებული რელიგია აქვს და მუსლიმებს ებრძვის, ამიტომ უნდა გავანადგუროთო!
პაკისტანში მოქმედებს სამხედრო, კარგად დაფინანსებული ორგანიზაცია “აისაი”, რომელიც ამაში დიდ ფულს იხდის.
– თქვენს ოჯახზეც გვიამბეთ…

– მეუღლე და ორი ბიჭი მყავს… მეუღლეს ჩაცმაშიც არ ვზღუდავ, ამიტომაც მერჩიან, ჩვენს ქალებს ცუდ მაგალითს აძლევო. აქ შეიძლება კაცი იმიტომ მოკ­ლან, რომ მან ქალიშვილს განათლება მისცა. ტრადიციას ებრძვისო, იტყვიან.

აქაურებს, თითოეულს შვიდი ცოლი ჰყავს. ფულიან ხალხს შეუძლია, 12-13 წლის გოგონა “იყიდოს”. 20 წლის ქალს 4-5 შვილი ჰყავს, უბედურები, დაავადებული არიან და 40 წლის ასაკში 70-ისას ჰგვანან. 45 წლამდე თუ მიაღწიეს, გაუმართლათ… მონებივით ცხოვრობენ, რადგან ცნება “ქალის უფლება” არ არსებობს.

– ქვეყნიდან წასვლაზე არ გიფიქრიათ?

– ერთი პროცენტი მაინც რომ მქონდეს აქედან წასვლის შანსი, მოვკიდებდი ხელს ჩემს შვილებს და ნებისმიერ ისეთ ქვეყანაში წავიდოდი, სადაც ომი არ იქნებოდა. მათ ვეტყოდი, დაივიწყეთ ავღანეთი, აქ არის თქვენი სამშობლო და შეიყვარეთ, იცხოვრეთ ისე, რომ ამ ქვეყნის ღირსეული მოქალაქეები იყოთ-მეთქი!.. უფროსი ბიჭი მეხუთე კლასშია. უმეტესად სახლში ვამეცადინებ, რადგან მეშინია, ვინმემ არ მომიკლას ან არ გააუპატ­იუროს. მისი თანატოლები უკვე ჰაშიშს ეწევიან, ქურდობენ, იარაღით დადიან… აქ სურსათის მაღაზიაში, შაქრისა და პურის გვერდით, ჰეროინი, ოპიუმი და ჰაშიში იყიდება. იარაღიც ქუჩაში იყიდება. თუ ოდესმე ქვეყნიდან წასვლა გვეღირსა, 20 წლისაც რომ იყოს, პირველ კლასში შევიყვან, რათა სრულფასოვანი განათლება მიიღოს, მაგრამ სხვა ქვეყანაში ლეგალური თავშესაფრის მიღება ძალიან ძნელია. ავღანელებს მთელი მსოფლიო კამიკაძეებად და ტერორისტებად გვიცნობს. ვიზაზე ოცნებაც სისულელეა, უკეთესობის პერსპექტივა კი არ ჩანს.
როდესაც ავღანელს ეუბნებიან, თუ შაჰიდის ქამარს გაიკეთებ და ურჯულოების გარემოცვაში თავს აიფეთქებ, სამოთხეში მოხვდებიო, ის თვალისდაუხამხამებლად მიდის სიკვდილზე… “თალიბები” რელიგიურ ფანატიზმს განსაკუთრებული წარმატებით იყენებენ. ერთხელ პოლიციაში ატირებული 12 წლის გოგონა მოვიდა, ძმამ შაჰიდის ქამარი ჩამაცვა და ერთ-ერთი სახელმწიფო დაწესებულების მისაღებში თავის აფეთქება მიბრძანა, მე კი ჯერ სიკვდილი არ მინდა, მაგრამ სახლში რომ დავბრუნდე, ძმა მომკლავსო.
ჩვენს ხალხს პროტესტის გრძნობა არა აქვს. ის მცირე განათლებული ნაწილი სახელმწიფო სამსახურშია და იმის შიშით, ესეც არ დაკარგოს, ხმას არ იღებს. აქ ქალს ოჯახის წევრები იმიტომ კლავენ, რომ ქმრის სისასტიკე ვერ აიტანა და გაიქცა.
– ძმასთან ურთიერთობა თუ გაქვთ?

– ტელეფონითა და ინტერნეტით ვეხმიანებით ერთმანეთს. როსტოვში ცხოვრობს. როდესაც ავღანეთში ვბრუნდებოდი, ვფიქრობდი, რომ ის არასწორად იქცეოდა, ახლა კი ვხვდები, ჩემზე ჭკვიანი აღმოჩნდა.

 

ქეთევან ნინუაhttp://tiflisnews.ge
საინფორმაციო სააგენტო tiflisnews.ge კონტაქტი- ☎️ 555 100 929

მეუფე ზენონი აცხადებს, რომ სინოდის სხდომის ხელახლა მოწვევის თაობაზე მღვდელმთავრებს მიმართავს

დმანისისა და აგარაკ-ტაშირის ეოისკოპოსის, ზენონ იარაჯულის განცხადებით, პატრიარქის ინტრონიზაციაზე ლაპარაკი არ შეიძლება, ვიდრე "ერთმანეთში ყველაფერი ნათელი არ გახდება", რადგან არსებობს კითხვები. შესაბამისი განცხადება მეუფე ზენონმა "ტვ პირველთან" გააკეთა. მეუფე ზენონის თქმით, აპირებს, მღვდელმთავრებს მიმართოს, სინოდის სხდომის მოწვევის თაობაზე. "ვიდრე ერთმანეთში ყველაფერი ნათელი არ გახდება, არავითარ არჩევნებზე, ინტრონიზაციაზე ლაპარაკი არ შეიძლება. ჩვენ გვაქვს ერთმანეთთან კითხვები, არსებობს საკითხები... მეუფე შიომ და მეუფეებმა თავისი თავები კანდიდატებად რომ დაასახელეს, რა უნდა მეთქვა მეუფე შიოსთვის, ვიდრე კანდიდატად თავს არ დაასახელებდა. დაასახელეს თავი კანდიდატებად თვითონ მიჰყავდათ სხდომა, დაგვღალეს დაგვქანცეს, სამი საათი უაზრო რაღაცაზე ვლაპარაკობდით. საკითხებზე სერიოზუალდ რომ დაიწყო საუბარი, ამას შინაგანი შემართებაც ხომ უნდა. ჩვენ შეგვიძლია მოვიწვიოთ სინოდის სხდომა, განა არ შეგვიძლია, შეგვიძლია, მოვიწვიოთ... მე რა თქმა უნდა მივმართავ ამათ, მღვდელმთავრებს - სხვებიც ალბათ. ჩვენ თუ ერთამენეთში არ გავერკვიეთ... იქნებ ცილს ვწამებთ ამ ადამიანს" , - აღნიშნა მეუფე ზენონმა და წამყვანის რეპლიკაზე, "გეყოლებათ მხარდამჭერები?", მეუფე ზენონმა თქვა: "რა თქმა უნდა". ასევე, გადაცემაში მეუფე ზენომა თქვა, რომ ასახელებნ ბიზნესმენს, რომელმაც მღვდელმთავრებს მეუფე შიოსთვის ხმის მიცემა სთხოვა. "თუ ბოლომდე მივყვებით, ისიც უნდა ვთქვათ, რომ ასახელებენ ადამიანს, ერთ-ერთ ბიზნესმენს, რომელიც რამდენიმე მღვდელმთავართან მივიდა და სთხოვს მეუფე შიოსთვის ხმას. მე არ ვიტყვი.. დაე, მათ თქვან, ვისთანაც მივიდა. მე გეუბნებით ფაქტს, ერთ-ერთ შემადგენელს, ასეთი შემთხვევები დაფიქსირდა", - განაცხადა მეუფე ზენონმა. ჟურნალისტის კითხვაზე, იყო თუ არა ეს ლევან ვასაძე, მეუფე ზენონი პასუხობს, რომ "არა, ლევან ვასაძე არა". ასევე, კითხვაზე, "ბატონ ვანო ჩხარტიშვილზე საუბრობთ თქვენ?", მეუფე ზენონმა აღნიშნა, რომ "ვისზეც არის საუბარი გამოჩნდება, მაგრამ მე დაბეჯითებით ვამბობ წყაროზე დაყრდნობით, ვიცით, ჩვენ მღვდელმთავრებმა, რომ ასეთი რაღაცები მოხდა, მარტო მე არ ვიცი". ამასთან, გადაცემაში მან თქვა, რომ მეუფე შიო პატრიარქად "საშიშია". "ახლა რის წინაშეც ჩვენ ვდგავართ, მე ვამბობ, რომ მეუფე შიო არის საშიში საქართველოს ეკლესიისთვის პატრიარქად", - განაცხადა მეუფე ზენონმა.

არქიმანდრიტი კირიონი – გელათში მიმდინარე კონსერვაცია-რესტავრაციის პროცესს მრავალი უმაღლესი დონის ექსპერტი ინოვაციურად აცხადებს, გელათი, როგორც ძეგლი, დღეს გადარჩენილია

გელათში მიმდინარე კონსერვაცია-რესტავრაციის პროცესი დღეს მსოფლიოში ერთ-ერთი მოწინავეა და მას მრავალი უმაღლესი დონის ექსპერტი დადებითად და ინოვაციურად აცხადებს, – ამის შესახებ გელათის რეაბილიტაციის დროებითი კომიტეტის თავმჯდომარის მოადგილემ, არქიმანდრიტმა კირიონმა (ონიანი) საქართველოს პირველი არხის გადაცემაში „დისკუსია აქტუალურ თემაზე“ განაცხადა.„ეს იყო ძალიან რთული, რადგან იყო ათწლეულობით შეუქცევადი და გართულებული პროცესი, რასაც სახელმწიფო ვერ მოერია, გელათის გართულებულ მდგომარეობას ვერ მოერივნენ პროფესიული წრეები და ეკლესია შევდიოდით ამ სირთულეში. რომ არა მეუფე შიოს სიმტკიცე და მისი სარწმუნოებრივი და ეროვნული ვალდებულება გელათის მიმართ, დღეს ის შედეგი, რაც ჩვენ ღვთის წყალობით მივიღეთ გელათის რეაბილიტაციაში, ვერ იქნებოდა. ეკლესიის ჩართვა გელათის რეაბილიტაციის პროცესში იყო მისი გადარჩენა და დღეს მე, როგორც ამ პროცესის მონაწილეს, ხმამაღლა შემიძლია ვთქვა, რომ გელათი, როგორც ძეგლი, დღეს გადარჩენილია“, – განაცხადა არქიმანდრიტმა კირიონმა.როგორც არქიმანდრიტმა კირიონმა აღნიშნა, ძეგლის გადახურვა გუნდისთვის უზარმაზარი გამოწვევა იყო.„მსოფლიო მემკვიდრეობის ცენტრის მხრიდან დავალება იყო მიღებული საქართველოს მიმართ მთელი სამი წლის განმავლობაში და ამის გამო შესრულდა 20-მდე პროექტი. ეს ოცივე პროექტი იძლეოდა შეთავაზებას, რომელიც განუხორციელებელი იყო. ერთი პროექტით, რაღაც ტიპის კონსტრუქციები ამოდიოდა გელათის მონასტრამდე, მაგრამ ვეღარ შედიოდა გელათის მონასტრის გალავანში; მეორე ტიპის პრობლემები იყო, რომ ეს კონსტრუქციები კი შედიოდა გალავანში, მაგრამ უკვე იმ მასშტაბის და სიმძლავრის ამწე ვეღარ შედიოდა, რომელიც ამ კონსტრუქციებს აიტანდა, დადგამდა და ააწყობდა გელათის ირგვლივ. ამიტომ, ჩვენი გამოწვევა იყო ძალიან რთული. ბოლოს იმუშავა ამაზე იტალიურმა ჯგუფმაც, რომელიც ჩამოყვანილი იყო უკანასკნელ პერიოდში, მათაც შექმნეს პროექტი და ასევე მათაც ბოლოში ეწერათ, რომ სამწუხაროდ, ამ შემზღუდვების გამო ეს პროექტი ვერ განხორციელდება. ამიტომ, როდესაც ეკლესია მივადექით ამ ურთულეს ბარიერს, ჩვენ გვქონდა ასევე მსოფლიო მემკვიდრეობის ცენტრთან კითხვა, თქვენ ხომ არ გვეტყვით რამე გამოსავალს, რომელსაც ჩვენ უკვე დავეყრდნობით და აქედან ავაგებთ ჩვენს ამ საქმიანობას. მათ თქვეს, რომ არა, ჩვენ არაფერი ასეთი მოსაზრება არ გვაქვს, გიდასტურებთ, რომ ძალიან რთული გამოწვევა გაქვთ, მოდით, თქვენ დაიწყეთ ამაზე ფიქრი, პასუხისმგებლობა არის თქვენი, ეს თქვენი ვალდებულებაა და ჩვენ თუ დახმარება შეგვეძლება, დაგეხმარებით. მადლობა ღმერთს, ქართველი არქიტექტორი ვახტანგ ზესაშვილი შეუდგა ამ პროექტის განხორციელებას, ამაში ჩაერთო ასევე მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე დიდი გიგანტი და მოწინავე გერმანული კომპანია „ლეიერი“ და მათი ერთობლივი მუშაობით შეიქმნა დღევანდელი გადახურვა, რაც ახლა უკვე აქვს გელათს“, – განაცხადა არქიმანდრიტმა კირიონმა.მისი თქმით, ეს არის უნიკალური გადახურვა იმ კუთხით, რომ 286 ტონა მასა, რომელიც აგებული არის გელათის ირგვლივ, არც ერთი წერტილით არ ეყრდნობა გელათის ტაძარს.„ანუ, ეს ნიშნავს იმას, რომ ჩვენ აბსოლუტურად სრულყოფილ დონეზე შევასრულეთ დავალება. ეს გადახურვა რამე წერტილებში გელათის გადახურვებს თუ დაეყრდნობოდა, ჩვენი მთავარი ამოცანა შეუსრულებელი ხდებოდა, რადგან ეს გადახურა შეიქმნა, რათა ჩვენ ამ ცუდ გადახურვებს, რომელიც გელათს აქვს, კრამიტის, რომელიც არის უხარისხო მთლიანად და ამან გამოიწვია მთელი რიგი პრობლემები ინფილტრაციის ტაძარზე, ვეღარ ავხდიდით, რადგან ეს ჩვენი დროებითი გადახურა მას ეყრდნებოდა. როცა ამ გადახურვას მოვრჩით, საქართველოში ჩამოსული იყო იუნესკო-ს მიერ გამოგზავნილი მონიტორინგის მისია და ბატონმა ტრეპიმ თქვა – ვერ დავმალავ ემოციას, ამის დამალვა შეუძლებელია, თუმც ეს არ შეიძლება, მე გავაკეთო, როგორც რეაქციული კომისიის წევრმა, მაგრამ ეს არის ზღაპარი, მე ამას არ მოველოდი და ვერ წარმოვიდგენდი, თუ თქვენ ამ დავალებას ამ ხარისხით და ამ სახით შეასრულებდითო“, – განაცხადა არქიმანდრიტმა კირიონმა.მისივე თქმით, დღეს შეიძლება, მოქალაქეები ამას უყურებენ მარტივად, მაგრამ ეს არის ურთულესი საინჟინრო ნაგებობა, რომელსაც დღეს ჩვენ ვხედავთ.„ამავე დროს, ეს გადახურვა იძლევა აბსოლუტურ კომფორტს, რომ სპეციალისტებმა წლის ნებისმიერ პერიოდში, მნიშვნელობა არ აქვს, ზამთარია, გაზაფხული, ზაფხული, თუ შემოდგომა, იმუშაონ ძეგლზე, მის გადახურვაზე და კონსერვაციაზე“, – განაცხადა არქიმანდრიტმა კირიონმა.

კონსტიტუციონალისტ ვახტანგ ხმალაძეს სა­ზო­გა­დო­ე­ბის დახმარება ესაჭიროება

გუ­შინ სო­ცი­ა­ლურ ქსელ­ში გავ­რცელ­და ინ­ფორ­მა­ცია, რომ კონ­სტი­ტუ­ცი­ო­ნა­ლისტ ვახ­ტანგ ხმა­ლა­ძეს სა­ზო­გა­დო­ე­ბის დახ­მა­რე­ბა სჭირ­დე­ბა. ინ­ფორ­მა­ცია სო­ცი­ა­ლურ ქსელ­ში მის­მა დის­შვილ­მა გა­ავ­რცე­ლა."ჩემს ბი­ძას, ვახ­ტანგ ხმა­ლა­ძეს, ფი­ზი­კოსს და კონ­სტი­ტუ­ცი­ო­ნა­ლისტს, რო­მელ­მაც მთე­ლი ცხოვ­რე­ბა გა­ნათ­ლე­ბას, ქარ­თუ­ლი სა­ხელ­მწი­ფოს გან­ვი­თა­რე­ბა­სა და წინსვლას მი­უ­ძღვნა, ახლა თქვე­ნი მხარ­ში დგო­მა სჭირ­დე­ბა. მას ჯან­მრთე­ლო­ბის პრობ­ლე­მის გამო ესა­ჭი­რო­ე­ბა სა­ზღვარ­გა­რეთ მკურ­ნა­ლო­ბა. არ­ტე­რი­ის ეს კონ­ცერ­ტიც ამას ეძღვნე­ბა" - და­წე­რა თა­მუ­ნა ჯა­ფა­რი­ძემ.

ზურაბ ჯაფარიძე – პარტიები ვერ ამობილიზებენ ხალხსო, გეგონება, ბუჩქებში მყავდეს ხალხი დამალული და გამოყვანა მეზარებოდეს, ისიც არ მესმის, რატომ ფიქრობს ვინმე, რომ ხალხის გაღვიძების...

26 მაისის აქციაზე მესმის და ვკითხულობ სხვადასხვა ტექსტს: ასჯერ გამოვედით და მერე რა, ვიდრე ალტერნატივა არ გამოჩნდება, არაფერს აზრი არ აქვს, ოპოზიცია არ ვარგა – ყველა უნიჭო ამას იმეორებს, თითქოს ვინმეს განსაკუთრებული ვალდებულებები გვქონდეს, სასწაულები ჩავიდინოთ, – ამის შესახებ „გირჩი – მეტი თავისუფლების“ ლიდერმა, ზურაბ ჯაფარიძემ ფეისბუქლაივის დროს განაცხადა.მისივე თქმით, 26 მაისს თსუ-დან მსვლელობა გაიმართება პარლამენტის შენობისკენ.„26 მაისს, 19:00 საათზე დაანონსებულია აქცია, თსუ-დან მსვლელობა პარლამენტის შენობისკენ. ალიანსმა დააანონსა. შემდეგ მესმის და ვკითხულობ სხვადასხვა ტექსტს ამ აქციაზე: რა არის მიზანი, რატომ უნდა გამოვიდეთ, ასჯერ გამოვედით და მერე რა, ვიდრე ალტერნატივა არ გამოჩნდება, არაფერს აზრი არ აქვს, ოპოზიციის ბრალია ყველაფერი, ოპოზიცია არ ვარგა. ეს კლასიკაა უკვე. ყველა უნიჭო და უტრაკო ამას იმეორებს ოცდაოთხი შვიდზე, სოციალურ ქსელში იქნება თუ ტელევიზორში. თითქოს ვინმეს, ან მე, ან რომელიმე სხვა მოქალაქეს რაღაც განსაკუთრებული ვალდებულებები გვქონდეს, სასწაულები ჩავიდინოთ. კიდევ არის ის, რომ პარტიები ვერ ამობილიზებენ ხალხსო. გეგონება, მე სადმე ბუჩქებში მყავდეს ხალხი დამალული და ამ ხალხის გამოყვანა მეზარებოდეს. მოკლედ, ტონა აზრია. ერთ სულზე ოცი აზრი მოდის, მათ შორის, ხშირად ურთიერთგამომრიცხავი. ისიც არ მესმის, რატომ ფიქრობს ვინმე, რომ ხალხის გაღვიძების ვალდებულება გაქვს, რადგან პოლიტიკოსი გქვია. კაი, ნუ გაატრაკე, მართლა, კაცო! პოლიტიკოსი მქვია და ამიტომ რაღაც განსაკუთრებული ვალდებულებები მაქვს? ვისაც პოლიტიკოსებს ეძახით, რამდენი ადამიანია ეგეთი, ორი ათეული ალბათ, ეგ ხალხი რომ უცებ პენსიაზე გავიდეს, ჩემი ჩათვლით, ან უბრალოდ ვთქვათ, რომ დავიღალეთ, მოგვბეზრდა, აღარ გვინდა, შვილებს, გვინდა, მივხედოთ, ან შეიძლება დაგვიჭირონ, ან, მაგალითად, აგერ გვკრძალავენ, შემდეგ შენ რას აპირებ? კონკრეტულად შენ, ბრძნულ აზრებს რომ აფრქვევ, მაგით რომ ხარ დაკავებული ან მაგასაც არ აკეთებ? შემდეგ ვისკენ იშვერ თითს და როგორ აგრძელებ ამ რაღაც უთავმოყვარეო წუმპეში ცხოვრებას? მერე ვის აბრალებ ყველაფერს, მათ შორის, საკუთარ სიმხდალესა და უუნარობას? ალბათ მოიგონებ რამეს, ენას ძვალი არ აქვს. სხვა თუ არაფერი, გადაბარგდები იმ მრავალრიცხოვანი ადამიანების რიგებში, რომლებიც ახლა ელოდებიან ახალი ქართველი მადიარის გამოჩენას ან რუსეთის დაშლას, რადგან ამ წუთში ეგ არის ყველაზე უსაფრთხო, თან მოდური თავშესაფარი ყველა შეშინებულისთვის ან ნაადრევად დაღლილისთვის“, – განაცხადა ზურაბ ჯაფარიძემ.ზურაბ ჯაფარიძემ ისაუბრა იმ მიზეზებზე, რატომაც, მისი აზრით, ხალხი 26 მაისს აქციაზე უნდა გავიდეს.„იმავეს გავიმეორებ, რაც ათასჯერ მითქვამს. ასეთი რეჟიმები ყოველთვის დგას ტყუილებზე. ტყუილი არის რეჟიმის სისხლი. მის გარეშე ის უბრალოდ ჩამოიშლება. ერთ-ერთი მთავარი ტყუილი, რაზეც ეს რეჟიმი დგას და მისი მილიონერი მსახურები დგანან, არის ის, რომ ისინი თითქოს უმრავლესობა არიან. ყოველ ჯერზე, როდესაც ქუჩაში გამოდის ბევრი ხალხი, ეს მითი ინგრევა. მათ ნაყიდ თუ დაშინებულ მხარდამჭერებში ჩნდება ბზარი. „იმედის“, „პოსტივის“ და „რუსთავი 2“-ის პროპაგანდას აკლდება ძალა ყოველთვის, როცა ბევრი ხალხი გამოდის ქუჩაში. იმედი უჩნდებათ სისტემის სამსახურში მყოფ ადამიანებს, რომლებსაც ასევე ყელში აქვთ ამოსული ეს რეალობა, შეიძლება ჩვენზე მეტადაც კი, შეიძლება ჩვენზე მეტადაც უნდოდეთ ცვლილებები, ასევე ციხეში მყოფ ადამიანებს, რომლებიც მხოლოდ საჩვენებლად დასაჯეს, რომ სხვებმა ვერ გაბედონ ხმის ამოღება, ნაწამებ ადამიანებს, რომლებმაც ვერ იპოვეს სამართალი, ჯოჯოხეთი გაიარეს. ბოლოს და ბოლოს, ჩვენ ვხედავთ ერთმანეთს, რომ ისევ იქ ვართ, ისევ ვაგრძელებთ ბრძოლას, ერთმანეთს რაღაცნაირად ვავსებთ იმედით, რწმენით. ჩვენი მეგობრები ხედავენ, რომ ვაგრძელებთ ბრძოლას და მათაც მეტი მოტივაცია უჩნდებათ, რაღაცნაირად დაგვეხმარონ. ბევრნი თუ გამოვდივართ, მაშინ ხდება ეს, მაგრამ რაიმე მიზეზით – უიმედობის, დაღლილობის, სიზარმაცის, გაურკვევლობის გამო როდესაც რჩები სახლში, რეჟიმი უფრო მარტივად ყიდის თავისი ტყუილების კასკადს, რომ ისინი არიან უმრავლესობა, ისინი წარმოადგენენ ქართველ ხალხს, რომ ხალხში პროტესტი, ბრაზი, ცვლილებების სურვილი არ არის ან აღარ არის, ჩვენ შევეგუეთ იმას, რომ ახალგაზრდები აწამეს, გოგოები სცემეს, ქალები, რომლებიც ღირსებას იცავდნენ, ციხეში ჩასვეს, ქვეყანა მოაქციეს სრულ იზოლაციაში, ცხოვრება გააძვირეს, ქაჯები, უნიჭოები აღაზევეს და დაგვასვეს თავზე, ფუფუნებაში, სასახლეებში ცხოვრობენ; იპარავენ ბაგა-ბაღების, ჯარისკაცების, მოხუცთა თავშესაფრების ფულებს, სახლში, სეიფში ულაგიათ მილიონები და ოქროს ზოდები. მათ შორის, ის ადამიანები, რომლებსაც პრემიერსა და პრეზიდენტს ეძახიან, ლაქიებად ჰყავს დაყენებული ვიღაც ფულიან კაცს. ის ორი მთელი მონდომებით, სიამაყით ასრულებს ამ როლებს. ამ ყველაფერს თუ გააპროტესტებ, მათ შორის, შეიძლება, ტროტუარზე დგომის გამო გაგიშვან ციხეში ერთი წლით. სახლში როდესაც რჩები, თითქოს ამ ყველაფერს შევეგუეთ. ყოველ ჯერზე, როდესაც რჩები სახლში, ამას აწერ ხელს. რეჟიმის პროპაგანდა ამას გაყიდის, რომ დაგაკარგვინა არა უბრალოდ ყველაფერი, რასაც მთელი ცხოვრება გასწავლიდნენ და რაც საამაყოდ გქონდა, არამედ ადამიანობა, გაქცია პირუტყვად, რომ აღარ გინდა და აღარ შეგიძლია ხმის ამოღება. ამიტომ უნდა გამოხვიდე 26 მაისს, დაამტკიცო საწინააღმდეგო, რომ ხარ ისევ ადამიანი. პირველ რიგში, დაუმტკიცო საკუთარ თავს, თორემ სხვების თვალში რა გამოჩნდები, მაგას რა დიდი მნიშვნელობა აქვს. 26 მაისი არის დამოუკიდებლობის დღე, 26 მაისი თავისთავად არის ძალიან მნიშვნელოვანი თარიღი. ისედაც ცხადია, ამ დღეს უნდა გამოვდიოდეთ გარეთ, მაგრამ ამ წუთში ვართ სხვა რეალობაში, სხვა ბრძოლაში და უფრო ფუნდამენტური რაღაცები გაქვს მოსაგვარებელი, რათა დამოუკიდებლობაც არ დავკარგოთ ან დამოუკიდებლობას რაიმე ფასი, შინაარსი, აზრი, ღირებულება ჰქონდეს. 26 მაისს, 19:00 საათზე თსუ-თან, გადაეცით ყველას“, – განაცხადა ჯაფარიძემ.

რომის პაპი ლეო XIV ტრამპის მხრიდან მორიგი კრიტიკის შემდეგ აცხადებს, რომ მშვიდობაზე საუბრით ქრისტიანული გზავნილის გავრცელება სურს

რომის პაპი ლეო XIV აშშ-ის პრეზიდენტის დონალდ ტრამპის მხრიდან მორიგი კრიტიკის შემდეგ აცხადებს, რომ მშვიდობაზე საუბრით ქრისტიანული გზავნილის გავრცელება სურს.თუმცა, მისივე თქმით, ადამიანებს კრიტიკის უფლება აქვთ.„ეკლესიის მისია არის სახარების ქადაგება, მშვიდობის ქადაგება. ვინმეს თუ სურს, გამაკრიტიკოს იმისთვის, რომ სახარებას ვქადაგებ… იმედი მაქვს, უბრალოდ მომისმენენ, ღვთის სიტყვების ღირებულების გამო“, – განაცხადა რომის პაპმა.ცნობისთვის, აშშ-ის პრეზიდენტმა, დონალდ ტრამპმა განაცხადა, რომ ლეო XIV კათოლიკეებს საფრთხეს უქმნის. „კათოლიკური ეკლესიის ხელმძღვანელი თეირანს ეხმარება და მსოფლიოს ნაკლებად უსაფრთხოს ხდის“, – აღნიშნა ტრამპმა.

ბოლო სიახლეები