შაბათი, თებერვალი 28, 2026

ბავშვს სახლში ვამეცადინებ, მეშინია, ვინმემ არ მომიკლას ან არ გააუპატ­იუროს

“ომის სამშობლოში” ომი არასდროს დასრულდება”
“ცხოვრება ომში” – ამ ორ სიტყვაში­ შეიძლება ჩატიო ის უბედურება, რომელზეც ავღანელი სამხედრო თარჯიმანი სამი აბდულ ჯაფარი გვიამბობს. “ჯოჯოხეთი მიწაზე” – ასე უწოდებს ამ საშინელებას უცხოური მედია, რასაც ჩვენი რესპონდენტიც ეთანხმება. ის ქართველ სამხედროებთან­ დიდი ხნის განმავლობაში­ მუშაობდა და სწორედ მათი დახმარებით გავიცანი. ახალგაზრდა ავღანელი თავის სამშობლოში მიმდინარე უსასრულო ომის უმძიმეს შედეგებზე გვიამბობს.
სამი აბდულ ჯაფარი:
– როდესაც ჩემი უცხოელი მეგობრები მირეკავენ, რა ხდება ავღანეთშიო, ვეუბნები,

რა უნდა ხდებოდეს “ომის სამშობლოში”, ომია და არა მგონია, ოდესმე დასრულდეს-მეთქი. ეს არის ქვეყანა, სადაც სახლშიც კი ვერ გრძნობ თავს უსაფრთხოდ. წლებია, დამოუკიდებელი სამხედრო თარჯიმანი ვარ. უამრავი ქვეყნის წარმომადგენელთან მომიწია ურთიერთობამ­ და როდესაც მათი თვალით ვუყურებ ავღან­ეთს, არც მიკვ­ირს, გიჟები რომ ვგონივართ.

ავღანეთში, კუნდუზის პროვინციაში

დავიბადე. მამა ჩვენს ქალაქში სკოლის დირექტორი იყო. როდესაც ტაჯიკეთსა­ და ავღანეთს შორის შეტაკება მოხდა, ბასმაჩებმა (შუა აზიაში საბჭოთა ხელისუ­ფლების წინააღმდეგ მებრძოლი ნაციონალისტური ბანდების მეომრები) მოკლეს, რადგან სწავლა ავღანური ტრადიციებისთვის კატეგორიულად მიუღებელია. იმ ომსა და უბედურებაში დედას ორი პატ­არა შვილი დავრჩით, რაც, ფაქტობრივად, უპატრონოდ დარჩენას ნიშნავდა. ჩვენი­ ტრადიციით, კაცის გარეშე ქალს დიდხანს არავინ დატოვებს. დედა ნერვიულობისგან ავად გახდა და მამას სიკვდილს გადაჰყვა. მე და ჩემი უმცროსი ძმა რაფი დავობლდით… 1985 წელს ხელისუფლებამ ორივე­ რუსეთში, ვოლგოგრადის სკოლა-ინტერნატში გაგვგზავნა. ეს იყო ავღანეთის მაშინდელი სახელმწიფოს პროგრამა დევნილი ბავშვებისთვის. ავღანეთის ომის, შიმშილისა და მუდმივი­ საფრთხის შემდეგ­ მე და ჩემი ძმა იქ საოც­რად მშვიდად ვგრძნობდით თავს. სკოლა-ინტერნატში ჩვენთან ერთად 250-ზე მეტი ავღანელი ბავშვი იყო. ვოლგოგრადის ბავშვთა სახლი ჩემს ცნობიერებას ტკბილად შემორჩა. კარგად გვაცმევდნენ და კარგად გვაჭმევდნენ, ზაფხულობით კი სხვადასხვა კურორტზე დავყავდით.
აქ, ავღანეთში, გადარჩენისთვის ბრძოლა უფროა, ვიდრე – ცხოვრება. ძალიან ძნელია, მუდმივ ჯოჯოხეთში ადამიანის სახე არ დაკარგო. როდესაც განსაცდელის წინაშე ვდგებოდი, ბავშვთა სახლში გატ­არებულ დღეებს ვიხსენებდი – კარგი ადამიანებიც ხომ არსებობენ დედამიწაზე, ვისაც სიკეთის კეთება შეუძლიათ-მეთქი.

 

– ავღანეთში დაბრუნდით?
– ავღანეთიდან საბჭოთა ჯარების გამოსვლიდან სამი წლის შემდეგ – 1992 წელს შეიარაღებულმა ოპოზიციამ პრეზიდენტ ნაჯიბულას მმართველობა დაამხო. ქვეყნის სათავეში მოჯაჰედები მოვიდნენ. რუსეთის სკოლა-ინტერნატებსა და ბავშვთა სახლებში განაწილებულ ავღანელებს გამოგვიცხადეს, აქ ყოფნას ვეღარ შეძლებთ, თქვენს ქვეყანაში უნდა დაბრუნდეთ, ვინც არ დაბრუნდება, ქუჩაში აღმოჩნდება, ჩვენი სახელმწიფო ვეღარ გარჩენთო!.. ეს ტრაგედია იყო, რადგან ჯერ პატარები­ ვიყავით. იყვნენ ისეთებიც, ვინც უკვე კოლეჯში სწავლობდნენ და თავსაც ირჩენდნენ – რუსეთიდან ავღანეთში ჩატანილი ნივთებით ვაჭრობდნენ, თუმცა ბევრმა ავღანეთში დაბრუნებას ვოლგოგრადის ქუჩებში ცხოვრება არჩია და მათხოვრობით, ქურდობით ირჩენდნენ თავს. ბევრი დაიღუპა კიდეც…
მეცხრე კლასში ვიყავი. მეც სხვებივით გამრიცხეს სკოლიდან. ძმა ჩემზე პატარა იყო. დამოუკიდებელი ცხოვრებისთვის ორივე მოუმზადებელი ვიყავით. მე ქუჩაში ყოფნას ავღანეთში დაბრუნება ვარჩიე, ჩემი ძმა კი რუსეთში დარჩა…
– ავღანეთში ვისთან დაბრუნდით?

– უბრალოდ, ჩემს ქვეყანაში დავბ­რუნდი. მეგონა, ცხოვრების ნორმალურად გაგრძელებას შევძლებდი. ჩემი ნათესავებ­იდან ზოგი გაქცეული იყო, ზოგიც – მოკლული… ამ დაწყევლილ და ღვთისგან დავიწყებულ მიწაზე მაშინაც ომი იყო. ჩემი ჩამოსვლიდან ერთი თვის განმავლობაში ხელისუფლება სამ-ოთხჯერ შეიცვალა. მშობლიურ კუნდუზის პროვინციაში აღარ დავბრუნებულვარ, ქაბულში დავრჩი. ქუჩაში ვცხოვრობდი. ვიღაცის ფარდულს შევაფარე თავი. საჭმელს მათხოვრობით ვშოულობდი, ხანდახან ვიპარავდი­ კიდეც. თუმცა შემიძლია დავიფიცო, რომ ამას მხოლოდ მაშინ­ ვაკეთებდი, როცა გამოუვალ მდგომარეობაში ვიყავი… ომი სხვა რამეა, აქ კი ავღანელები­ ერთმანეთს ხოცავდნენ, ტაჯიკები ავღანელებს ებრძოდნენ, პუშტუნები – აზარებს,­ აზარები კიდევ – სხვებს… ყოველდღე თავბედს ვიწყევლიდი, ამ დანაღმულ მიწაზე­ რომ დავბრუნდი, მაგრამ გვიანი იყო. მხოლოდ პაკისტანში შემეძლო წასვლა და წავედი კიდეც. შავი სამუშაოს შოვნას ძლივს ვახერხებდი. ვმუშაობდი ყველგან, სადაც კი პურის ფულსა და ღამის გასათევს მომცემდნენ. ასე გაგრძელდა წლები. მერე მივხვდი, რაღაც უნდა მეღონა. მხოლოდ იმდენს მიხდიდნენ, რომ შიმშილით არ მოვმკვდარიყავი…­ დღემდე ასეა – მდიდრები მაღაზიებს ხსნიან­ და მუშახელს ისე ცოტას უხდიან, რომ არ დაიხოცონ. შავ მუშად მოწყობაც­ სანატრელია. სწავლა-განათლებისთვის ვის სცალია, ან სად არის სასწავლებლები?! ყველაფერი, რაც ვიცი – ხელობა თუ ენები, თვითონ ვისწავლე.

 

– რამდენი ენა იცით?
– შვიდი – ორი ავღანური სახელმწიფო ენა (პუშტუ და დარი), სპარსული, რუსული, ინგლისური, ურდუ (ინდურის ნაირსახეობა) და ფრანგული… ინდური პაკისტანში ვისწავლე (იქ ოთხი ენაა გავრცელებული: ურდუ, პენჯაბური, სინდური და სირაიკი). აქაურების უმეტესობამ რამდენიმე უცხო ენა იცის და მაინც ერთ-ერთი ყველაზე ღატაკი, ჩამორჩენილი და განუვითარებელი ქვეყანა ვართ.

 

თავდაპირველად მცირე გასამრჯელოზეც თანახმა ვიყავი. უცხოელებისთვის­ ავღანელი გაჭირვებული ქვეყნის შვილია და მიზერულ თანხას მიხდიდნენ, არადა,­ საერთაშორისო ორგანიზაციებთან ვთან­ა­მშრომლობ, რომლებსაც თალიბებსა და “ისლამური სახელმწიფოს” წევრებთანაც უწევთ ურთიერთობა და ერთ არასწორ სიტყვას შეიძლება­ რამდენიმე ადამიანი, ან სულაც პროვინცია შეეწიროს. მნიშვნელობა აქვს ინტონაციასაც. მოკლედ, მერე მივხვდი, რომ ჩემი შრომა უფრო ძვირი ღირდა… თარჯიმნობის წყალობით გავიცანი ქართველი სამხედროებიც, რომლებიც ჩვენი ქვეყნის ყველაზე საშიშ პროვინციაში – ჯალალაბადში ავღანელ ჯარისკაცებს სამხედრო ინსტრუქტაჟს უტარებდნენ. სხვა უცხოელებისგან განსხვავებით, ისინი სულსა და გულს დებდნენ საქმეში. თავიდან ძალიან მიკვირდა, მერე მივხვდი, რომ ჩვენი ეროვნული სატკივარი­ გულთან ახლოს მიჰქონდათ. ავღანეთში­ ყველა ფულის საკეთებლად ჩამოდის. ზოგს აწყობს კიდეც ომი, რადგან საქმე ექნება, ქართველებისთვის კი ასე არ იყო. ისინი განიცდიდნენ ჩვენს პრობლემებს, მშიერი ბავშვების გასაჭირს, რომლებიც ძალიან უბრალო ავადმყოფობის დროსაც კი პანტაპუნტით იხოცებიან. იმ ქართველებთან დღემდე მეგობრული ურთიერთობა მაქვს, რადგან ძალიან ძვირფასები არიან ჩემთვის.
 

– მანამდე არაფერი გსმენიათ ქართველების შესახებ?
– ვოლგოგრადის სკოლა-ინტერნატში “გრუზინებს” ეძახდნენ და ცნობილი იყო, რომ ძალიან თბილები და მეგობრულები­ იყვნენ, ბავშვები კი – ძალიან ჯიუტები­. მე მათთან ურთიერთობა არასდროს მქონია…

როდესაც ავღანეთში დავბრუნდი, შევიტყვე, რომ ჩვენი ქვეყნის სამხრეთით არსებობს საუკუნეების წინ ჩამოსული გურჯების დასახლება და იმ ტერიტორიაზე შესვლას თალიბებიც ერიდებიან, თუმცა მე იქ არასდროს ვყოფილვარ.

 

ჩვენ არ გვაქვს შესაძლებლობა, საკუთარი ქვეყანა მოვინახულოთ და შვილებს გავაცნოთ. აქ ომია და უნდა გადარჩე… ვინც მოახერხა და გამდიდრდა, თანა­მდებობები იყიდეს, უცხოეთში ვილები აქვთ, იარაღისა და ნარკოტიკების ბიზნესს­ მართავენ და ქაბულში უზარმაზარი სასახლეები აქვთ. კორუფცია ყველა სფეროში ყვავის.

 

კანონს ის ქმნის, ვისაც ფული აქვს. ბოდიშს გიხდით თქვენც და ქართველ მკითხველსაც, მაგრამ აქ ფულიანმა კაცმა შეიძლება მცირეწლოვანი­ ბავშვი (სქესს მნიშვნელობა არა აქვს) გააუპატიუროს და დაუსჯელი დარჩეს, რადგან კანონი არ არსებობს, მოძალადე ბავშვის მშობლებს დასცინის, ისინი კი ვერაფერს ეუბნებიან. მოსახლეობა ამ ტრაგიზმს ვერ აცნობიერებს…

 

ავღანური არმია თალიბების წინააღმდეგ ბრძოლაში ნადგურდება, არმიაში წასვლით მთელ ოჯახს საფრთხეს უქმნიან, ჩვენი ხელისუფლება და თალიბები კი გარიგებული არიან…

 

მოსახლეობის 97%-ს ელემენტარული განათლება არა აქვს, მთავრობა კი ამ უბედური, ცხოველებს დამსგავსებული ხალხის ხარჯზე მდიდრდება. ყველა სახელმწიფო უწყებას ამერიკა უხდის ფულს, მაგრამ ამ თანხას ავღანეთის ხელისუფლება ჯიბეში იდებს.
ვიღაცებმა დაიწყეს კორუფციული სქემის­ ჟურნალისტური გამოძიება, მაგრამ ზოგი მოკლეს, ზოგი კი იძულებული გახდა, ქვეყნიდან წასულიყო. მეც ცალკე თალ­იბები მდევნიან და ცალკე ხელისუფლება,­ მეუბნებიან, რომ ქვეყნის შიდა პრობლემებზე უცხოელებს ვუყვები, რითაც, თურმე, ტრადიციებს ვაყენებ შეურ­აცხყოფას… აქ ფული ყველაფერს წყვეტს. ამას წინათ თალიბი გაათავისუფლეს, რომელმაც სკოლა დაბომბა და ბავშვები­ დაიხოცნენ. ზოგს ლამის მთელი ბატალიონი ჰყავს ამოწყვეტილი. ნარკოტიკების წინააღმდეგ სახელმწიფო პროგრამაა შემუშავებული, მაგრამ ხელისუფლების პირველი პირები ამ ბიზნესით დღემდე მდიდრდებიან…
რამდენიმე წლის წინ ავსტრალიურ სამშენებლო კომპანიასთან ვმუშაობდი თარჯიმნად. კანადის საელჩოს აშენებდნენ. მშენებლობაზე ადგილობრივებიც იყვნენ დასაქმებული. ფეხსაცმელი არ ეცვათ. ზამთარი იყო, თოვდა. კანადელები ფეხშიშველა, ველურ ავღანელებს უცხოპლანეტელებივით უყურებდნენ და ფოტოებს უღებდნენ. უამრავი ასეთი ფაქტი არსებობს, ამიტომაც საერთაშორისო საზოგადოებისთვის ავღანეთი მხოლოდ ომსა და ტერორიზმთან ასოცირდება…

– საერთაშორისო ორგანიზაციებს აქვთ მუშაობის შესაძლებლობა?
– შეიძლება რამის შეცვლის სურვილი­ ჰქონდეთ, მაგრამ სიცოცხლეს არავინ სწირავს და არც გაემტყუნება, ამიტომ წერენ პროექტებს, რათა მიიღონ გრანტები და ავღანელი მაღალჩინოსნების ჯიბეებში მილიონობით დოლარი წავიდეს… რას ვერჩი ამერიკელს, ფრანგს ან ხორვატს, როდესაც ავღანელი ღუპავს თავის ქვეყანას?!
არსებობს პროვინციები, სადაც დენის შესახებ არაფერი სმენიათ. ვერ წარმოუდგენიათ, რომ არსებობს ღილაკი, რომელსაც თითს მიაჭერ და ნათურა აინთება, არც ტელევიზორის და მაცივრის შესახებ იციან…
ასეთ ადგილებს ხელისუფლება ვერ აკონტროლებს. ის თალიბანის ხელშია, რომელიც ასეთ სიბნელეს სათავისოდ იყენებს. მან იცის ავღანელებში რელიგიის ძალა და ამ უბედურებაში მოლებსაც რთავს.
შემუშავებული აქვთ იდეოლოგია, როგორ მოახდინონ გავლენა ამ უბედურ ადამიანებზე. “თალიბანის” ლიდერები ან მოლები მათ ეუბნებიან, ამერიკას ჩვენგან განსხვავებული რელიგია აქვს და მუსლიმებს ებრძვის, ამიტომ უნდა გავანადგუროთო!
პაკისტანში მოქმედებს სამხედრო, კარგად დაფინანსებული ორგანიზაცია “აისაი”, რომელიც ამაში დიდ ფულს იხდის.
– თქვენს ოჯახზეც გვიამბეთ…

– მეუღლე და ორი ბიჭი მყავს… მეუღლეს ჩაცმაშიც არ ვზღუდავ, ამიტომაც მერჩიან, ჩვენს ქალებს ცუდ მაგალითს აძლევო. აქ შეიძლება კაცი იმიტომ მოკ­ლან, რომ მან ქალიშვილს განათლება მისცა. ტრადიციას ებრძვისო, იტყვიან.

აქაურებს, თითოეულს შვიდი ცოლი ჰყავს. ფულიან ხალხს შეუძლია, 12-13 წლის გოგონა “იყიდოს”. 20 წლის ქალს 4-5 შვილი ჰყავს, უბედურები, დაავადებული არიან და 40 წლის ასაკში 70-ისას ჰგვანან. 45 წლამდე თუ მიაღწიეს, გაუმართლათ… მონებივით ცხოვრობენ, რადგან ცნება “ქალის უფლება” არ არსებობს.

– ქვეყნიდან წასვლაზე არ გიფიქრიათ?

– ერთი პროცენტი მაინც რომ მქონდეს აქედან წასვლის შანსი, მოვკიდებდი ხელს ჩემს შვილებს და ნებისმიერ ისეთ ქვეყანაში წავიდოდი, სადაც ომი არ იქნებოდა. მათ ვეტყოდი, დაივიწყეთ ავღანეთი, აქ არის თქვენი სამშობლო და შეიყვარეთ, იცხოვრეთ ისე, რომ ამ ქვეყნის ღირსეული მოქალაქეები იყოთ-მეთქი!.. უფროსი ბიჭი მეხუთე კლასშია. უმეტესად სახლში ვამეცადინებ, რადგან მეშინია, ვინმემ არ მომიკლას ან არ გააუპატ­იუროს. მისი თანატოლები უკვე ჰაშიშს ეწევიან, ქურდობენ, იარაღით დადიან… აქ სურსათის მაღაზიაში, შაქრისა და პურის გვერდით, ჰეროინი, ოპიუმი და ჰაშიში იყიდება. იარაღიც ქუჩაში იყიდება. თუ ოდესმე ქვეყნიდან წასვლა გვეღირსა, 20 წლისაც რომ იყოს, პირველ კლასში შევიყვან, რათა სრულფასოვანი განათლება მიიღოს, მაგრამ სხვა ქვეყანაში ლეგალური თავშესაფრის მიღება ძალიან ძნელია. ავღანელებს მთელი მსოფლიო კამიკაძეებად და ტერორისტებად გვიცნობს. ვიზაზე ოცნებაც სისულელეა, უკეთესობის პერსპექტივა კი არ ჩანს.
როდესაც ავღანელს ეუბნებიან, თუ შაჰიდის ქამარს გაიკეთებ და ურჯულოების გარემოცვაში თავს აიფეთქებ, სამოთხეში მოხვდებიო, ის თვალისდაუხამხამებლად მიდის სიკვდილზე… “თალიბები” რელიგიურ ფანატიზმს განსაკუთრებული წარმატებით იყენებენ. ერთხელ პოლიციაში ატირებული 12 წლის გოგონა მოვიდა, ძმამ შაჰიდის ქამარი ჩამაცვა და ერთ-ერთი სახელმწიფო დაწესებულების მისაღებში თავის აფეთქება მიბრძანა, მე კი ჯერ სიკვდილი არ მინდა, მაგრამ სახლში რომ დავბრუნდე, ძმა მომკლავსო.
ჩვენს ხალხს პროტესტის გრძნობა არა აქვს. ის მცირე განათლებული ნაწილი სახელმწიფო სამსახურშია და იმის შიშით, ესეც არ დაკარგოს, ხმას არ იღებს. აქ ქალს ოჯახის წევრები იმიტომ კლავენ, რომ ქმრის სისასტიკე ვერ აიტანა და გაიქცა.
– ძმასთან ურთიერთობა თუ გაქვთ?

– ტელეფონითა და ინტერნეტით ვეხმიანებით ერთმანეთს. როსტოვში ცხოვრობს. როდესაც ავღანეთში ვბრუნდებოდი, ვფიქრობდი, რომ ის არასწორად იქცეოდა, ახლა კი ვხვდები, ჩემზე ჭკვიანი აღმოჩნდა.

 

ქეთევან ნინუაhttp://tiflisnews.ge
საინფორმაციო სააგენტო tiflisnews.ge კონტაქტი- ☎️ 555 100 929

დიდი ბრიტანეთი: შუალედური არჩევნები ლეიბორისტების ბასტიონში „მწვანეებმა“ მოიგეს

ბრიტანელი „მწვანეების“ კანდიდატმა, ჰანა სპენსერმა „დიდი მანჩესტერის“ შუალედურ საპარლამენტო არჩევნებში გაიმარჯვა. ამის საპირისპიროდ, მარცხი განიცადა პრემიერ-მინისტრ კირ სტარმერის ლეიბორისტულმა პარტიამ, რომელიც ამ რეგიონში თითქმის ერთი საუკუნის განმავლობაში დომინირებდა. სააგენტო „როიტერმა“ ამ შედეგს „ბრიტანეთის ორპარტიული სისტემის რღვევის დასაწყისი“ უწოდა. „როიტერი“ ვარაუდობს, რომ ლეიბორისტული პარტიისთვის ერთი შეხედვით ყველაზე მეტად გარანტირებული მანდატის დაკარგვა სტარმერზე დამატებით ზეწოლას მოახდენს. სააგენტომ ეს არჩევნები „ბოლო ერთ წელიწადში ყველაზე დიდი საარჩევნო ტესტად“ შეაფასა.გორტონისა და დენტონის საარჩევნო ოლქში ვაკანტური საპარლამენტო მანდატის მოსაპოვებლად მემარცხენე „მწვანეთა პარტიიდან“ ჰანა სპენსერი იბრძოდა, რომელმაც საკმაოდ დიდი უპირატესობით გაიმარჯვა. მეორე ადგილზე ნაიჯელ ფარაჯის ანტიმიგრაციული პარტია Reform UK-ი („რეფორმისტები“) გავიდა, ხოლო ლეიბორისტებმა მესამე ადგილზე გადაინაცვლეს. ლეიბორისტული პარტიის თავმჯდომარემ, ანა ტურლიმ არ დამალა, რომ ეს შედეგი მისთვის „მეტისმეტად იმედგამაცრუებელია“.„დიდი მნაჩესტერის“ რეგიონში შუალედური არჩევნების დანიშვნა ლეიბორისტული პარტიის ერთ-ერთი დეპუტატის ჯანმრთელობის მდგომარეობის გაუარესების გამო გადადგომამ გამოიწვია. გუშინ გამართულ არჩევნებში „მწვანეთა პარტიამ“ აქ ხმების 40,7% მიიღო, 28,7%-ით მეორე ადგილი „რეფორმისტებმა“ დაიკავეს, ლეიბორისტულმა პარტიამ კი მესამე ადგილზე გადაინაცვლა - მას ამომრჩეველთა 25,4%-იანი მხარდაჭერა ჰქონდა.სპენსერის არჩევის შემდეგ, დიდი ბრიტანეთის 650-წევრიან საკანონმდებლო ორგანოში „მწვანეების“ რაოდენობა ხუთამდე გაიზარდა. „თქვენ, ვინც გორტონსა და დენტონში თავს დავიწყებულად და მარტოსულად გრძნობთ, მე გხედავთ და თქვენთვის ვიბრძოლებ“, - განაცხადა გამარჯვების შემდეგ 34 წლის სპენსერმა, რომელიც პროფესიით სანტექნიკოსი და ამავე დროს, ადგილობრივი საკრებულოს წევრია. „ასოშიეითიდ პრესის“ ცნობით კი, მან თავის კლიენტებს მოუბოდიშა იმისთვის, რომ პარლამენტში წასვლის გამო, უკვე აღებული ზოგიერთი შეკვეთის გაუქმება მოუწევს. სტარმერი გადადგომაზე უარს ამბობს და დეპუტატებისგან აპლოდისმენტებს იღებს (სტატია ჩეხურ ენაზე) პრემიერ-მინისტრზე ზეწოლა „როიტერი“ იმასაც იხსენებს, რომ არჩევნებამდე ცოტა ხნით ადრე, სტარმერმა თანაპარტიელსა და თავის ერთ-ერთ კონკურენტს - მანჩესტერის მერს, ენდი ბერნემს - კენჭისყრაში მონაწილეობა „აუკრძალა“. სააგენტოს ცნობით, საარჩვენო ოლქს ბრიტანეთის პრემიერ-მინისტრი რამდენიმე დღის წინ ეწვია, რასაც ბრიტანელი პოლიტიკოსები საარჩევნო კამპანიის დროს, როგორც წესი, გაურბიან ხოლმე, თუკი წაგების მაღალი რისკი არსებობს.თანაპარტიელების ნაწილმა თებერვალში სტარმერის გადადგომა მოითხოვა. ამის მიზეზად ისინი ასახელებდნენ მის მიერ ლეიბორისტული ვეტერანის, პიტერ მანდელსონის ვაშინგტონში ელჩად დანიშვნას, მიუხედავად იმისა, რომ ამ უკანასკნელს სკანდალურად ცნობილ ჯეფრი ეპშტეინთან ჰქონდა კავშირები. ეპშტეინთან მანდელსონის კავშირებზე გამოძიება მიმდინარეობს (სტატია ჩეხურ ენაზე) 2024 წლის ბოლო საყოველთაო არჩევნებზე, ლეიბორისტებმა გორტონსა და დენტონში ხმების ნახევარზე მეტი მოიპოვეს. თუმცა, სტარმერის არაპოპულარობამ, ნელმა ეკონომიკურმა ზრდამ, სკანდალების სერიამ და პოლიტიკური კურსის ცვლილებებმა პარტიის მხარდაჭერის მკვეთრი ვარდნა განაპირობა. მიუხედავად ამისა, ლეიბორისტმა კანონმდებლებმა აცხადებენ, რომ სტარმერს თანამდებობის დაკარგვის „გარდაუვალი საფრთხე“ ნაკლებად ემუქრება.დიდ ბრიტანეთში შემდეგი საყოველთაო არჩევნები მაისში გაიმართება - ადგილობრივ და რეგიონულ არჩევნებთან ერთად, საპარლამენტო არჩევნები ტარდება უელსსა და შოტლანდიაში.გამოკითხვების მიხედვით, ხუთ პარტიას, მათ შორის „მწვანეებს“, „რეფორმისტებს“ და ცენტრისტულ „ლიბერალ-დემოკრატებს“, ეროვნულ დონეზე, ორნიშნა მაჩვენებლები აქვთ, რამაც შეიძლება ხელისუფლების სათავეში ლეიბორისტებისა და კონსერვატორების ტრადიციულ მონაცვლეობას და შესაბამისად - ორპარტიულ სისტემას - საფრთხე შეუქმნას. „როიტერის“ თანახმად, მომავალ არჩევნებზე ლეიბორისტული მთავრობისთვის მთავარი გამოწვევა, სავარაუდოდ, Reform UK-ი იქნება, მაგრამ სპენსერის გამარჯვება აჩვენებს, რომ ეთნიკურად მრავალფეროვან ურბანულ ოლქებში გამარჯვება „რეფორმისტებს“, შესაძლოა, გაუჭირდეთ.

ვოლოდიმირ ზელენსკი აცხადებს, რომ სიამოვნებით მიიღებდა ბირთვულ იარაღს ბრიტანეთისა და საფრანგეთისგან, თუმცა მსგავსი შეთავაზებები ჯერ არ მიუღია

უკრაინის პრეზიდენტმა, ვოლოდიმირ ზელენსკიმ განაცხადა, რომ სიამოვნებით მიიღებდა ბირთვულ იარაღს დიდი ბრიტანეთისა და საფრანგეთისგან, თუმცა მსგავსი შეთავაზებები ჯერ არ მიუღია.„სიამოვნებით გავაკეთებდი, მაგრამ ასეთი შეთავაზებები არ მიმიღია. მაგრამ სიამოვნებით მივიღებდი. რუსებმა უნდა იცოდნენ, რომ თუ ვინმეს მოუნდება… მაგრამ ეს არ ხდება“, – აღნიშნა ზელენსკიმ.მანამდე რუსეთის დაზვერვამ განაცხადა, რომ დიდი ბრიტანეთი და საფრანგეთი აქტიურად მუშაობენ უკრაინისთვის ბირთვული იარაღისა და მისი მიწოდების საშუალებებზე და აპირებენ ამ იარაღის გადაცემის შენიღბვას, თითქოს უკრაინამ საკუთარი იარაღი განავითარა.ზელენსკის მტკიცებით, როგორც წესი, როდესაც რუსეთი ბრძოლის ველზე გამარჯვებას ვერ აღწევს, ის უკრაინის ტერიტორიაზე ბირთვული იარაღის ძებნას იწყებს.

რობერც ფიცო – ვოლოდიმირ ზელენსკისთან საუბრისას მკაფიო შთაბეჭდილება დამრჩა, რომ უკრაინულ მხარეს ნავთობის ტრანზიტის განახლების ინტერესი არ აქვს

უკრაინის პრეზიდენტთან საუბრისას მკაფიო შთაბეჭდილება დამრჩა, რომ უკრაინულ მხარეს უკრაინის ტერიტორიაზე ნავთობის ტრანზიტის განახლების ინტერესი არ აქვს, – ამის შესახებ სლოვაკეთის პრემიერ-მინისტრმა, რობერც ფიცომ განაცხადა.სლოვაკეთის მთავრობის ხელმძღვანელის თქმით, ნავთობსადენის მდგომარეობასთან დაკავშირებით უკრაინისგან განსხვავებული მოსაზრებები აქვს, რადგან სლოვაკეთის დაზვერვის მონაცემებით, ნავთობსადენი დაზიანებული არ არის, მაშინ, როდესაც უკრაინის პრეზიდენტი ამტკიცებს, რომ მის აღდგენას დიდი დრო სჭირდება.რობერტ ფიცოს განცხადებით, ვოლოდიმირ ზელენსკის განუცხადა, რომ ინსპექტირების ჯგუფის შექმნა სურს ევროკომისიის ექსპერტების მონაწილეობით, რომელიც ზუსტად განსაზღვრავს ნავთობსადენის დაზიანების მდგომარეობას.„უკრაინის პრეზიდენტს შევახსენე, რომ უკრაინულმა მხარემ აქამდე არ მისცა კიევში ჩვენს ელჩს ასეთი შემოწმების ჩატარების უფლება და რომ ეს შესაძლებლობა უკრაინაში ევროკავშირის ელჩსაც კი არ მიეცა. პრეზიდენტმა ზელენსკიმ უარყო ასეთი შემოწმების აქტივობა და უკრაინის დაზვერვის სამსახურების ნეგატიურ პოზიციაზე მიუთითა“, – განაცხადა რობერტ ფიცომ.

სალომე სამადაშვილი – ხალხს სჭირდება პოლიტიკური ცვლილება, სწორედ ამიტომ მიგვაჩნია, რომ „ლელო“ აუცილებლად გაიმარჯვებს, იასპარეზებს ქართულ პოლიტიკაში დამოუკიდებლად, როგორც ძლიერი ძალა

„ლელო“ იასპარეზებს ქართულ პოლიტიკაში დამოუკიდებლად, როგორც დამოუკიდებელი, ძლიერი პოლიტიკური ძალა, – ამის შესახებ „ლელოს“ წევრმა, სალომე სამადაშვილმა განაცხადა.სადამაშვილის თქმით, ქართველ ხალხს სჭირდება პოლიტიკური ცვლილება.„არალეგიტიმური ხელისუფლების წარმომადგენლებს ძალიან უჭირთ აღიარონ, რომ მიზეზი, რის გამოც ისინი რეალურად ვეღარ მართავენ ქვეყანას და რომ „ქართული ოცნების“ მმართველობის ყოველი დღე საქართველოსთვის კიდევ უფრო მძიმე ჩიხად იქცა, არის ის, რომ ამ პოლიტიკურ ძალას აღარ აქვს ქართველი ხალხის ნდობა. ქართველ ხალხს სჭირდება პოლიტიკური ცვლილება. სწორედ ამიტომ მიგვაჩნია, რომ დიახ, აუცილებლად გაიმარჯვებს „ლელო“, რომლის მთავარი მოკავშირე რუსული რეჟიმის წინააღმდეგ ბრძოლაში სწორედ ქართველი ხალხი და ჩვენი თანამოქალაქეები არიან, რისიც, როგორც ჩანს, ძალიან ეშინია ივანიშვილს. მას ძალიან დიდი სურვილი აქვს, „ლელომ“ არ იარსებოს როგორც დამოუკიდებელმა პოლიტიკურმა მოთამაშემ. ამას ადასტურებს მისი წარმომადგენლის, კობახიძის განცხადებაც, თითქოს „ლელო“ აპირებს, შეუერთდეს რაიმე პოლიტიკურ გაერთიანებას, მიუხედავად იმისა, რომ ჩვენ მკაფიოდ დავაფიქსირეთ ჩვენი პოზიცია – „ლელო“ იასპარეზებს ქართულ პოლიტიკაში დამოუკიდებლად, როგორც დამოუკიდებელი, ძლიერი პოლიტიკური ძალა“, – განაცხადა სამადაშვილმა.

საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის მეცნიერი, აკადემიკოსი, გენერალ-მაიორი ელგუჯა მეძმარიაშვილი მეცნიერებათა ეროვნულ აკადემიაში მოხსენებით წარდგა

საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის ნაგებობების, სპეციალური სისტემების და საინჟინრო უზრუნველყოფის ინსტიტუტის გენერალური კონსტრუქტორი, საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის აკადემიკოსი, სამხედრო მეცნიერებათა დოქტორი, ტექნიკის მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი, გენერალ-მაიორი ელგუჯა მეძმარიაშვილი საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის პრეზიდიუმის სხდომაზე მოხსენებით - „კოსმოსური ტექნიკისა და სამხედრო-საინჟინრო, სამეცნიერო-ტექნიკური და ტექნოლოგიური დარგების განვითარება საქართველოში“ - წარდგა.ინფორმაციას საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტი ავრცელებს.სტუ-ის ცნობით, მოხსენებაში მეცნიერმა განიხილა თავისი კვლევითი საქმიანობის ძირითადი მიმართულებები: კოსმოსური და მიწისზედა სპეციალური დანიშნულებისა და სამხედრო-საინჟინრო ნაგებობები და კომპლექსები; ტრანსფორმირებადი საინჟინრო სისტემების თეორია - საქართველოს ტერიტორიის თავდაცვისთვის საინჟინრო მომზადება, საბრძოლო მოქმედებების სამხედრო-საინჟინრო უზრუნველყოფა და სამხედრო თეორია.როგორც საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის რექტორი აღნიშნავს, ელგუჯა მეძმარიაშვილის მოხსენებაში ყურადღება იყო გამახვილებული ქვეყნის თავდაცვისუნარიანობის გაძლიერების, თანამედროვე ტექნოლოგიების დანერგვისა და კოსმოსური ტექნიკის განვითარების პერსპექტივებზე. აკადემიკოს დავით გურგენიძის განცხადებით, მეცნიერმა ხაზგასმით აღნიშნა, რამდენად მნიშვნელოვან როლს ასრულებს როგორც საქართველოს ტერიტორიის თავდაცვისთვის საინჟინრო მომზადება, ასევე სხვა მიმართულებები ეროვნული უსაფრთხოების სისტემის და სამეცნიერო-ტექნიკური პოტენციალის გაძლიერებაში. რექტორის შეფასებით, ელგუჯა მეძმარიაშვილი იმ იშვიათ მეცნიერთა შორისაა, რომელთა საქმიანობა თანაბრად აერთიანებს ფუნდამენტურ მეცნიერებას, საინჟინრო პრაქტიკას და ქვეყნის თავდაცვის სტრატეგიულ ინტერესებს. მისი თქმით, კოსმოსური ტექნიკის მიმართულებით მეძმარიაშვილის კვლევები არა მხოლოდ ტექნოლოგიური პროგრესის ნაწილია, არამედ ეროვნული მნიშვნელობის ამოცანებსაც პასუხობს.„აკადემიკოს ელგუჯა მეძმარიაშვილის სამეცნიერო მემკვიდრეობა განსაკუთრებულად მნიშვნელოვანია კოსმოსური და სპეციალური დანიშნულების სისტემების განვითარებაში. მის მიერ დამუშავებული კონცეფციები და საინჟინრო მიდგომები ქმნის მყარ თეორიულ და პრაქტიკულ საფუძველს საქართველოში კოსმოსური ტექნოლოგიების ეტაპობრივი განვითარებისთვის. ეს არის სფერო, რომელიც განსაზღვრავს სახელმწიფოს ტექნოლოგიურ დამოუკიდებლობას, უსაფრთხოების ხარისხსა და საერთაშორისო კონკურენტუნარიანობას. ელგუჯა მეძმარიაშვილის საქმიანობის ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი ასპექტია ტრანსფორმირებადი საინჟინრო სისტემების თეორიის განვითარება, რაც თანამედროვე სამხედრო-საინჟინრო აზროვნების მნიშვნელოვანი კომპონენტია და უშუალოდ უკავშირდება ქვეყნის ტერიტორიის საინჟინრო მომზადებას, კრიტიკული ინფრასტრუქტურის დაცვას და საგანგებო სიტუაციებზე ოპერატიულ რეაგირებას.დღეს, როდესაც უსაფრთხოების გარემო დინამიკურად იცვლება და ტექნოლოგიური გამოწვევები სულ უფრო კომპლექსური ხდება, განსაკუთრებულ მნიშვნელობას იძენს ისეთი სამეცნიერო სკოლა, რომელიც აერთიანებს სამხედრო თეორიას, საინჟინრო უზრუნველყოფას და მაღალ ტექნოლოგიებს. ელგუჯა მეძმარიაშვილმა სწორედ ასეთი სამეცნიერო მიმართულება ჩამოაყალიბა და განავითარა“, - აცხადებს დავით გურგენიძე.რექტორის შეფასებით, ელგუჯა მეძმარიაშვილის საქმიანობა სცილდება ინდივიდუალური კვლევის ფარგლებს და ინსტიტუციურ და სახელმწიფოებრივ მნიშვნელობას იძენს. მის მიერ ჩამოყალიბებული სამეცნიერო სკოლა ზრდის ახალგაზრდა მკვლევართა ახალ თაობას, რომლებიც ჩართულნი არიან როგორც კოსმოსური ტექნიკის, ისე სამხედრო-საინჟინრო და სპეციალური სისტემების კვლევასა და პრაქტიკულ დანერგვაში.„საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტი ამაყობს, რომ მის აკადემიურ სივრცეში მოღვაწეობს მეცნიერი, რომლის ნაშრომები და ინიციატივები პირდაპირ უკავშირდება ქვეყნის უსაფრთხოების გაძლიერებას. კოსმოსური ტექნიკის განვითარება, სპეციალური დანიშნულების ნაგებობებისა და სისტემების შექმნა და სამხედრო-საინჟინრო უზრუნველყოფის სამეცნიერო საფუძვლების გაღრმავება ეს ის სტრატეგიული მიმართულებებია, რომლებიც განსაზღვრავს საქართველოს მომავალს როგორც ტექნოლოგიურად განვითარებული და უსაფრთხო სახელმწიფოსი“, - აღნიშნავს დავით გურგენიძე.რექტორის განცხადებით, საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტი მომავალშიც აქტიურად დაუჭერს მხარს იმ კვლევით და ტექნოლოგიურ პროექტებს, რომლებიც მიზნად ისახავს კოსმოსური ტექნიკის განვითარებას, თავდაცვისუნარიანობის განმტკიცებას და ეროვნული სამეცნიერო პოტენციალის გაძლიერებას.სტუ-ის ინფორმაციით, ელგუჯა მეძმარიაშვილის სამეცნიერო და საპროექტო კონცეფციით, სამხედრო-სამრეწველო კომისიის გადაწყვეტილებით, საქართველოში აშენდა კოსმოსური ნაგებობების აგებისა და სრულმასშტაბიანი გამოცდების უნიკალური სასტენდო კომპლექსი საგურამოში და ბორჯომის რაიონის მთიან ზონაში აიგო მიწისზედა ტრანსფორმირებადი ნაგებობების ექსტრემალურ პირობებში გამოცდების პოლიგონი. ელგუჯა მეძმარიაშვილის მიერ რეალიზებულ სამუშაოებში უმნიშვნელოვანესია პირველი ქართული კოსმოსური ობიექტი „რეფლექტორი“, რომელიც ღია კოსმოსურ სივრცეში, ორბიტულ სადგურზე 1999 წ. 23-28 ივლისს წარმატებით გაიშალა, გამოიცადა და შემდეგ მოძრაობა გააგრძელა დამოუკიდებელ, დედამიწის ირგვლივ ორბიტაზე. საქართველოში 23 ივლისი, საქართველოს ისტორიაში განსაკუთრებული ეროვნული მნიშვნელობის მოვლენის აღსანიშნავად, დაწესდა „პირველი ქართული კოსმოსური ობიექტის დღედ”. ამასთან, ობიექტის კოსმოსში გაყვანა და ორბიტაზე წარმატებული გამოცდა, როგორც ფაქტი და მოვლენა, შეტანილია კოსმონავტიკის ისტორიულ ქრონიკათა ჩამონათვალში; აღნიშნულ მოვლენასთან დაკავშირებით საქართველომ გამოსცა საფოსტო მარკები. აღსანიშნავია გენერალ-მაიორ ელგუჯა მეძმარიაშვილის მიერ შექმნილი: თავდაცვითი დანიშნულების და ექსტრემალური პირობების მობილური, სწრაფად ასაგები 48-მეტრიანი სიგრძის სამხედრო ხიდი; საქართველოს სამგანზომილებიანი სამხედრო-საინჟინრო რუკა; საქართველოს ტერიტორიის და მასზე განლაგებული სამხედრო-საინჟინრო ობიექტების კატალოგები; სახელმწიფო, სამხედრო-საინჟინრო და მიზნობრივი პროგრამები; სპეციალური რაიონების მაღალი სიზუსტის კოსმოსური გადაღებების მონაცემთა ციფრული ბანკი და სხვა. განსაკუთრებულია ელგუჯა მეძმარიაშვილის ხელმძღვანელობით და უშუალო მონაწილეობით კომპანიებისა და ორგანიზაციებისთვის 1995-2025 წლებში შესრულებული სამეცნიერო და ტექნოლოგიური სამუშაოები: Daimler Bens Aerospace - გერმანია, Alenia Aerospazio - იტალია, მიუნხენის ტექნიკური უნივერსიტეტი, ევროპული კოსმოსური სააგენტო – ESA და EOS Data Analytics - აშშ კონტრაქტებით, მათ შორის, ევროპული კოსმოსური სააგენტოს ტენდერში გამარჯვებული პროექტი (2001), ახალი თაობის დიდი ზომის გასაშლელი კოსმოსური ევროპული რეფლექტორული ანტენების შესაქმნელად. ელგუჯა მეძმარიაშვილის სამეცნიერო სამუშაოების ბაზაზე შეიქმნა ახალი დისციპლინა „ტრანსფორმირებადი ნაგებობები“, რომელიც 2009 წლიდან, როგორც ძირითადი საგანი იკითხება საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის მაგისტრატურაში. მან საქართველოს ტექნიკურ უნივერსიტეტში, 2011 წელს, საქართველოში პირველა აამოქმედა სადოქტორო პროგრამა სამხედრო მეცნიერების დარგში. ელგუჯა მეძმარიაშვილი 2016 წლიდან ასევე არის საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის მიერ დაარსებული სამხედრო ჟურნალის - „სამხედრო მეცნიერება. საქართველო“ − რედაქტორი.

ბოლო სიახლეები